IV KK 58/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 26 marca 2025 r.
SSN Waldemar Płóciennik
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 26 marca 2025 r.,
sprawy M.T.
w przedmiocie wyroku łącznego
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku
z dnia 26 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 112/24,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku
z dnia 6 maja 2024 r., sygn. akt III K 18/24,
p o s t a n o w i ł
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi
kasacyjnego.
postępowania
UZASADNIENIE
M. T. został skazany prawomocnymi wyrokami:
1. łącznym Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 10 listopada 2015 r., wydanym
w sprawie III K 52/15, zmienionym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z
dnia 13 marca 2018 r. w sprawie II AKa 3/18 obejmującym wyroki:
IV KK 58/25
2
a) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 16 marca 2004 r. w sprawie III Ks 7/04,
za czyn popełniony w okresie od stycznia 2001 r. do września 2001 r. z art. 77 § 2
k.k.s. w zw. z art. 23 § 1 i 3 k.k.s. na karę 25 stawek dziennych grzywny, przy
ustaleniu wysokość jednej stawki na kwotę 40 zł;
b) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 28 stycznia 2005 r. w sprawie XIII Ks
820/04, za czyn popełniony w okresie: wrzesień 1999 r., styczeń, luty, kwiecień,
maj, lipiec, sierpień 2000 r., styczeń - grudzień 2001 r., styczeń, luty, maj 2002 r. z
art. 77 § 2 k.k.s. w zw. z art. 77 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3
k.k.s. na karę grzywny w wymiarze 50 stawek dziennych przy przyjęciu, że jedna
stawka dzienna jest równa kwocie 40 zł;
c) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 4 lutego 2005 r. w sprawie XIII Ks
819/04, za czyn popełniony w okresie od września do grudnia 2001 r., od stycznia
do grudnia 2002 r. oraz od stycznia do października 2003 r. z art. 77 § 2 k.k.s. na
karę 100 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na 40
zł;
d) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 18 marca 2005 r. w sprawie XIII Ks
84/05, za czyn popełniony w okresie luty, maj - grudzień 2002 r., styczeń - grudzień
2003 r., styczeń - maj 2004 r. z art. 77 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 k.k.s. na karę 40
stawek dziennych grzywny, przyjmując, że jedna stawka dzienna jest równa kwocie
40 zł;
e) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 13 czerwca 2005 r. w sprawie XIII Ks
497/04, za czyn popełniony w okresie kwiecień - grudzień 2002 r. i styczeń -
grudzień 2003 r. z art. 77 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 1 k.k.s. na karę grzywny w
wymiarze 20 stawek dziennych, przyjmując, że jedna stawka dzienna równoważna
jest kwocie 40 zł;
f) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie III K
1559/07, za czyn popełniony w okresie wiosna - jesień 2000 r. z art. 90 ustawy z
dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane w zw. z art. 12 k.k. i art. 33 § 1 i 3 k.k. na karę
50 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 20
zł;
IV KK 58/25
3
g) Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie III K
4649/04, zmienionym wyrokiem Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 28
kwietnia 2011 r. w sprawie VIII Ka 390/10, za czyn popełniony w okresie od
31.01.2000 r. do 28.09.2001 r. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z
art. 12 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności, za czyn popełniony w okresie od
czerwca 2004 r. do lutego 2006 r. z art. 77 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. na karę
100 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 50
zł;
h) Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 10 czerwca 2009 r. w sprawie III K
184/07, za czyn popełniony w okresie od 8 lutego 2002 r. do 15 lutego 2003 r. z art.
286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. na karę 3 lat pozbawienia
wolności i 200 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu równowartości jednej
stawki na kwotę 100 zł;
- na podstawie art. 85 k.k., art. 86 § 1 k.k. w brzmieniu sprzed wejścia w życie
ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. (Dz. U. z 2015 roku poz. 396) w zw. z art. 39 § 1 i 2
k.k.s. połączono skazanemu: kary grzywny orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego
w Białymstoku w sprawach III Ks 7/04, XIII Ks 819/04, XIII Ks 820/04, III Ks 497/04,
III K1559/07 i Sądu Okręgowego w Białymstoku w sprawie III K 184/07 i
wymierzono karę łączną grzywny w wymiarze 420 stawek dziennych, ustalając
wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 40 zł oraz kary pozbawienia
wolności orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w Białymstoku w sprawie III K
4649/04 za czyn popełniony w okresie od 31.01.2000 r. do 28.09.2001 r. oraz Sądu
Okręgowego w Białymstoku w sprawie III K 184/07 i wymierzono karę łączną 4 lat
pozbawienia wolności; na poczet orzeczonej kary łącznej grzywny zaliczono
skazanemu grzywny uiszczone w sprawach podlegających łączeniu; w pozostałym
zakresie wyroki podlegające łączeniu pozostawiono do odrębnego wykonania; na
podstawie art. 572 k.p.k. umorzono postępowanie w zakresie połączenia kar
orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Białymstoku w sprawie XIII Ks 84/05
oraz Sądu Rejonowego w Białymstoku w sprawie III K 4649/04 za czyn popełniony
w okresie od czerwca 2004 r. do lutego 2006 r.;
IV KK 58/25
4
2. Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 19 lutego 2018 r. w sprawie III K 95/14,
zmienionego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 21 lutego 2021 r.
