V KA 1/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 9 lipca 2025 r.
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek (przewodniczący)
SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca)
SSN Michał Laskowski
w sprawie M. R.,
skazanego z art. 271 § 3 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 430 § 1 k.p.k.,
w dniu 11 czerwca 2025 r.,
z urzędu, kwestii dopuszczalności apelacji obrońcy skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
z dnia 8 stycznia 2025 r., sygn. akt II AKo 240/24,
w przedmiocie wznowienia postępowania
zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w Bydgoszczy
z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt IV Ka 591/22,
p o s t a n o w i ł:
1. pozostawić apelację bez rozpoznania;
2. koszami sądowymi postępowania odwoławczego obciążyć M.
R.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w Gdańsku, działając z urzędu, wyrokiem z dnia 8 stycznia
2025 r., sygn. akt II AKo 240/24, wznowił postępowanie zakończone wyrokiem
Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt IV Ka 591/22,
V KA 1/25
2
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 29 marca
2022 r., sygn. akt IX K 992/19, w zakresie pkt 1 (skazanie za przestępstwo
skarbowe z art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 2 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z
art. 2 § 2 k.k.s. w zw. z art. 8 § 1 k.k.s. w zw. z art. 2 § 2 k.k.s. i wymierzenia za nie
kary grzywny) oraz pkt. 4 wyroku Sądu meriti (rozstrzygnięcie o wykonaniu kary w
związku z idealnym zbiegiem ww. przestępstwa skarbowego i przestępstwa
powszechnego), a następnie uchylił ww. pkt 1 wyroku Sądu Rejonowego i
odnoszący się do tej części wyrok Sądu Okręgowego, i postępowanie w tym
zakresie umorzył, a ponadto uchylił pkt 4 wyroku Sądu I instancji i odnoszący się
do tej części wyrok Sądu II instancji.
Pismem z dnia 24 lutego 2025 r. apelację od ww. wyroku wniósł obrońca
skazanego, który zaskarżył to orzeczenie co do „zaniechania wznowienia
postępowania w zakresie pkt. 2, 6, 7, 9, 10, 11 wyroku Sądu Rejonowego w
Bydgoszczy z dnia 29 marca 2022 r., sygn. akt IX K 992/19 i odnoszącego się do
tej części wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 7 listopada 2022 r., sygn.
akt IV Ka 581/22”. Autor apelacji, podnosząc zarzuty obrazy przepisów
postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia (art. 410 k.p.k. i art. 424 § 1 i
2 k.p.k.; art. 542 § 3 k.p.k.) oraz naruszenia prawa materialnego (art. 44 § 2 k.k.s. w
zw. z art. 56 § 1 k.k.s. w zw. z art. 61 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. i art. 7 k.k.s.
w zw. z art. 8 § 1 k.k.s.; art. 44 § 1 pkt 1 k.k.s. w zw. z art. 61 § 1 k.k.s.), wniósł o
uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku co do zaskarżonej części i
przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Apelacyjnemu w Gdańsku do
ponownego rozpoznania, ewentualnie zmianę zaskarżonego wyroku Sądu
Apelacyjnego w Gdańsku poprzez jego wznowienie w pkt 2, 6, 7, 9, 10,11 wyroku
Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 29 marca 2022 r., IX K 992/19 i
odnoszącego się do tej części wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 7
listopada 2022 r., IV Ka 581/22, i wyeliminowanie z opisu czynów przypisanych
czynów , które uległy przedawnieniu, zmianę treści wyroku poprzez obniżenie kar i
środków karnych przy uwzględnieniu zaistniałego przedawnienia.
Prokurator, odnosząc się do apelacji, wniósł o jej nieuwzględnienie i
utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku.
V KA 1/25
3
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Apelacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, co implikowało konieczność
pozostawienia jej bez rozpoznania.
Zgodnie z art. 547 § 2 k.p.k., orzekając o wznowieniu postępowania, sąd
uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę właściwemu sądowi do
ponownego rozpoznania. Od tego orzeczenia środek odwoławczy nie przysługuje.
Z kolei zgodnie art. 547 § 3 k.p.k., uchylając zaskarżone orzeczenie, sąd może
wyrokiem uniewinnić oskarżonego, jeżeli nowe fakty lub dowody wskazują na to, że
orzeczenie to jest oczywiście niesłuszne, albo też postępowanie umorzyć. Od
wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie przysługuje środek
odwoławczy. Na gruncie powołanych unormowań, w orzecznictwie ugruntowane
jest stanowisko, zgodnie z którym „nie jest dopuszczalne (…) w apelacji wniesionej
od wyroku wydanego w następstwie wznowienia postępowania kwestionowanie
samej decyzji o wznowieniu oraz powiązanej z nim decyzji o uchyleniu
zaskarżonego orzeczenia. Apelacja może kwestionować jedynie – o ile taki
zapadnie – wydany po uchyleniu zaskarżonego orzeczenia wyrok uniewinniający
lub umarzający postępowanie” (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2024 r.,
II KA 1/23, LEX nr 3692566).
Lektura apelacji nie pozostawia tymczasem wątpliwości, że zakresem
zaskarżenia objęto wyłącznie „zaniechanie rozstrzygnięcia” o wznowieniu
postępowania także co do innych czynów będących przedmiotem zakończonego
postępowania, nie skarżąc rozstrzygnięcia następczego po wznowieniu tj. uchylenia
części wyroku Sądu a quo i umorzenia postępowania w zakresie pierwszego z
przypisanych skazanemu przestępstw skarbowych. Tak sformułowany środek
odwoławczy jest niedopuszczalny z mocy ustawy, co – wobec jego przyjęcia –
implikowało konieczność pozostawienia go bez rozpoznania na podstawie art. 430
§ 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 547 § 2 k.p.k. (zob. wyroki Sądu
Najwyższego z dnia 28 lutego 2024 r., II KA 1/23 oraz z dnia 8 grudnia 2020 r., II
KA 1/20, a także postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 czerwca 2015 r., IV
KO 22/15).
V KA 1/25
4
Na marginesie wolno zauważyć, że nic nie stoi na przeszkodzie, aby
skazany lub jego obrońca – jeżeli dostrzegają taką potrzebę i podtrzymują swoje
racje co do przedwanienia karalności – działając w trybie art. 9 § 2 k.p.k., wystąpili
do Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z sygnalizacją podstaw do wznowienia
postępowania z urzędu w zakresie wskazanym w przedmiotowej apelacji lub też
wystapili do podmiotów, o których mowa w art. 521 § 1 k.p.k., o wniesienie kasacji
na korzyść skazanego.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd Najwyższy orzekł jak w
postanowieniu, na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 637 § 1 k.p.k.,
obciążając skazanego koszami sądowymi postępowania odwoławczego.
Kazimierz Klugiewicz
[J.I.]
[a.ł]
Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Michał Laskowski