V KK 53/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 10 grudnia 2025 r.
SSN Antoni Bojańczyk (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Małgorzata Bednarek
SSN Ryszard Witkowski
Protokolant Anna Kowal
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Jerzego Engelkinga
w sprawie A.K.
skazanego - w przedmiocie wyroku łącznego
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
w dniu 10 grudnia 2025 r.,
kasacji, wniesionej przez prokuratora - na korzyść
od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 23 kwietnia 2024 r., sygn. akt V Ka 323/24,
uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w Wejherowie
z dnia 7 grudnia 2023 r., sygn. akt II K 1287/23,
i umarzającego postępowanie
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje
Okręgowemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania.
Sądowi
Małgorzata Bednarek
Antoni Bojańczyk
Ryszard Witkowski
V KK 53/25
2
UZASADNIENIE
Wyrokiem łącznym z dnia 7 grudnia 2023 r., sygn. akt II K 1287/23 Sąd
Rejonowy w Wejherowie połączył karę łączną pozbawienia wolności oraz
jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone wobec skazanego A. K. kolejno
prawomocnymi wyrokami skazującymi:
1. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 16 listopada 2018 r. w sprawie II K
866/18, za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. popełniony 27 kwietnia
2018 r., za który wymierzono karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, zaliczono
okres rzeczywistego zatrzymania w dniu 27 kwietnia 2018 r. od godz. 8:25 do godz.
14:25, kara została wykonana;
2. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 9 września 2019 r. w sprawie II K
561/19, za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. popełniony 12 października
2018 r., za który wymierzono karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, zaliczono
okres rzeczywistego zatrzymania w dniu 12 października 2018 r. od godz. 16:10 do
godz. 19:10, orzeczono obowiązek naprawienia szkody, kara została wykonana;
3. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 31 stycznia 2020 r. w sprawie II K
1595/19, za czyn z art. 209 § 1a k.k. popełniony od 1 marca 2018 r. do 16 marca
2019 r., za który wymierzono karę 1 roku ograniczenia wolności po 30 godzin pracy
miesięcznie, zobowiązano do łożenia na utrzymanie małoletniej, postanowieniem
Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 27 stycznia 2022 r. orzeczono zastępczą
karę pozbawienia wolności w wymiarze 6 miesięcy i 2 dni, kara została wykonana;
4. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 22 marca 2022 r. w sprawie II K
2447/21, za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. popełniony 3 listopada
2021 r., za który wymierzono karę 1 roku pozbawienia wolności, zaliczono okres
rzeczywistego zatrzymania w dniu 3 listopada 2021 r. od godz. 18:00 do godz. 21:00,
kara nie została wykonana;
5. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 2 czerwca 2022 r. w sprawie II K
612/21, za czyn z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. popełniony 5 lipca 2020 r.,
V KK 53/25
3
za który wymierzono karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności, kara nie została
wykonana;
6. wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 30 czerwca 2022
r. w sprawie II K 716/22 wydanym w stanie prawnym obowiązującym do 24 czerwca
2020 r., na mocy którego połączono orzeczone wobec skazanego kary:
- 1 roku ograniczenia wolności wyrokiem Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 31
stycznia 2020 r. w sprawie II K 1595/19,
- 1 roku pozbawienia wolności wyrokiem Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 22
marca 2022 r. w sprawie II K 2447/21,
i w ich miejsce wymierzono skazanemu karę łączną 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia
wolności, zaliczono okres zatrzymania w sprawie II K 447/21 Sądu Rejonowego w
Wejherowie dnia 3 listopada 2021 r. od godz. 18:00 do godz. 21:00, przy czym kara
łączna pozbawienia wolności nie została dotąd w całości wykonana;
7. Sąd Rejonowego Gdańsk - Północ w Gdańsku z dnia 25 lipca 2022 r. w
sprawie II K 410/22, utrzymany w mocy wyrokiem Sadu Okręgowego w Gdańsku z
dnia 13 lipca 2023 r. w sprawie V Ka 1226/23, za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art.
