PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 131.

Aktualizacja: 13 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 366, 820 i

1456), osoby zatrudnione w sądzie, lub sądową służbę doręczeniową. Sąd może również dokonywać doręczeń za pośrednictwem komornika w sposób określony w ustawie z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1458, z 2025 r. poz. 1018 i 1172 oraz z 2026 r. poz

26)

§ 11.W wypadkach wskazanych w ustawie sąd może dokonać doręczeń przez Policję lub Żandarmerię Wojskową.

§ 2.Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw łączności określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb i sposób doręczania pism sądowych przez podmioty, o których mowa w § 1 zdanie pierwsze, mając na uwadze konieczność zapewnienia sprawnego toku postępowania, a także realizacji gwarancji procesowych jego uczestników, ochronę praw osób, którym pisma są doręczane, oraz ochronę ich danych osobowych.

§ 3.Minister Sprawiedliwości, na uzasadniony wniosek prezesa sądu, w drodze zarządzenia, tworzy i znosi w tym sądzie sądową służbę doręczeniową.

§ 4.Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, warunki organizacji oraz strukturę sądowej służby doręczeniowej, mając na względzie wielkość sądu, koszty oraz zapewnienie skuteczności doręczeń i zachowanie wymogów postępowania sądowego.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

III CZP 115/10Wydział III

Opłata sądowa przez przekaz pocztowy - uchwała SN 2011

Streszczenie

Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie dotyczące chwili uiszczenia opłaty sądowej przekazem pocztowym. Uznał, że decyduje data nadania przekazu potwierdzona przez operatora publicznego, a nie dzień uznania rachunku bankowego sądu. Sprawa wynikła na tle odrzucenia zarzutów od nakazu zapłaty z powodu spóźnionego wpływu opłaty.
Czytaj orzeczenie
V CNP 66/08Wydział V

Skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego postanowienia Sądu

Fragment uzasadnienia

… B. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w B., zarzucając sprzeczność z prawem, a mianowicie z art. 168 k.p.c., a także z art. 131 § 1 k.p.c. Skarżący stwierdził, że „wydając zaskarżone postanowienie Sąd Okręgowy naraził powoda na szkodę w wysokości 18.682 zł tytułem nierozpoznania apelacji oraz Sąd Rejonowy pobrał od powoda zaliczkę na przeprowadzenie z opinii…
Czytaj orzeczenie
SNO 23/03Wydział VI

Zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej - uchwała

Fragment uzasadnienia

… zawiadomienia o terminie posiedzenia w siedzibie Sądu, przy czym wniosek nie posiadał prezentaty biura podawczego Sądu Rejonowego, przez co nie dopełniła obowiązku z art. 131 § 1 k.p.c., tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k., V. w dniu 15 kwietnia 1999 r. w A. jako sędzia Sądu Rejonowego w sprawie sygn. akt III Ns 2360/99 działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez Jacka J. przekroczyła swoje uprawnienia i poświadczyła…
Czytaj orzeczenie
III CZP 23/02Wydział III

Koszty opłat pocztowych a koszty sądowe - uchwała SN z 2002 r.

Fragment uzasadnienia

… przez pocztę za wykonywaną na rzecz sądu usługę. Wykonywanie tej usługi nie ma charakteru czynności podjętej w postępowaniu cywilnym, gdyż zgodnie z zasadą oficjalności (art. 131 § 1 k.p.c.), doręczeń w znaczeniu procesowym dokonuje sąd, poczta zaś jako pośrednik wykonuje jedynie czynności techniczne, konieczne dla ich zrealizowania. Wykonując te czynności, nie uczestniczy w postępowaniu cywilnym. Zgodnie z poglądem…
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 131: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 131 Kodeksu postępowania cywilnego szczegółowo określa sposób doręczeń pism sądowych w postępowaniu cywilnym. Zgodnie z paragrafem 1, sąd dokonuje doręczeń za pośrednictwem operatora pocztowego, osób zatrudnionych w sądzie lub właśnie ustanowionej sądowej służby doręczeniowej. Możliwe jest również korzystanie z usług komorników, którzy mają prawo doręczać pisma sądowe zgodnie z regulacją ustawy o komornikach sądowych. Wprowadzony wyjątek, wymieniony w paragrafie 1¹, dopuszcza, że w określonych w innych przepisach sytuacjach doręczeń mogą dokonywać funkcjonariusze Policji lub Żandarmerii Wojskowej, co ma na celu zapewnienie skuteczności doręczeń w szczególnych przypadkach. Paragraf 2 przekazuje kompetencję ministrowi sprawiedliwości, który razem z ministrem właściwym do spraw łączności określa rozporządzeniem szczegółowy tryb doręczeń przez wymienione podmioty, dbając nie tylko o sprawny przebieg postępowania, lecz także o gwarancje procesowe i ochronę danych osobowych osób, którym pisma są doręczane. Kolejne paragrafy wskazują na uprawnienia Ministra Sprawiedliwości do tworzenia i znoszenia sądowej służby doręczeniowej na rzecz danego sądu oraz określania jej organizacji i struktury z uwzględnieniem wymogów operacyjnych i finansowych.

