I ZI 62/24
UCHWAŁA
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 4 września 2025 r.
SSN Marek Siwek
Protokolant starszy inspektor sądowy Mariusz Pogorzelski
przy udziale Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych
Przemysława Radzika
po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
na posiedzeniu jawnym w dniu 4 września 2025 r.
wniosku pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego J. S.
o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
1. sędzi Sądu Rejonowego […] w W. X. Y. za to, że w bliżej nieokreślonym okresie
trwającym nie wcześniej niż od stycznia 2020 r. i nie później niż do dnia 31 sierpnia
2023 r. w W., działając jako funkcjonariusz publiczny – sędzia Sądu Rejonowego
[...] w W. – przekroczyła uprawnienia i nie dopełniła ciążących na niej obowiązków
w ten sposób, że prowadząc postępowanie w sprawie […] nie poinformowała
oskarżonego w wyżej wymienionej sprawie J. S. o przekazaniu sprawy z Sądu
Rejonowego […] w W. do Sądu Rejonowego [...] w W., nie poinformowała J. S. o
rozpoczęciu wyżej wymienionego procesu karnego przed Sądem Rejonowym [...] w
W., uniemożliwiając wzięcie mu udziału w sprawie, bezzasadnie uznała jego udział
za nieobowiązkowy, nie poinformowała o wydaniu wyroku w przedmiotowej sprawie
o sygn. akt […] i uniemożliwiła zaskarżenie orzeczenia, zaniechała pouczenia J. S.
jako oskarżonego w tym postępowaniu o jego prawach i obowiązkach, w tym
dotyczących możliwości zaskarżenia wyroku, naruszyła prawa procesowe
oskarżonego w wyżej wymienionym postępowaniu, w tym w szczególności prawo
do obrony poprzez niezapewnienie udziału obrońcy w toku całego postępowania
oraz wydała wyrok skazujący bez przeprowadzenia postępowania dowodowego,
czym działała na szkodę interesu publicznego oraz interesu prywatnego J. S.
będącego stroną procesu, tj. za czyn z art. 231 § 1 k.k.;
I ZI 62/24
2
2. sędziego Sądu Rejonowego [...] w W. X.1 Y.1 za to, że w bliżej nieokreślonym
okresie trwającym nie wcześniej niż od marca 2023 r. i nie później niż do września
2023 r. w W., działając jako funkcjonariusz publiczny – sędzia Sądu Rejonowego
[...] w W. – przekroczył uprawnienia i nie dopełnił ciążących na nim obowiązków w
ten sposób, że w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] w W. pod sygn. akt
[…] nie podjął działań mających na celu rozpoznanie apelacji J. S. od wyroku z dnia
13 grudnia 2022 r., wydał postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do
złożenia apelacji oraz o odmowie przyjęcia apelacji oskarżonego w wyżej
wymienionej sprawie J. S., przy jednoczesnym poświadczeniu nieprawdy co do
okoliczności mającej znaczenie prawne poprzez wskazanie, że oskarżony w
przedmiotowej sprawie J. S. nie dopełnił obowiązku poinformowania Sądu o
miejscu jego pobytu, czym działał na szkodę interesu publicznego oraz interesu
prywatnego J. S. będącego stroną procesu, tj. za czyn z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art.
271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
na podstawie art. 80 § 2c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów
powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334)
uchwalił:
I. wniosku nie uwzględnić;
II. kosztami postępowania obciążyć Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Pełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego J. S. zwróciła się o zezwolenie na
pociągnięcie do odpowiedzialności karnej:
1. sędzi Sądu Rejonowego [...] w W. X. Y. za to, że w bliżej nieokreślonym
okresie trwającym nie wcześniej niż od stycznia 2020 r. i nie później niż do
dnia 31 sierpnia 2023 r. w W., działając jako funkcjonariusz publiczny –
sędzia Sądu Rejonowego […] w W. – przekroczyła uprawnienia i nie
dopełniła ciążących na niej obowiązków w ten sposób, że prowadząc
postępowanie w sprawie [...] nie poinformowała oskarżonego w wyżej
I ZI 62/24
3
wymienionej sprawie J. S. o przekazaniu sprawy z Sądu Rejonowego […] w
W. do Sądu Rejonowego [...] w W., nie poinformowała J. S. o rozpoczęciu
przeciwko wyżej wymienionemu procesu karnego przed Sądem Rejonowym
[…] w W., uniemożliwiając mu wzięcie udziału w sprawie, bezzasadnie
uznała jego udział za nieobowiązkowy, nie poinformowała o wydaniu wyroku
w przedmiotowej sprawie o sygn. akt [...] i uniemożliwiła zaskarżenie
orzeczenia, zaniechała pouczenia J. S. jako oskarżonego w tym
postępowaniu o jego prawach i obowiązkach, w tym dotyczących możliwości
zaskarżenia wyroku, naruszyła prawa procesowe oskarżonego w wyżej
wymienionym postępowaniu, w tym w szczególności prawo do obrony
poprzez niezapewnienie udziału obrońcy w toku całego postępowania oraz
wydała wyrok skazujący bez przeprowadzenia postępowania dowodowego,
czym działała na szkodę interesu publicznego oraz interesu prywatnego J. S.
