V KO 44/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński
Dnia 29 maja 2025 r.
w sprawie D. B.
skazanego za czyny z art. 189 § 1 k.k. w zb. z art. 162 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2
k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i inne
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 29 maja 2025 r.
wniosku skazanego
o wznowienie postępowania sądowego zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
z dnia 25 września 2023 r., sygn. II AKa 163/21
zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 30 października 2020 r., sygn. akt IV K 46/18
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
postanowił:
odmówić przyjęcia wniosku
bezzasadności.
wobec
jego
oczywistej
UZASADNIENIE
W dniu 27 lutego 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo skazanego
D. B., w którym wniósł o wznowienie postępowania, zakończonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 25 września 2023 r., sygn. II AKa
163/21, zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 30 października
2020 r., sygn. akt IV K 46/18 i zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności.
Do wniosku dołączono dokumenty w postaci zawiadomienia o uzasadnionym
V KO 44/25
2
podejrzeniu popełnienia przestępstwa przez sędziów i prokuratora, wniosek o
wstrzymanie wykonania kary na czas ropzatrzenia wniosku o wznowienie
postępowania i wniosek o wyznaczenie adwokata z urzędu. Argumentacja
obszernego wniosku D. B. koncentruje się wokół tego, że opinia biegłego R. P.
została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ ta sama osoba pełniła rolę
świadka i eksperta, a zeznania biegłego były subiektywne i pozbawione
obiektywizmu, sfałszowano protokół oględzin garażu bez fizycznego przeszukania,
świadkowie zeznający w sprawie przyznali, że byli nakłaniani do składania
fałszywych zeznań przez funkcjonariuszy Policji, w sprawie doszło do manipulacji
tablicami poglądowymi, co wskazuje na świadome fałszowanie dowodów w
postępowaniu karnym, a także, że Sąd wydał wyrok skazujący mimo posiadania
dokumentacji medycznej wskazującej na zagrożenie życia oskarżonego i nie
przeprowadził niezbędnej ekspertyzy biegłego lekarza, co było wymagane w
sytuacji wątpliwości dotyczących zdrowia oskarżonego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek skazanego D. B. jest oczywiście bezzasadny, co skutkuje
rozstrzygnięciem o odmowie jego przyjęcia bez wzywania do usunięcia jego braków
formalnych, w trybie art. 545 § 3 k.p.k.
Na wstępie wspomnieć należy, że instytucja wznowienia postępowania jest
nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, który daje podstawy do wzruszenia
prawomocnego orzeczenia wyłącznie na podstawie przesłanek ściśle określonych
w ustawie. Katalog okoliczności otwierających drogę do wystąpienia z inicjatywą
wzruszenia prawomocnego rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k., art.
540a k.p.k., art. 540b k.p.k., art. 542 § 3 k.p.k. (zob. postanowienie SN z dnia 12
kwietnia 2018 r., III KO 25/18).
Przepis art. 545 § 3 k.p.k. przewiduje możliwość odmowy przyjęcia wniosku
niepochodzącego od osoby wymienionej w art. 545 § 2 k.p.k. (adwokata, radcy
prawnego, radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej) bez wzywania
do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności
odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o
wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność.
V KO 44/25
3
Oczywista bezzasadność wniosku nie ogranicza się przy tym wyłącznie do
tych wypadków, w których we wniosku o wznowienie podniesione zostały
okoliczności będące już wcześniej przedmiotem rozpoznawania w postępowaniu o
wznowienie postępowania. Użycie w treści art. 545 § 3 k.p.k. zwrotu "w
szczególności" nie pozostawia wątpliwości, że jest to wskazanie przykładowe.
Uznanie wniosku o wznowienie za oczywiście bezzasadny będzie miało więc
miejsce również w sytuacjach, gdy w sposób oczywisty, rzucający się w oczy,
wniosek ten oparty zostanie na innych podstawach niż te, które określone zostały w
przepisach rozdziału 56 k.p.k. lub też żadna ze wskazanych we wniosku
okoliczności nie będzie się mieściła w katalogu przesłanek zawartych w art. 540
k.p.k., art. 540a k.p.k. lub art. 540b k.p.k. oraz gdy nie będzie wchodzić w grę
działanie sądu z urzędu - art. 542 § 3 k.p.k. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego
z dnia 26 czerwca 2017 r., sygn. akt III KO 45/17, postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 10 maja 2018 r., III KO 8/18, postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2018 r., III KO 25/18).
