III CZ 157/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk
27 listopada 2025 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 27 listopada 2025 r. w Warszawie
zażalenia A.C.
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu
z 30 stycznia 2024 r., I WSC 46/23,
w sprawie z powództwa U.N. i B.D.
przeciwko W.
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu
o ustalenie nieistnienia uchwał,
I. oddala zażalenie;
II. oddala wniosek U.N. i B.D. o zasądzenie od A.C. na ich
rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 30 stycznia 2024 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu odrzucił
skargę kasacyjną A.C. od postanowienia Sądu Apelacyjnego z 6 lutego 2023 r. W
uzasadnieniu postanowienia Sąd Apelacyjny wskazał, że w katalogu orzeczeń
wymienionych w art. 3981 § 1 k.p.c., podlegających zaskarżeniu skargą kasacyjną
brak postanowienia sądu drugiej instancji w przedmiocie odrzucenia zażalenia na
zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie zwrotu pozwu. Zarządzenie
przewodniczącego w przedmiocie zwrotu pozwu, jak i postanowienie oddalające
albo odrzucające zażalenie na takie zarządzenie są czynnościami, które zaistniały
przed powstaniem zawisłości sporu. Na tym etapie postępowania nie można
III CZ 157/25
2
mówić, że doszło do zakończenia postępowania w sprawie w znaczeniu
wynikającym z treści art. 3981 § 1 k.p.c., gdyż na skutek zwrotu pozwu
postępowanie nie zostało jeszcze zainicjowane.
Zażalenie na to postanowieniu wywiódł A.C., wskazując, że zaskarża je w
całości na podstawie przepisu „art. 394 § 1 k.p.c.”. Jako podstawy zażalenia
wskazał następujące zarzuty naruszenia przepisów art. 386 § 2 i 3 k.p.c., art. 233 §
1 k.p.c., nierozpoznanie zarzutu nieważności postępowania w sprawie I C 2303/21
Sądu Okręgowego w Poznaniu, naruszenie i błędne pominięcie zastosowania
przepisu art. 202 k.p.c., art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c., art. 222 k.p.c. w zw. z art. 71 k.p.c.,
art. 80 k.p.c., nierozpoznanie z urzędu zarzutu nieważności postępowania (i
powiązanych z nim przepisów), błędne zastosowanie art. 130 § 1 k.p.c. w zw. z art.
70 § 2 k.p.c., naruszenie przepisu art. 202 k.p.c. w zw. z art. 130 § 1 k.p.c., art. 79
k.p.c., art. 80 k.p.c. art. 70 § 2 k.p.c., art. 131 § 2 k.p.c.
Wniósł o rozpoznanie zarzutu nieważności postępowania, zmianę
zaskarżonego postanowienia Sądu Apelacyjnego z 30 stycznia 2024 r. poprzez
odrzucenie pozwu i umorzenie postępowania, ewentualnie przekazanie sprawy
do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Poznaniu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Na podstawie art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego
przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną
oraz na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Na mocy art.
3981 § 1 k.p.c. od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku
lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania
kończących postępowanie w sprawie strona, Prokurator Generalny, Rzecznik Praw
Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka może wnieść skargę kasacyjną do Sądu
Najwyższego, chyba że przepis szczególny nie stanowi inaczej.
Sąd Najwyższy oddala zażalenie, jeżeli nie ma uzasadnionych podstaw albo
jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu (art.
39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).
III CZ 157/25
3
Nie można podzielić argumentacji skarżącego, wykorzystującego ten środek
zaskarżenia jako formę mającą posłużyć przeforsowaniu własnych zaniedbań
procesowych. W enumeratywnym katalogu rozstrzygnięć z art. 3981 § 1 k.p.c.,
od których uprawnionym podmiotom przysługuje skarga kasacyjna, nie zostało
zawarte postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu zażalenia na
zarządzenie przewodniczącego o zwrocie pozwu. Słusznie zatem Sąd Apelacyjny
skargę kasacyjną odrzucił, gdyż obowiązujące przepisy k.p.c. nie przewidują
możliwości skorzystania z nadzwyczajnego środka zaskarżenia w takiej sytuacji
procesowej.
Z przedstawionych względów zażalenie podlegało oddaleniu na zasadzie art.
39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.
O kosztach Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 39821 k.p.c. w zw. z art.
391 § 1 k.p.c. oraz art. 3941 § 3 k.p.c. Wniosek powodów o zasądzenie kosztów
postępowania zażaleniowego nie zasługiwał na uwzględnienie, skoro powodowie
nie przedstawili żadnej merytorycznej argumentacji w złożonym piśmie, a nakład
pracy autora pisma ograniczył się do sformułowania żądania oddalenia zażalenia
i orzeczenia o kosztach.
Agnieszka Jurkowska-Chocyk
a.w.
[a.ł]