64 § 1 k.k. popełniony 14 września 2021 r., za który wymierzono karę 1 roku
pozbawienia wolności, kara nie została wykonana;
8. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 13 października 2022 r. w sprawie II
K 832/22, za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.
popełniony 23 stycznia 2022 r., za który wymierzono karę 1 roku pozbawienia
wolności, kara nie została wykonana;
9. wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 27 czerwca 2023
r. w sprawie II K 1533/22, na mocy którego połączono orzeczone wobec skazanego
kary:
- 1 roku pozbawienia wolności wyrokiem Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 22
marca 2022 r. w sprawie II K 2447/21,
V KK 53/25
4
- 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności wyrokiem Sądu Rejonowego w
Wejherowie z dnia 02 czerwca 2022 r. w sprawie II K 612/21,
- 1 roku pozbawienia wolności wyrokiem Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 13
października 2022 r. w sprawie II K 832/22,
i w ich miejsce wymierzono skazanemu karę łączną 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia
wolności, zaliczono okres zatrzymania w sprawie II K 2447/21 Sądu Rejonowego w
Wejherowie dnia 3 listopada 2021 r. od godz. 18:00 do godz. 21:00 oraz okres
odbywania kary łącznej pozbawienia wolności ze sprawy II K 716/22 od dnia 28
kwietnia 2022 r. od godz. 13:29 do dnia 27 czerwca 2023 r. do godz. 8:40, przy czym
kara łączna pozbawienia wolności nie została dotąd w całości wykonana;
10. Sądu Rejonowego w Wejherowie z dnia 26 lipca 2023 r. w sprawie II K
1574/22, za czyn z art. 209 § 1a k.k. popełniony w okresie od czerwca 2021 r. do
marca 2022 r., za który wymierzono karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, kara nie
została wykonana,
i na podstawie art. 575 § 1 k.p.k. stwierdził, że z chwilą uprawomocnienia
niniejszego wyroku łącznego traci moc wyrok łączny Sądu Rejonowego w
Wejherowie z dnia 27 czerwca 2023 r. wydany w sprawie II K 1533/22 (opisany w
pkt. 9 części wstępnej wyroku) (pkt I), na podstawie art. 85 § 1 k.k., art. 85a k.k. i art.
86 § 1 k.k., w miejsce wymierzonych skazanemu A. K. kar opisanych w pkt. 4, 5, 6,
7, 8, 10 części wstępnej wyroku orzekł karę łączną 3 lat i 4 miesięcy pozbawienia
wolności (pkt II), na poczet której zaliczył skazanemu okres zatrzymania ze sprawy
II K 2447/21 w dniu 3 listopada 2021 r. od godz. 18:00 do godz. 21:00 oraz okres
odbywania kary łącznej pozbawienia wolności ze sprawy II K 1533/22 od dnia 27
października 2022 r. od godz. 13:29 do dnia 07 grudnia 2023 r. (pkt III), a pozostałe
rozstrzygnięcia zawarte w połączonych wyrokach pozostawił do odrębnego
wykonania (pkt IV). Jednocześnie na podstawie art. 573 k.p.k. umorzył postępowanie
w pozostałym zakresie z uwagi na brak podstaw do wydania wyroku łącznego (pkt V)
oraz zwolnił skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, w
tym opłaty (pkt VI) (k. 53-54 akt sprawy II K 1287/23).
V KK 53/25
5
Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2024 r. Sąd Rejonowy w Wejherowie na
podstawie art. 105 k.p.k. sprostował omyłkę pisarską w treści wyroku łącznego z dnia
7 grudnia 2023 r. w ten sposób, iż wyeliminował z punktu II orzeczenia wskazanie
wyroku jednostkowego pkt 6. W uzasadnieniu postanowienia powołując się na
okoliczność stosowania przepisów obowiązujących w dniu orzekania, które
uniemożliwiają połączenie kar łącznych orzeczonych w jakimkolwiek wyroku, w tym
wyroku łącznym, a także dokonania przez sąd nowego połączenia jednostkowych
kar połączonych w wyroku łącznym z pkt. 6 oraz utraty mocy wyroku łącznego z pkt.