będącego stroną procesu, tj. za czyn z art. 231 § 1 k.k.;
2. sędziego Sądu Rejonowego [...] w W. X.1 Y.1 za to, że w bliżej
nieokreślonym okresie trwającym nie wcześniej niż od marca 2023 r. i nie
później niż do września 2023 r. w W., działając jako funkcjonariusz publiczny
– sędzia Sądu Rejonowego [...] w W. – przekroczył uprawnienia i nie dopełnił
ciążących na nim obowiązków w ten sposób, że w sprawie prowadzonej
przez Sąd Rejonowy [...] w W. pod sygn. akt [...] nie podjął działań mających
na celu rozpoznanie apelacji J. S. od wyroku z dnia 13 grudnia 2022 r.,
wydał postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia apelacji
oraz o odmowie przyjęcia apelacji oskarżonego w wyżej wymienionej
sprawie J. S., przy jednoczesnym poświadczeniu nieprawdy co do
okoliczności mającej znaczenie prawne poprzez wskazanie, że oskarżony w
przedmiotowej sprawie J. S. nie dopełnił obowiązku poinformowania Sądu o
miejscu jego pobytu, czym działał na szkodę interesu publicznego oraz
interesu prywatnego J. S. będącego stroną procesu, tj. za czyn z art. 231 § 1
k.k. w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
Sędzia Sądu Rejonowego [...] w W. X. Y. w pisemnej odpowiedzi na wniosek
zwróciła się o nieuwzględnienie wniosku o uchylenie jej immunitetu, wskazując, że
I ZI 62/24
4
brak jest jakiegokolwiek prawdopodobieństwa, aby dopuściła się jakiegokolwiek
czynu zabronionego przez ustawę karną.
Oświadczyła, że procedując w sprawie o sygn. akt [...] nie dopuściła się
jakiegokolwiek przestępstwa, w tym zarzucanego jej występku z art. 231 § 1 k.k.
Działała na podstawie prawa i w jego graniach. Rozpoznając sprawę nie dopuściła
się uchybień w zakresie zawiadamiania oskarżonego o terminach rozprawy.
Oskarżony był zawiadamiany/wzywany na wszystkie znane sądowi adresy (łącznie
6 adresów). Wobec nieskuteczności doręczeń, Sąd zwrócił się o informację z NOE-
SAD celem uzyskania adresu, który podał po opuszczeniu zakładu karnego. Był to
adres w S., wobec powyższego Sąd zastosował przepisy art. 138 k.p.k. i art. 139
k.p.k. Obowiązek poinformowania oskarżonego o zmianie Sądu właściwego do
rozpoznania sprawy ciążył na sądzie właściwym miejscowo, którego sędziowie
ulegli wyłączeniu. Znamiennym jest, że oskarżony nie powiadomił żadnego z sądów
o zmianie miejsca swojego pobytu. Sprawa przed tutejszym Sądem była zawisła
przez ponad dwa lata. W tym czasie oskarżony nie zainteresował się losami
postępowania.
Przewód sądowy w sprawie był kilkukrotnie otwierany na nowo. Wszystkie
dowody zawnioskowane w akcie oskarżenia były przeprowadzone. Sąd właściwy
miejscowo, który rozpoznał sprawę jako ostatni, przeprowadził wszystkie dowody
zawnioskowane w akcie oskarżenia. Na ostatnim terminie rozprawy był
przesłuchiwany świadek obrony, który nie potwierdził okoliczności, na które został
zawnioskowany, co wywołało u oskarżonego reakcję w postaci rzucenia w świadka
egzemplarzem Koranu, a następnie próbą uderzenia sędziego laptopem. Sprawa
na tym etapie była już dojrzała do rozstrzygnięcia, co nie nastąpiło na skutek
wyłączenia sędziego referenta, a następnie wszystkich sędziów sądu właściwego
miejscowo do rozpoznania sprawy.