Przepis ma zastosowanie w każdej sytuacji, gdy w toku postępowania cywilnego zachodzi potrzeba doręczenia pism procesowych. Obejmuje on więc większość doręczeń, które są niezbędne do prawidłowego prowadzenia sprawy. Zasady te są szczególnie istotne przy doręczeniach przesyłek sądowych zarówno do stron, jak i innych uczestników postępowania, które wymagają potwierdzenia odbioru i gwarantują dostęp do pisma w odpowiednim terminie. Współpraca między sądami a operatorami pocztowymi, służbą doręczeniową czy komornikami służy temu, by doręczenie przebiegało skutecznie i zgodnie z prawem.

Przykładowa sytuacja to doręczenie pozwu lub wezwania na rozprawę przez operatora pocztowego, który został upoważniony przez sąd. Korespondencja trafia bezpośrednio pod wskazany adres, a operator potwierdza odbiór. W przypadku niemożności doręczenia w ten sposób, sąd może zlecić doręczenie komornikowi, co zapewnia kontynuację procesu i ważność doręczenia. Takie rozwiązanie umożliwia sprawne przeprowadzenie postępowania mimo trudności np. w uzyskaniu odbioru pisma.

Nierzadko w praktyce pojawiają się błędy, jak np. błędne wyznaczenie podmiotu doręczającego lub pominięcie wymagań formalnych określonych w rozporządzeniu ministra sprawiedliwości. Często dochodzi także do nieścisłości w prowadzeniu sądowej służby doręczeniowej, zwłaszcza przy organizacji jej struktur i zakresu działania. Innym problemem bywa niedostateczna ochrona danych osobowych w trakcie doręczeń. Z tego względu artykuł 131 wymaga ścisłego przestrzegania przewidzianych procedur. W sprawach indywidualnych, dla lepszego zrozumienia i właściwego stosowania przepisu, warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto może dokonywać doręczeń pism sądowych według art. 131 KPC?

Doręczeń mogą dokonywać operator pocztowy, osoby zatrudnione w sądzie, sądowa służba doręczeniowa oraz komornik sądowy. W niektórych przypadkach również Policja lub Żandarmeria Wojskowa.

Jakie zadanie ma Minister Sprawiedliwości w zakresie doręczeń sądowych?

Minister Sprawiedliwości wraz z ministrem do spraw łączności określa rozporządzeniem szczegółowy tryb i sposób doręczeń oraz tworzy i organizuje sądową służbę doręczeniową.

W jakich sytuacjach sąd może zlecić doręczenie pism przez komornika?

Sąd może zlecić doręczenie komornikowi w sposób określony w ustawie o komornikach sądowych, szczególnie gdy inne formy doręczeń okażą się nieskuteczne.

Czy doręczenia przez Policję lub Żandarmerię Wojskową są powszechne?

Nie, doręczenia przez Policję lub Żandarmerię Wojskową są możliwe tylko w przypadkach wskazanych w przepisach szczególnych.

Czy przepisy art. 131 KPC uwzględniają ochronę danych osobowych?

Tak, przy określaniu trybu doręczeń minister musi wziąć pod uwagę ochronę danych osobowych osób, którym pisma są doręczane.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 131
← Wróć do pełnej ustawy