6 z chwilą uprawomocnienia się wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Wejherowie
z dnia 27 czerwca 2023 r. wydanego w sprawie II K 1533/22, uznał za błędne
wskazanie w treści wyroku łącznego z dnia 7 grudnia 2023 r. pkt. 6 jako wyroku
podlegającego łączeniu, a jako takie stanowiące oczywistą omyłkę pisarską (k. 55
akt sprawy II K 1287/23).
Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez skazanego i oskarżyciela
publicznego, Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2024 r., sygn.
akt V Ka 323/24, uchylił zaskarżony wyrok i na podstawie art. 572 k.p.k. umorzył
postępowanie (pkt I), równocześnie kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa
(pkt II) (k. 134 akt sprawy II K 1287/23).
Od tego rozstrzygnięcia kasację wywiódł oskarżyciel publiczny. Zaskarżając
wyrok sądu odwoławczego na korzyść skazanego w części, tj. w zakresie pkt. I
zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów
prawa karnego procesowego, tj. art. 572 k.p.k. poprzez jego błędne zastosowanie i
umorzenie postępowania, podczas gdy istniały podstawy do wydania wyroku
łącznego i w konsekwencji wniósł o uchylenie wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku
i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu
odwoławczym (k. 2-3 akt SN).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja wniesiona przez prokuratora okazała się zasadna i zasługiwała na
uwzględnienie.
Należy zgodzić się ze skarżącym, że zaskarżony wyrok uchylający wyrok
łączny i umarzający postępowanie na podstawie art. 572 k.p.k. zapadł z rażącym
V KK 53/25
6
naruszeniem ww. przepisu postępowania, wskazanego też w zarzucie petitum
kasacji, co miało istotny wpływ na treść wyroku.
Przypomnieć należy, że przepis art. 572 k.p.k. ma zastosowanie wyłącznie w
przypadku, gdy brak jest warunków do wydania wyroku łącznego i dopiero wówczas
sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Taka sytuacji nie wystąpiła
jednak w przedmiotowej sprawie. Już z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku
sądu odwoławczego wprost wynika, że sąd ten za zasadny uznał tak zarzut i
argumenty prokuratora zawarte w apelacji, jak i argumentację zawartą w osobistej
apelacji skazanego skoro w swych wnioskach kolejno stwierdził, że cyt.: „[p]rokurator
wykazał, że Sąd I instancji dopuścił się uchybienia w zakresie objęcia węzłem kary
łącznej kar określonych w pkt 6. i 10. części wstępnej zaskarżonego wyroku, wobec
czego zaskarżony wyrok należało uchylić w celu ponownego przeanalizowania
dotychczasowych wyroków skazujących zapadłych wobec A. K. pod kątem możliwości
orzeczenia kary łącznej” zaś w kontekście apelacji skazanego cyt.: „[s]kazany wykazał,
że Sąd I instancji dopuścił się uchybienia w zakresie objęcia węzłem kary łącznej kary
określonej w pkt 7. części wstępnej zaskarżonego wyroku, wobec czego zaskarżony
wyrok należało uchylić w celu ponownego przeanalizowania dotychczasowych
wyroków skazujących zapadłych wobec A. K. pod kątem możliwości orzeczenia kary
łącznej” (por. „zwięźle o powodach uznania wniosku…” sekcja 3.1. uzasadnienia
formularzowego, k. 144v.; „zwięźle o powodach uznania wniosku…” sekcja 3.2.
