V KK 146/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Kołodziejski
Dnia 23 lipca 2025 r.
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 23 lipca 2025 r.,
sprawy M.P.
wobec której umorzono postępowanie o czyn z art. 190a § 1 k.k.,
z powodu kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego
od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt V Ka 1895/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku
z dnia 22 lipca 2024 r., sygn. akt II K 2037/23
p o s t a n o w i ł :
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. obciążyć oskarżyciela posiłkowego M.P. kosztami sądowymi
postępowania kasacyjnego.
[WB]
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy Gdańsk-Północ w Gdańsku wyrokiem z dnia 22 lipca 2024 r.,
sygn. akt II K 2037/23, na podstawie art. 414 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 3
k.p.k. umorzył postępowanie przeciwko M.P. ustalając, iż dopuściła się ona czynu
polegającego na tym, że w okresie od lipca 2018 r. do marca 2023 r. w G.
uporczywie nękała M.P. poprzez nachodzenie go w miejscu zamieszkania,
V KK 146/25
2
wysyłanie wiadomości tekstowych i mailowych oraz wykonywanie połączeń
telefonicznych na jego numer telefonu, czym wzbudziła u M.P. poczucie udręczenia
oraz w istotny sposób naruszyła jego prywatność, tj. przestępstwa z art. 190a § 1
k.k. którego społeczna szkodliwość jest znikoma.
Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonej i pełnomocnika oskarżyciela
posiłkowego, Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 14 listopada 2024 r.,
sygn. akt V Ka 1895/24 utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Kasację od powyższego orzeczenia wniósł pełnomocnik oskarżyciela
posiłkowego, zarzucając mu „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku
naruszenie przepisów:
1. prawa procesowego, stanowiące obrazę art. 433 § 1 i 2 w zw. z art. 457 § 3
k.p.k., polegające na nienależytym rozpoznaniu zarzutu z art. 439 § 1 pkt 2
k.p.k. podniesionego w toku postępowania apelacyjnego, polegającego na
nienależytej obsadzie sądu I instancji, w składzie którego orzekał sędzia
Sądu Rejonowego X. Y., powołany do pełnienia urzędu na podstawie
postanowienia Prezydenta RP z dnia […].2021 r. o nr 1130.[…].2021 (M.P. z
2022 r. poz. 100) na wniosek złożony przez Krajową Radę Sądownictwa
ukształtowaną w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia
2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych
innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3 z późn. zm.), co w konsekwencji
doprowadziło również do rażącego naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej, art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw
Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 z
późn. zm.) oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art.
19 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej;
2. prawa materialnego, to jest naruszenie art. 1 § 2 k.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 3
k.p.k. poprzez przyjęcie, że czyn oskarżonej cechowała znikoma
szkodliwość społeczna, co skutkowało umorzeniem postępowania”.
W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi drugiej instancji,
ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i utrzymanego nim wyroku Sądu
V KK 146/25
3
Rejonowego Gdańsk-Północ w Gdańsku i przekazanie sprawy do ponownego
rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Odpowiedź na kasację złożył zarówno prokurator, jak i obrońca M.P., którzy
wnieśli o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniesiona kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym, co
umożliwiało jej oddalenie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
Odnosząc się do pierwszego z podniesionych zarzutów podkreślić należy, że
– wbrew twierdzeniom skarżącego – sąd odwoławczy w sposób rzetelny
ustosunkował się do podnoszonej w postępowaniu apelacyjnym kwestii nienależytej
obsady sądu meriti. Uznał przy tym, że sam fakt zasiadania w składzie orzekającym
sądu powszechnego sędziego powołanego na wniosek Krajowej Rady
Sądownictwa po zmianach z 2017 r. nie skutkuje automatycznie zaistnieniem
bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Konieczne jest
bowiem wykazanie in concreto, że sędzia nie gwarantuje chociażby minimalnego
standardu bezstronności i niezawisłości. Jednocześnie nie dopatrzył się tego
rodzaju okoliczności w związku z orzekaniem w sądzie pierwszej instancji SSR X.
Y. Autor kasacji nie może się pogodzić z powyższą oceną zarzucając, że organ ad
quem nie dość wnikliwie zweryfikował przebieg procedury nominacyjnej ww.