Przedmiotowy wniosek jest pierwszym pismem skazanego o wznowienie
postępowania w przedmiotowej sprawie, lecz niesygnalizującym żadnych
uzasadnionych podstaw, o których wyżej mowa. Argumenty, na które powołuje się
wnioskodawca, nie zostały przez niego uprawdopodobnione i przede wszystkim nie
mają charakteru okoliczności nowych, których nie można było powołać w toku
postępowania rozpoznawczego.
I tak, twierdzenie D. B., że ta sama osoba – R. P. – występowała w
charakterze świadka i biegłego, nie znajduje potwierdzenia w lekturze pisemnych
motywów rozstrzygnięć obu sądów. Osoba ta opiniowała w sprawie w charakterze
biegłego z zakresu genetyki sądowej. Sąd I instancji szczegółowo wskazał na s. 18
swojego uzasadnienia nazwiska świadków, których depozycje stanowiły podstawę
ustaleń faktycznych w sprawie i tych, których zeznania nie zostały wzięte pod
uwagę, i na próżno doszukać się w nich R. P. Nie był to też dowód dopuszczony na
etapie postępowania przed Sądem II instancji, który wypowiadał się jedynie w
zakresie jego oceny (s. 19-20 uzasadnienia). Sąd II instancji odniósł się także do
kwestionowanego we wniosku o wznowienie postępowania dowodu z oględzin
V KO 44/25
4
garażu w G., w kontekście odstąpienia od jego przeszukania, uznając go
pełnoprawną podstawę ustaleń faktycznych w sprawie (s. 22-23 uzasadnienia).
Za gołosłowną uznać należy także podnoszoną okoliczność, że świadkowie
zeznający w sprawie byli nakłaniani do składania fałszywych zeznań przez
funkcjonariuszy Policji. Wnioskodawca w tym zakresie sam wskazał, że nie
dysponuje żadnym orzeczeniem w świetle art. 541 § 1 k.p.k. stwierdzającym
popełnienie przestępstwa. Na okoliczność zaś rzekomego manipulowania tablicami
poglądowymi podczas czynności okazania był z kolei w sprawie przesłuchiwany na
wniosek oskarżonego świadek – R. R., funkcjonariusz Policji, który wyjaśnił błędną
numerację tablic poglądowych i innych czynności procesowych przeprowadzonych
w sprawie (s. 27 uzasadnienia Sądu I instancji).
Za nieprzystające do realiów przedmiotowej sprawy uznać należało także
twierdzenie skazanego o braku dopuszczenia ekspertyzy biegłego lekarza w
sytuacji wątpliwości dotyczących stanu jego zdrowia. W sprawie oceniono bowiem
poczytalność tempore criminis i zdolność do samodzielnej obrony w postępowaniu,
po dopuszczeniu opinii sądowo-psychiatrycznych (s. 17 i 46 uzasadnienia Sądu I
instancji). Nadto, Sąd II instancji miał w polu widzenia przedkładane przez
skazanego dokumenty dotyczące stanu zdrowia psychicznego (s. 2-3
uzasadnienia). Eksponowana zaś kwestia niemożności wykonywania kary
izolacyjnej z uwagi na stan zdrowia skazanego nie stanowi przedmiotu
postępowania rozpoznawczego lecz wykonawczego.
Dodać należy, że Sąd Najwyższy rozpoznawał kasację obrońcy skazanego,
którą postanowieniem z dnia 23 października 2024 r., sygn. akt V KK 343/44,
oddalił jako oczywiście bezzasadną, poddając tam analizie rzetelność kontroli
odwoławczej, zwłaszcza w kontekście oceny materiału dowodowego w sprawie.
Konkludując, skazany nie wskazał żadnych okoliczności, które w świetle
regulacji art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k. oraz art. 540b k.p.k., uzasadniałyby
przeprowadzenie postępowania wznowieniowego. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się
również zaistnienia na gruncie przedmiotowej sprawy innej podstawy obligującej
Sąd Najwyższy do rozważenia możliwości wznowienia postępowania z urzędu w
oparciu o przepis art. 542 § 3 k.p.k. Jeżeli żadna z okoliczności podanych we
wniosku nie może spowodować podjęcia czynności wznowieniowych, co prowadzi
V KO 44/25
5
do obowiązku odmowy przyjęcia wniosku w trybie art. 545 § 3 k.p.k. bez wzywania
do uzupełnienia braków formalnych, to za bezprzedmiotowy uznać należało
wniosek o wyznaczenie skazanemu obrońcy z urzędu.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[PŁ]
[a.ł]