uzasadnienia formularzowego, k. 145). Wskazany cel uchylenia wyroku sądu
pierwszej instancji, a mianowicie konieczność „ponownego przeanalizowania
dotychczasowych wyroków skazujących zapadłych wobec A. K. pod kątem możliwości
orzeczenia kary łącznej”, stoi zatem w rażącej sprzeczności z treścią sentencji
zaskarżonego wyroku (pkt I), to jest umorzeniem postępowania na podstawie art. 572
k.p.k. Bez wątpienia w realiach przedmiotowej sprawy zachodzą warunki do wydania
wyroku łącznego, co dostrzegł sąd odwoławczy we wcześniejszych partiach
uzasadnienia zaskarżonego wyroku, analizując w sposób rzetelny sytuację prawną
skazanego w granicach postawionych zarzutów, tj. normy art. 85 § 1 k.k. i podzielając
argumentację prokuratora tak w zakresie wadliwości objęcia węzłem kary łącznej kary
orzeczonej w sprawie II K 1574 Sądu Rejonowego w Wejherowie (pkt 10) z uwagi na
końcową datę popełnienia czynu, a także kary łącznej orzeczonej wyrokiem łącznym
V KK 53/25
7
w sprawie II K 716/22 Sądu Rejonowego w Wejherowie (pkt 6), który utracił moc
zgodnie z zapisem zawartym w pkt. I wyroku łącznego wydanego w sprawie II K
1533/22 Sądu Rejonowego w Wejherowie (pkt 9) (zob. wyrok łączny k. 87 akt sprawy
II K 1533/22). Również podzielając argumentację skazanego w zakresie wadliwości
objęcia węzłem kary łącznej kary orzeczonej w sprawie II K 410/22 Sądu Rejonowego
Gdańsk - Północ w Gdańsku (pkt 7), która na skutek postanowienia tego Sądu z dnia
1 października 2023 r. została zamieniona na karę 30 dni aresztu, a jako taka (inna
rodzajowo) nie podlegała łączeniu z karami pozbawienia wolności (zob. „zwięźle o
powodach uznania zarzutu…” sekcja 3.1. uzasadnienia formularzowego, k. 144-144v.;
„zwięźle o powodach uznania zarzutu…” sekcja 3.2. uzasadnienia formularzowego, k.
145).
Sąd Okręgowy w Gdańsku, przyjmując zatem w pisemnych motywach
zaskarżonego kasacją orzeczenia istnienie podstaw do wydania wyroku łącznego i
uchylenia zaskarżonego apelacjami wyroku łącznego w celu ponownego
przeanalizowania dotychczasowych wyroków skazujących zapadłych wobec A. K. pod
kątem możliwości orzeczenia kary łącznej, nie powinien był umarzać postępowania w
sprawie na podstawie art. 572 k.p.k. (pkt I sentencji), a wyłącznie przekazać sprawę
do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji. Postępując w ww. sposób
dopuścił się rażącej obrazy przepisu art. 572 k.p.k., zaś uchybienie to miało istotny
wpływ na treść zapadłego wyroku.
Treść uzasadnienia rozstrzygnięcia Sądu Okręgowego w Gdańsku z 23
kwietnia 2024 r., sygn. V Ka 323/24, bez wątpienia wskazuje na to, że intencją sądu
drugiej instancji było przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi
pierwszej instancji, nie zaś umorzenie postępowania w przedmiocie wydania wyroku
łącznego na podstawie art. 572 k.p.k. Skoro sąd ad quem stwierdził istnienie podstaw
do wydania wyroku łącznego ⎯ z uwzględnieniem rzecz jasna korekt w obrębie tego
wyroku, które byłyby konsekwencją uznania trafności zarzutów wyartykułowanych w
apelacjach wniesionych przez oskarżyciela publicznego i skazanego ⎯ to do wydania
rozstrzygnięcia o treści określonej w pkt. I-szym sentencji wyroku Sądu Okręgowego
w Gdańsku z 23 kwietnia 2024 r., sygn. V Ka 323/24, doszło z rażącym naruszeniem
prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego nadzwyczajnym
środkiem zaskarżenia orzeczenia. Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy uwzględnił
V KK 53/25
8
podniesiony w kasacji prokuratora zarzut rażącego naruszenia prawa procesowego,
uchylił zaskarżony nią wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Gdańsku do
ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Ponownie rozpoznając
sprawę sąd ten będzie miał na uwadze nie tylko kompleks przepisów normujących
zasady i tryb ferowania wyroku łącznego w kontekście zarzutów podniesionych w
zwyczajnych środkach odwoławczych, ale ⎯ również ⎯ przepis art. 437 § 2 zd. drugie
k.p.k.
[J.J.]
[a.ł]
Małgorzata Bednarek
Antoni Bojańczyk
Ryszard Witkowski