Sędzia X. Y. oświadczyła, że po zapoznaniu się z aktami sprawy doszła do
wniosku, że z uwagi na kompletność materiału dowodowego oraz fakt, że
oskarżony kilkukrotnie składał już wyjaśnienia w sprawie, brak jest konieczności
osobistego stawiennictwa oskarżonego na rozprawie. Wobec powyższego Sąd
procedował w trybie art. 374 § 1 k.p.k. Ujawnił cały materiał dowody i wydał wyrok.
I ZI 62/24
5
Jednocześnie sędzia X. Y. wskazała, że w żaden sposób nie uczestniczyła w
decyzji przewodniczącego […] Wydziału Karnego – sędziego X.1 Y.1 przy
rozpoznawaniu wniosku oskarżonego o przywrócenie terminu do wniesienia
apelacji, zatem brak jest podstaw do przypisania jej działania wspólnie i w
porozumieniu. Niezależnie od tego sędzia stwierdziła, że jej zdaniem decyzja
przewodniczącego wydziału o nieuwzględnieniu wniosku oskarżonego
o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji wobec zapadłego w sprawie wyroku
była słuszna, ponieważ stan niewiedzy oskarżonego o zapadłym w sprawie
orzeczeniu nie był okolicznością od niego niezależną, w wręcz przeciwnie, wynikał
z zaniedbania przez oskarżonego jednego z podstawowych obowiązków
procesowych opisanych w art. 75 § 1 k.p.k. Decyzja ta była poddana kontroli
instancyjnej, w trakcie której Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 3 stycznia
2024 r., sygn. akt [...], utrzymał ją w mocy, podzielając w całości argumentację w
niej zawartą, a zatem nie dopatrzył się także uchybień w procedowaniu.
Sędzia Sądu Rejonowego [...] w W. X.1 Y.1 w pisemnej odpowiedzi na
wniosek zwrócił się o nieuwzględnienie wniosku o uchylenie przysługującego mu
immunitetu, wskazując, że brak jest jakiegokolwiek prawdopodobieństwa, aby
dopuścił się jakiegokolwiek czynu zabronionego przez ustawę karną. Wskazał, że
wydając w dniu 31 sierpnia 2023 r. postanowienie w sprawie o sygn. akt [...] Sądu
Rejonowego [...] w W. na mocy którego, stosując przepisy art. 126 § 1 k.p.k. oraz
art. 429 § 1 k.p.k., nie uwzględnił wniosku J. S. o przywrócenie mu terminu do
złożenia apelacji od wyroku, jaki zapadł w tej sprawie w dniu 13 grudnia 2022 r.
oraz odmówił przyjęcia jego apelacji jako złożonej po terminie, nie dopuścił się
jakiegokolwiek przestępstwa, w tym zarzucanego mu występku z art. 231 § 1 k.k.
Sędzia X.1 Y.1 oświadczył, że działał na podstawie prawa i w jego granicach.
Przytoczona przez niego w uzasadnieniu postanowienia argumentacja, zarówno w
zakresie ustalonego stanu faktycznego będącego przedmiotem rozstrzygnięcia, jak
i podstawy prawnej, jest trafna i prawidłowa. Sąd meriti rozpoznający sprawę w
osobie sędzi X. Y. nie dopuścił się uchybień w zakresie zawiadomienia
oskarżonego o terminie rozprawy, w związku z czym nie było podstaw do
uwzględnienia wniosku oskarżonego o przywrócenie mu terminu do wniesienia
apelacji wobec zapadłego w sprawie wyroku, bowiem stan niewiedzy oskarżonego
I ZI 62/24
6
o zapadłym w sprawie orzeczeniu nie był okolicznością od niego niezależną, a
wręcz przeciwnie, wynikał z zaniedbania przez oskarżonego jednego
z podstawowych obowiązków procesowych opisanych w art. 75 § 1 k.p.k.
