PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 394.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Zażalenie do sądu drugiej instancji przysługuje na postanowienia sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie, a ponadto na postanowienia sądu pierwszej instancji i zarządzenia przewodniczącego, których przedmiotem jest:

1)zwrot pisma wniesionego jako pozew, z którego nie wynika żądanie rozpoznania sprawy;

2)zwrot pozwu;

3)odmowa odrzucenia pozwu;

4)przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu lub niższemu albo podjęcie postępowania w innym trybie;

5)zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania; 51) sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa;

6)zwrot kosztów, określenie zasad ponoszenia przez strony kosztów procesu, zwrot opłaty lub obciążenie kosztami sądowymi – jeżeli strona nie składa środka zaskarżenia co do istoty sprawy.

§ 2.Termin do wniesienia zażalenia wynosi tydzień od dnia doręczenia postanowienia z uzasadnieniem, w tym także w przypadku, gdy doręczenie to nastąpiło z urzędu. Jeżeli przy wydaniu postanowienia sąd odstąpił od jego uzasadnienia, termin liczy się od dnia ogłoszenia postanowienia, a jeżeli podlegało ono doręczeniu – od dnia jego doręczenia.

§ 3.Zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia ze wskazaniem w miarę potrzeby nowych faktów i dowodów.

§ 4.Jeżeli przepis szczególny przewiduje, że stronie przysługuje zażalenie na postanowienie sądu, ale nie określa, jaki sąd ma je rozpoznać, zażalenie rozpoznaje sąd drugiej instancji.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

VIII Pa 42/15Sąd Okręgowy w Gliwicach

Nowe warunki pracy po przywróceniu do pracy – wyrok SO

Fragment uzasadnienia

… co do punktu pierwszego, w którym uchylono postanowienie Sądu z dnia 21 maja 2014 roku. Należy zauważyć, że punkt 1 postanowienia nie podlegał zaskarżeniu (a contrario art. 394 § 1 k.p.c. ), a tym samym nie podlegał uzasadnieniu ( art. 357 § 1 k.p.c. ). Postępowanie zażaleniowe należało umorzyć w zakresie oddalenia wniosku powódki o zabezpieczenie powództwa, gdyż prawomocnym wyrokiem uwzględniono powództwo ( art. 355 k.p.c.…
  • postępowanie egzekucyjne
Czytaj orzeczenie
I Co 22/15Sąd Rejonowy w Piasecznie

Brak zażalenia na przekazanie skargi na czynności komornika

Fragment uzasadnienia

… skarga, a nie sprawa ze skargi. Powyższe powoduje, że podstawą do przyjęcia, że na postanowienie o przekazaniu skargi na czynność komornika przysługuje zażalenie, nie może być art.394§1 pkt 1 kpc , gdyż w tym przepisie mowa o przekazaniu sprawy, a nie przekazaniu środka odwoławczego. Podkreślić należy, że odpowiednie stosowanie może polegać na stosowaniu danego przepisu bez żadnych zmian albo na stosowaniu go z pewnymi…
Czytaj orzeczenie
I ACz 298/15Sąd Apelacyjny w Rzeszowie

Właściwość sądu a przekazanie sprawy między wydziałami

Fragment uzasadnienia

… przekazaniu sprawy z Wydziału Gospodarczego Sądu Okręgowego w Rzeszowie do Wydziału Cywilnego tego Sądu. Powód przyznał, że zarządzenie takie nie jest zaskarżalne na podstawie art. 394 § 1 pkt 1 kpc . W związku z tym powód nie miał wcześniej możliwości zajęcia stanowiska w kwestii przekazania sprawy do innego wydziału Sądu. Powód przedstawił swoją ocenę prawną co do charakteru wniesionej przez niego sprawy, twierdząc, że…
  • właściwość sądu
Czytaj orzeczenie
VIII Cz 290/15Sąd Okręgowy w Toruniu