sędziego. Podnosi przy tym, że obowiązek ten spoczywa na organie procesowym,
gdyż strona nie dysponuje możliwościami pozyskania kompletnej dokumentacji
konkursowej. Niemniej jednak jak słusznie zauważył obrońca oskarżonej,
informacje na temat drogi zawodowej SSN X. Y. są jawne i powszechnie dostępne
w internecie. Dotyczy to także uchwały nr […] Krajowej Rady Sądownictwa z dnia
[…] września 2021 r. w przedmiocie przedstawienia wniosku o powołanie ww. do
pełnienia urzędu na stanowisku sędziego sądu rejonowego w Sądzie Rejonowym
Gdańsk-Północ w Gdańsku, ogłoszonym w Monitorze Polskim z 2021 r., poz. 302
(https://bip.krs.pl/index.php?c=article&id=213). Jej treść nie pozostawia wątpliwości,
że Pan X. Y. posiadał wysokie kwalifikacje i doświadczenie zawodowe niezbędne
do objęcia urzędu sędziego sądu rejonowego, a jego kandydatura nie budziła
żadnych zastrzeżeń. Potwierdza to zarówno ocena wizytatorów, jak i poparcie jego
V KK 146/25
4
kandydatury przez Kolegium Sądu Okręgowego w Gdańsku, a także sposób
głosowania w Krajowej Radzie Sądownictwa. Zespół członków tego organu
jednogłośnie rekomendował bowiem ww. na stanowisko sędziego sądu
rejonowego, a podczas głosowania na posiedzeniu uzyskał on 16 głosów „za”, bez
głosów „przeciw” i „wstrzymujących się”. W tej sytuacji nie może być mowy ani o
naruszeniu przez sąd ad quem przepisów art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3
k.p.k., a w konsekwencji art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 6
ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, art. 47
Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej i art. 19 ust. 1 Traktatu o Unii
Europejskiej, ani też o zaistnieniu w przedmiotowej sprawie bezwzględnej
przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 k.p.k.
Przechodząc zaś do omówienia drugiego z podniesionych zarzutów godzi
się przypomnieć, że kasacja przysługuje stronie od orzeczenia sądu odwoławczego
(art. 519 k.p.k.). Dlatego też określone zarzuty kasacyjne winny być kierowane w
stosunku do wyroku sądu ad quem, a nie sądu pierwszej instancji. Postępowanie
kasacyjne nie służy bowiem dublowaniu kontroli odwoławczej, a wyeliminowaniu
nieprawidłowości o najpoważniejszym charakterze (bezwzględnych przyczyn
odwoławczych i innych rażących naruszeń prawa o zbliżonym charakterze
mogących mieć istotny wpływ na treść orzeczenia), do których doszło na etapie
drugoinstancyjnym. Tymczasem podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia
art. 1 § 2 k.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. powyższych wymogów nie respektuje.
Kasator zdaje się nie dostrzegać, że sąd odwoławczy utrzymał w mocy wyrok sądu
a quo, co oznacza, że nie stosował wskazanych przepisów, ergo nie mógł ich
naruszyć. W takim układzie procesowym próba zakwestionowania umorzenia
postępownia karnego wobec M.P. z uwagi na znikomy stopień społecznej
szkodliwości czynu winna zostać w kasacji powiązana z naruszeniem przepisów
wyznaczających standard rzetelnej kontroli odwoławczej, tj. art. 433 § 2 k.p.k. w zw.
z art. 457 § 3 k.p.k. Dopiero tak sformułowany zarzut odnosiłby się do sposobu
procedowania sądu odwoławczego w związku z rażąco wadliwym rozpoznaniem
apelacji strony. Niemniej jednak tego skarżący nie uczynił, a w przypadku kasacji
wniesionej przez podmiot kwalifikowany na niekorzyść oskarżonego nie zaleca się
sięgania do art. 118 § 1 k.p.k. w celu zidentyfikowania intencji skarżącego i zarzutu,
V KK 146/25
5
który chciał postawić orzeczeniu (zob. postanowienie SN z dnia 28 czerwca 2024 r.,
III KK 477/23 i przywołane tam judykaty). Jeżeli zatem w kasacji nie ma zarzutów
niewłaściwego procedowania przez sąd odwoławczy, a ten podniesiony w niej jest
wymierzony nie przeciwko jego wyrokowi, lecz orzeczeniu sądu pierwszej instancji,
to kasacja stanowi tylko bezskuteczną polemikę, i to ze stanowiskiem sądu meriti,
przeniesioną do nadzwyczajnego środka zaskarżenia (vide postanowienie SN Z
dnia 3 listopada 2016 r., IV KK 187/16). Potwierdza to zresztą lektura uzasadnienia
kasacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, który zdaje się nie dostrzegać
argumentacji zaprezentowanej przez sąd ad quem w odpowiedzi na awizowane
naruszenie art. 1 § 2 k.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k. Jedynie na marginesie
podkreślić należy, że fakt umorzenia przedmiotowego postępowania z uwagi na
znikomy stopień społecznej szkodliwości nie jest równoznaczny z pobłażliwością
wobec dyskryminacji ze względu na tożsamość płciową. Tego rodzaju motywacji
sądy obu instancji się nie dopatrzyły się bowiem w zachowaniu oskarżonej.
Mając powyższe na względzie, nie stwierdzając bezwzględnych przyczyn
odwoławczych, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji, kosztami postępowania
kasacyjnego obciążając oskarżyciela posiłkowego, zgodnie z art. 637a k.p.k. w zw.
z art. 636 § 1 k.p.k.
[WB]
[r.g.]