Dodatkowo sędzia wskazał, że jego decyzja procesowa została poddana
kontroli odwoławczej, w trakcie której Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 3
stycznia 2024 r., sygn. akt [...], utrzymał ją w mocy, podzielając w całości
argumentację w niej zawartą.
Obecny na posiedzeniu w dniu 4 września 2025 r. Zastępca Rzecznika
Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych wniósł o nieuwzględnienie
wniosku o wydanie uchwały zezwalającej na pociągnięcie sędziów Sądu
Rejonowego [...] w W.: X. Y. i X.1 Y.1 do odpowiedzialności karnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek nie jest zasadny.
Zgodnie z art. 80 § 2c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju
sądów powszechnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 334, z późn. zm.), zwanej dalej „u.s.p.”,
sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego
do odpowiedzialności karnej, jeżeli zachodzi dostatecznie uzasadnione
podejrzenie popełnienia przez niego przestępstwa. W orzecznictwie Sądu
Najwyższego dotyczącym spraw immunitetowych wskazuje się, że pod pojęciem
„dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa” należy
rozumieć podejrzenie w pełni uzasadnione, nie nasuwające żadnych istotnych
wątpliwości ani zastrzeżeń, zarówno co do popełnienia czynu, jak i występowania
innych znamion objętych przez ustawę ramami zasad odpowiedzialności karnej
(por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2009 r., sygn. akt SNO 95/08).
Okoliczności powołane we wniosku o zezwolenie na pociągnięcie sędziów
Sądu Rejonowego [...] w W. X. Y. i X.1 Y.1 do odpowiedzialności karnej nie
uzasadniają przekonania, aby popełnienie przez wskazanych sędziów czynów
kwalifikowanych z art. 231 § 1 k.k. (w przypadku sędzi X. Y.) oraz z art. 231 § 1 k.k.
w zb. z art. 271 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. (w przypadku sędziego X.1 Y.1)
zostało uprawdopodobnione choćby w stopniu minimalnym.
Odnosząc się do czynu zarzucanego sędzi X. Y., należy przypomnieć, że
zgodnie z treścią art. 231 § 1 k.k. odpowiedzialność karną ponosi funkcjonariusz
I ZI 62/24
7
publiczny, który, przekraczając swoje uprawnienia lub nie dopełniając obowiązków,
działa na szkodę interesu publicznego lub prywatnego. Wnioskodawca wskazuje,
że wymieniona sędzia prowadząc postępowanie w sprawie o sygn. akt [...]
dopuściła się szeregu uchybień proceduralnych, które w konsekwencji pozbawiły
oskarżonego przysługującego mu prawa do obrony, a także uniemożliwiły jego
udział w prowadzonym postępowaniu. W rzeczywistości jednak uchybienia
wskazywane przez wnioskodawcę nie miały miejsca.
Stosownie do treści art. 75 § 1 k.p.k. oskarżony jest obowiązany
zawiadamiać organ prowadzący postępowanie o każdej zmianie miejsca swojego
zamieszkania lub pobytu trwającego dłużej niż 7 dni, w tym także z powodu
pozbawienia wolności w innej sprawie. Sąd Rejonowy [...] w W. ustalił, że ostatnim,
znanym Sądowi miejscem pobytu J. S. był Areszt Śledczy […] (tom XI, k. 2117). Z
tej jednostki penitencjarnej został on zwolniony w dniu 5 lipca 2020 r. i zadeklarował,
że po zwolnieniu będzie przebywał poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej (w S.),
nie wskazując jednak żadnego adresu (tom XI, k. 2213). W tej sytuacji zalazła
zastosowanie regulacja zawarta w art. 138 k.p.k., zgodnie z którą strona
nieprzebywająca w kraju ani w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, ma
obowiązek wskazać adresata dla doręczeń w kraju lub w innym państwie
członkowskim Unii Europejskiej; w razie nieuczynienia tego pismo wysłane na
ostatnio znany adres w kraju lub w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej
albo, jeżeli adresu tego nie ma, załączone do akt sprawy uważa się za doręczone.
