IV KK 64/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 18 marca 2026 r.
SSN Michał Laskowski
w sprawie J.N.
skazanego za popełnienie czynów z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z
art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 3
k.p.k.),
w dniu 18 marca 2026 r.,
kasacji obrońcy
od wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach
z dnia 11 czerwca 2025 r., sygn. akt VI Ka 1119/24
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Zabrzu
z dnia 18 września 2024 r., sygn. akt II K 1549/22
postanowił:
1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2) obciążyć skazanego kosztami sądowymi za postępowanie
kasacyjne.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Gliwicach, wyrokiem z 11 czerwca 2025 r., zmienił
zaskarżony apelacją obrońcy wyrok Sądu Rejonowego w Zabrzu z 18 września
2024 r. i ostatecznie J.N., po tym jak uniewinniono go od zarzutu popełnienia 167
IV KK 64/26
2
przestępstw z art. 55 § 1 k.k.s. w zb. z art. 56 k.k.s., został uznany za winnego
popełnienia ciągu 207 występków z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i za to
na podstawie art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. w zw. z
art. 91 § 1 k.k. wymierzono mu karę 3 lat pozbawienia wolności. W kasacji od
wyroku Sądu odwoławczego obrońca podniósł rażące i mające istotny wpływ na
treść orzeczenia naruszenie prawa procesowego tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 8 § 1
k.p.k. w zw. z art. 424 § 1 k.p.k. i art. 442 § 3 k.p.k. oraz prawa materialnego tj. art.
271 § 3 k.k. i art. 65 § 1 k.k., wyrażające się w dokonaniu dowolnej oceny materiału
dowodowego, nieprzeprowadzeniu dowodu z zeznań D.M. i wadliwą subsumcję
zachowań J.N. Przy tak sformułowanych zarzutach obrońca wniósł o uchylenie
zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi
Okręgowemu w Gliwicach.
W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w Zabrzu wzniósł o
oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna w stopniu oczywistym.
Na krytykę zasługiwał pogląd, w którym obrońca szeroko eksponował tezę o
prawie sądów do ,,uczynienia częścią swojego uzasadnienia - uzasadnienia w innej
sprawie”, co miało mieć negatywny wydźwięk w tym znaczeniu, że uzasadnienie
pisemnych motywów wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu w sprawie II K 1549/22
jest powtórzeniem uzasadnienia wydanego do pierwotnego wyroku kasatoryjnego
VI Ka 344/22 przez Sąd Okręgowy w Gliwicach. W realiach niniejszej sprawy
„samodzielność jurysdykcyjna”, rozumiana w sposób przedstawiony przez
skarżącego, całkowicie przesłoniłaby regułę, o której mowa w art. 8 § 1 k.p.k.,
stanowiącą, że sąd karny nie jest związany ustaleniami faktycznymi ani tym
bardziej rozstrzygnięciami innych sądów, a ustalenia faktyczne oraz wnioski i oceny
w sprawie kształtuje wyłącznie w oparciu o dowody przeprowadzone na rozprawie.
Przede wszystkim, orzekając ponownie, Sąd pierwszej instancji miał powtórnie
zweryfikować zeznania D.M., co skrupulatnie uczynił na str. 217-221 uzasadnienia,
a procedowanie w tym zakresie zyskało aprobatę Sądu Okręgowego (k. 2-3
IV KK 64/26
3
uzasadnienia). Relacje pozostałych świadków, które nie były zakwestionowane w
pierwotnie przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym w sprawie VI Ka 344/22
także zyskały aprobatę podczas obecnie rozpatrywanej kontroli instancyjnej.
Powyższe ustalenia pozwalały na stwierdzenie, że Sąd Okręgowy, którego nie
dotyczył zarzut z art. 8 k.p.k., zaaprobował bez żadnych wątpliwości ocenę
osobowego materiału dowodowego z postępowania pierwszoinstacyjnego, a to
wykluczało skuteczne zakwestionowanie zasady samodzielności jurysdykcyjnej
sądów w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.
Nie było żadnych podstaw do twierdzenia, że Sąd odwoławczy rażąco
naruszył art. 442 § 3 k.p.k. Przepis ten obowiązywał wyłącznie Sąd pierwszej
instancji a kontrola instancyjna nie wykazała, aby nie wykonano wskazań Sądu
Okręgowego ze sprawy VI Ka 344/22. Biorąc pod uwagę to, że przesłuchanie D.M.
miało służyć ustaleniu chronologii zdarzeń i wyjaśnieniu przyczyn dotychczasowych
rozbieżności to uznać trzeba, że Sąd Rejonowy sprostał tym wytycznym, czego
wyrazem było stwierdzenie Sądu odwoławczego, że kontrola zeznań tego świadka
bez wzywania go na rozprawę wystarczyła do ustalenia stanu fatycznego w
niniejszej sprawie: nie ma wątpliwości co do tego, w jaki sposób J.N. rozpoczął
współpracę z D.M. w 2014 r. i jakie po kolei działania podejmowali, realizując w ten
sposób znamiona czynów fałszerstwa intelektualnego zarzuconych skazanemu.
Sąd Najwyższy nie podzielił stanowiska obrońcy przyjmującego, że J.N., jako
osoba nieuprawniona do wystawiania dokumentów w imieniu spółki S. sp. z o.o.,
nie mógł być sprawcą czynów z art. 271 § 1 i 3 k.k. Taki punkt widzenia nie ma nic
wspólnego z przyjętym w sprawie stanem faktycznym. Udowodniono bowiem
ponad wszelką wątpliwość, że J.N., zajmując się sferą gospodarczą i finansową
spółki S., dostarczał D.M. wypełnione druki faktur sprzedaży oleju rzepakowego,
poświadczając w nich nieprawdę przez wykazanie nieistniejących transakcji
gospodarczych i umożliwiając w ten sposób odbiorcom tych faktur znaczne
obniżenie zobowiązań podatkowych. J.N. zajmował się obrotem oleju rzepakowego
i wystawiał faktury jego sprzedaży, które nie dokumentowały faktycznych transakcji.
Ponad wszelką wątpliwość wykazano, że D.M., z którym prowadził spółkę S., był
wyłącznie pozorantem wykonującym polecenia J.N. Tymczasem firmę tę skazany
IV KK 64/26
4
prowadził na własny rachunek i sam wystawiał faktury VAT. Skazany doskonale
zdawał sobie sprawę, że jego sposób działania przejawiający się w stałości,
powtarzalności wielokrotnie wykonywanych nielegalnych czynności przysporzył mu
korzyści majątkowych z popełnianych przestępstw.
Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej
orzeczenia, uznając kasację za oczywiście bezzasadną w rozumieniu art. 535 § 3
k.p.k. O kosztach sądowych za postępowanie kasacyjne orzeczono po myśli art.
636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k.
[WB]
[r.g.]