Klauzula wykonalności po przelewie wierzytelności – SO Toruń

Fragment uzasadnienia

… jest zaliczane na ogół do postępowań pomocniczych, to jednak dominuje zapatrywanie, że zarządzenie o zwrocie wniosku o wszczęcie tego postępowania jest zaskarżalne na podstawie art. 394 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 25 marca 2013 r., I ACz 318/13, LEX nr 1305930; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 2 lutego 2011 r., I ACz 46/11, LEX nr…
  • klauzula wykonalności
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 394: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 394 KPC wskazuje, kiedy stronie przysługuje zażalenie kierowane do sądu drugiej instancji. Zgodnie z § 1 zażalenie takie służy przede wszystkim na postanowienia sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie, czyli te rozstrzygnięcia, które zamykają drogę do dalszego rozpoznania sporu przed tym sądem. Ponadto przepis zawiera zamknięty katalog innych postanowień sądu pierwszej instancji oraz zarządzeń przewodniczącego, które można zaskarżyć: zwrot pisma wniesionego jako pozew, z którego nie wynika żądanie rozpoznania sprawy, zwrot pozwu, odmowa odrzucenia pozwu, przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu lub niższemu albo podjęcie postępowania w innym trybie, zawieszenie postępowania i odmowa jego podjęcia, a także sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo odmowa dokonania tych czynności. Odrębnie ujęto kwestie kosztowe: zwrot kosztów, określenie zasad ich ponoszenia, zwrot opłaty lub obciążenie kosztami sądowymi można zaskarżyć tym trybem tylko wtedy, gdy strona nie składa środka zaskarżenia co do istoty sprawy. Paragrafy 2-4 uzupełniają regulację o termin, wymogi formalne i regułę właściwości sądu.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się wtedy, gdy w toku sprawy cywilnej zapadnie rozstrzygnięcie o charakterze wpadkowym lub kończącym postępowanie, mieszczące się w opisanym katalogu. Termin do wniesienia zażalenia wynosi tydzień od dnia doręczenia postanowienia z uzasadnieniem, także wtedy, gdy doręczenie nastąpiło z urzędu. Jeżeli sąd odstąpił od uzasadnienia postanowienia, tydzień liczy się od dnia jego ogłoszenia, a gdy postanowienie podlegało doręczeniu - od dnia doręczenia. Zażalenie musi spełniać wymagania pisma procesowego, wskazywać zaskarżone postanowienie, zawierać wniosek o jego zmianę lub uchylenie oraz zwięzłe uzasadnienie, w miarę potrzeby z nowymi faktami i dowodami. Jeżeli przepis szczególny przewiduje zażalenie, lecz nie wskazuje sądu właściwego, rozpoznaje je sąd drugiej instancji.

Przykład

Sąd rejonowy zawiesza postępowanie w sprawie o zapłatę, uznając, że jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego postępowania. Powód uważa, że zawieszenie jest nieuzasadnione i opóźnia sprawę o wiele miesięcy. Ponieważ zawieszenie postępowania wymieniono w art. 394 § 1 pkt 5 KPC, powód po otrzymaniu postanowienia z uzasadnieniem ma tydzień na złożenie zażalenia do sądu okręgowego. W piśmie wskazuje zaskarżone postanowienie, wnosi o jego uchylenie i zwięźle wyjaśnia, dlaczego jego zdaniem podstawa zawieszenia nie zachodzi.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że zażalenie przysługuje na każde postanowienie sądu pierwszej instancji - katalog z art. 394 KPC jest ograniczony, a część rozstrzygnięć podlega innym trybom zaskarżenia. Mylone bywa też liczenie terminu: tydzień biegnie od doręczenia postanowienia z uzasadnieniem, a nie od dnia dowiedzenia się o rozstrzygnięciu. Strony zapominają również, że zażalenie na koszty według pkt 6 wchodzi w grę tylko wtedy, gdy nie zaskarżają orzeczenia co do istoty sprawy. Sam wniosek o zmianę postanowienia bez uzasadnienia zarzutów zwykle nie spełnia wymogów § 3. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Ile mam czasu na wniesienie zażalenia z art. 394 KPC?

Termin wynosi tydzień od dnia doręczenia postanowienia z uzasadnieniem, także gdy doręczenie nastąpiło z urzędu. Gdy sąd odstąpił od uzasadnienia, termin liczy się od ogłoszenia postanowienia, a jeżeli podlegało doręczeniu - od dnia doręczenia.

Na jakie postanowienia przysługuje zażalenie do sądu drugiej instancji?

Przede wszystkim na postanowienia kończące postępowanie w sprawie, a ponadto na rozstrzygnięcia wymienione w art. 394 § 1 KPC, między innymi zwrot pozwu, odmowę odrzucenia pozwu, zawieszenie postępowania czy sprostowanie orzeczenia.

Czy mogę zaskarżyć samo rozstrzygnięcie o kosztach?

Tak, ale zgodnie z art. 394 § 1 pkt 6 KPC tylko wtedy, gdy strona nie składa środka zaskarżenia co do istoty sprawy.

Co musi zawierać zażalenie?

Zażalenie ma spełniać wymogi pisma procesowego, wskazywać zaskarżone postanowienie, zawierać wniosek o jego zmianę lub uchylenie oraz zwięzłe uzasadnienie, w razie potrzeby z nowymi faktami i dowodami.

Który sąd rozpoznaje zażalenie, gdy przepis tego nie określa?

Zgodnie z art. 394 § 4 KPC, jeżeli przepis szczególny przewiduje zażalenie, ale nie wskazuje sądu właściwego, rozpoznaje je sąd drugiej instancji.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 394
← Wróć do pełnej ustawy