W myśl art. 139 § 1 k.p.k., jeżeli strona nie podając nowego adresu, zmienia
miejsce zamieszkania lub nie przebywa pod wskazanym przez siebie adresem, w
tym także z powodu pozbawienia wolności w innej sprawie, pismo wysłane pod
tym adresem uważa się za doręczone. Wobec tego, że J. S. nie dopełnił
obowiązków przewidzianych w art. 75 § 1 k.p.k. i art. 139 § 1 k.p.k., ponosi on
wyłączną winę za to, że korespondencja kierowana do niego w sprawie o sygn. akt
[...] była uznawana za doręczoną, mimo że faktycznie jej nie otrzymywał. Nie
można zatem w tych okolicznościach dopatrywać się uchybienia polegającego na
niepoinformowaniu oskarżonego o zawisłości sprawy przed Sądem Rejonowym [...]
w W., rozpoczęciu jego procesu, terminach rozpraw, czy zapadłym wyroku. Nie
doszło też do uchybienia polegającego na naruszeniu prawa do obrony przez
I ZI 62/24
8
zaniechanie pouczenia J. S. o jego prawach i obowiązkach, w tym o możliwości
zaskarżenia wyroku, skoro wyżej wymieniony z własnej winy nie uczestniczył w tym
postępowaniu. Wymaga podkreślenia, że faktyczny brak udziału J. S. w
prowadzonym postępowaniu stanowi wyłącznie rezultat jego zaniechań
obowiązkom procesowym nałożonym przez powołane wyżej przepisy ustawy
procesowej.
Co do kwestii związanych z rzekomym niezapewnieniem udziału obrońcy w
toku całego postępowania, to tego typu uchybienie również nie zaistniało. Wobec
treści opinii sądowo-psychiatrycznej J. S., z której wynikało, że stan zdrowia
psychicznego wymienionego pozwala na jego udział w postępowaniu i prowadzenie
obrony w sposób samodzielny i rozsądny, Sąd postanowił zwolnić
dotychczasowego obrońcę wyznaczonego mu z urzędu (tom XII, k. 2351).
Działanie to znajdowało umocowanie prawne w treści art. 79 § 4 k.p.k.
Z kolei możliwość prowadzenia rozprawy pod nieobecność oskarżonego
przewiduje art. 374 § 1 k.p.k. i Sąd z takiej możliwości skorzystał, zasadnie uznając,
że oskarżony został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy, a wcześniej
kilkukrotnie składał wyjaśnienia i jego stawiennictwo nie jest obowiązkowe.
Również i w tym zakresie nie doszło do uchybienia.
Nie można przy tym zgodzić się z twierdzeniem wnioskodawcy, jakoby Sąd z
udziałem sędzi X. Y. wydał wyrok skazujący bez przeprowadzenia postępowania
dowodowego. Należy wyjaśnić, że postępowanie to zostało przeprowadzone w
przewidziany w Kodeksie postępowania karnego sposób.. Zgromadzony w sprawie
materiał dowodowy został uznany za ujawniony bez odczytywania (tom XII, k.
2354v), na co pozwalały przepisy art. 392 § 1 k.p.k., art. 394 § 2 k.p.k. i art. 405 § 4
k.p.k.
Za bezzasadny należy też uznać zarzut wnioskodawcy, jakoby sędzia X. Y.
uniemożliwiła J. S. zaskarżenie orzeczenia.
Odnosząc się do czynu zarzucanego sędziemu X.1 Y.1, należy stwierdzić,
że niepodobna dopatrzyć się uchybienia w tym, że Sąd z jego udziałem wydał
postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia apelacji oraz o
odmowie przyjęcia apelacji (tom XIV, k. 2683). Podejmując takie decyzje
procesowe, wymieniony sędzia działał w granicach wyznaczonych treścią art. 126 §
I ZI 62/24
9
1 k.p.k. i art. 429 § 1 k.p.k., zresztą wydane w powyższym przedmiocie
postanowienie zostało, na skutek zażalenia wniesionego przez oskarżonego,
poddane kontroli instancyjnej i w rezultacie zostało ono utrzymane w mocy (tom XV,
k. 2959-2960). Również zawarte w uzasadnieniu tego postanowienia stwierdzenie,
że oskarżony J. S. nie dopełnił obowiązku poinformowania Sądu o miejscu jego
pobytu jest prawdziwe.
Wobec powyższego twierdzenia, jakoby sędzia X.1 Y.1 swoimi działaniami
przekroczył uprawnienia sędziego (art. 231 § 1 k.k.) oraz poświadczył nieprawdę w
dokumencie co do okoliczności mającej znaczenie prawne (art. 271 § 1 k.k.), jawią
się jako bezpodstawne w stopniu oczywistym.
Podsumowując tę część rozważań należy stwierdzić, że w analizowanej
sprawie nie zachodzi jakiekolwiek prawdopodobieństwo popełnienia przestępstwa
przez sędziów objętych wnioskiem o uchylenie immunitetu. Wskazywane w tym
wniosku uchybienia w ogóle nie zaistniały; w szczególności wdanie wyroku w
sprawie oskarżonego J. S. (sygn. akt [...]) przez Sąd tworzony z udziałem sędzi X.
Y. nastąpiło proceduralnie poprawnie. Podobnie należy ocenić wydane przez Sąd
tworzony z udziałem sędziego X.1 Y.1 postanowienie o odmowie przywrócenia
terminu do wniesienia apelacji oraz o odmowie jej przyjęcia.
Należy przypomnieć, że powołanie do pełnienia urzędu na stanowisku
sędziego oznacza nadanie osobie powołanej prawa jurysdykcji, a więc prawa do
niezawisłego rozstrzygania spraw. Sędzia zatem jest organem władzy publicznej
(sądowniczej) wyposażonym w moc władczego, autorytatywnego rozstrzygania
spraw, a więc sporów i konfliktów prawnych. Wynikająca z treści art. 66 § 1 u.s.p.
rota ślubowania składanego wobec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przez
osoby obejmujące urząd sędziowski zawiera sformułowania „(…) sprawiedliwość
wymierzać zgodnie z przepisami prawa, bezstronnie według mego sumienia (…)”.
Oznacza to, że czynności polegające na sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości z
samego założenia objęte są szerokim zakresem swobodnego uznania
sędziowskiego. Jeżeli zatem ustawodawca przyznał sędziemu uprawnienie do
rozstrzygania spraw zgodnie z przepisami prawa i własnym sumieniem, nie może
być mowy o wyciąganiu wobec tego sędziego konsekwencji prawno-karnych
związanych z treścią dokonanego przez niego rozstrzygnięcia.
I ZI 62/24
10
Co więcej, w sprawowaniu urzędu sędziego, które ze swojej istoty polega
na wykładni i stosowaniu prawa, podczas rozstrzygania spraw zawisłych przed
sądami, mogą zdarzyć się błędy w sferze oceny dowodów, ustaleń faktycznych czy
też w sferze wykładni i stosowania przepisów prawa. Nawet w tego typu sytuacjach
ustawodawca regulacjami zawartymi w art. 107 § 3 u.s.p. wyłączył
odpowiedzialność dyscyplinarną sędziego, a konsekwentnie należy też przyjąć, że
również jego odpowiedzialność karną (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19
września 2023 r. sygn. akt II ZZP 2/22).
W świetle powyższych spostrzeżeń należy uznać, że wszystkie zarzuty
podniesione we wniosku o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej
sędziów Sądu Rejonowego [...] w W. X. Y. i X.1 Y.1 dotyczą sfery działalności
orzeczniczej, w której sędziowie ci są niezawiśli i mają pełnią swobodę
wykonywania czynności jurysdykcyjnych. Jest to zarazem sfera szczególnie
chroniona instytucją immunitetu sędziowskiego uregulowaną w art. 181 Konstytucji i
art. 80 § 1 u.s.p., której celem jest stworzenie gwarancji bezstronnego i wolnego od
wszelkich nacisków sprawowania przez sędziego wymiaru sprawiedliwości.
Analiza okoliczności zaistniałych w niniejszej sprawie wskazuje,
że wnioskodawca kierując wniosek o zezwolenie na pociągnięcie wymienionych
sędziów do odpowiedzialności karnej, za podstawę tego wniosku przyjął określoną
ocenę prawnokarną sposobu wykonywania przez nich czynności orzeczniczych
w sprawie, w której sam został skazany za popełnienia przestępstwa. Ocena ta jest
jednak nietrafna, zaś skierowanie przeciwko wspomnianym sędziom subsydiarnego
aktu oskarżenia można odczytywać jako próbę retorsji za wydane przez nich
orzeczenia. Postępowanie wnioskodawcy godzi w oczywisty sposób w niezawisłość
sędziowską, która podlega ochronie konstytucyjnej, m.in. wynikającej z istnienia
instytucja immunitetu sędziowskiego.
Kierując się powyższymi względami, Sąd Najwyższy uchwalił jak w sentencji.
[M. T.]
I ZI 62/24
11