w sprawie II AKa 214/20, za czyny popełnione: w okresie od 8 sierpnia 2000 r. do 5
września 2000 r., od 19.09.2000 r. do 16.01.2001 r. i od 11.09.2001 r. do
09.09.2002 r. na mocy art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k.
w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w brzmieniu sprzed nowelizacji
nadanym ustawą z dnia 5 listopada 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny,
ustawy - Kodeks postępowania karnego, ustawy - Kodeks karny wykonawczy,
ustawy - Kodeks karny skarbowy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 206, poz.
1589) w zw. z art. 4 § 1 k.k. za każdy z tych czynów, zaś na mocy art. 294 § 1 k.k.
w zw. z art. 11 § 3 k.k. przy zastosowaniu art. 91 § 1 k.k. w zw. z art. 33 § 2 i 3 k.k.
wymierzono mu karę 4 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności i grzywnę w liczbie
300 stawek dziennych, przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną kwocie
150 zł; za czyn popełniony w dniu 11 sierpnia 2000 r. z art. 296 § 1 i 2 k.k. w zw. z
art. 33 § 2 i 3 k.k. na karę 2 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności i grzywnę w
liczbie 200 stawek dziennych, przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną
kwocie 150 zł; na mocy art. 91 § 2 k.k., art. 86 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k.
orzeczono karę łączną w wymiarze 5 lat pozbawienia wolności i grzywny w
wymiarze 340 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na
kwotę 150 zł.
Wyrokiem łącznym z dnia 6 maja 2024 r., sygn. akt III K 18/24, Sąd
Okręgowy w Białymstoku:
I. na mocy art. 85 k.k., art. 86 § 1 i 2 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 8
czerwca 2010 r. połączył skazanemu M. T. :
- kary grzywny orzeczone: w sprawach Sądu Rejonowego w Białymstoku o
sygnaturach III Ks 7/04, XIII Ks 819/04, XIII Ks 820/04, III Ks 497/04, III K 1559/07 i
w sprawach Sądu Okręgowego w Białymstoku o sygnaturach III K 184/07 oraz IIIK
95/14 i wymierzył mu karę łączną grzywny w liczbie 500 stawek dziennych,
przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną kwocie 100 zł,
IV KK 58/25
5
- kary pozbawienia wolności orzeczone w sprawie Sądu Rejonowego w
Białymstoku o sygnaturze III K 4649/04 za czyn popełniony w okresie od
31.01.2000 r. do 28.09.2001 r. oraz w sprawach Sądu Okręgowego w Białymstoku
o sygnaturach III K 184/07oraz III K 95/14 i wymierzył mu karę łączną pozbawienia
wolności w wymiarze 5 lat i 6 miesięcy;
II. w pozostałym zakresie wyroki jednostkowe pozostawił do odrębnego wykonania;
III. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności zaliczył skazanemu
okresy kar odbytych w sprawach podlegających łączeniu oraz okresy zaliczone na
poczet orzeczonych kar w wyrokach jednostkowych;
IV. na poczet orzeczonej kary grzywny zaliczył skazanemu grzywny uiszczone w
sprawach podlegających łączeniu;
V. na mocy art. 572 k.p.k. umorzył postępowanie w zakresie połączenia kar
orzeczonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Białymstoku w sprawie XIII Ks 84/05
oraz Sądu Rejonowego w Białymstoku w sprawie III K 4649/04 za czyn popełniony
w okresie od czerwca 2004 r. do lutego 2006 r.
VI. zwolnił skazanego od ponoszenia kosztów sądowych.
Apelację na niekorzyść skazanego wniósł prokurator, który zaskarżając
wyrok Sądu Okręgowego w całości, w oparciu o art. 427 § 1 i 2 k.p.k., art. 438 pkt
1a, 2 i 4 k.p.k. zarzucił:
„I. obrazę art. 413 § 1 pkt 6 k.p.k. poprzez zaniechanie wskazania, przy orzekaniu o
karze łącznej, wszystkich zastosowanych przepisów ustawy karnej, a mianowicie
art. 20 § 2 k.k.s. w zw. z art. 85 k.k., art. 86 k.k., art. 91 § 2 k.k., art. 39 k.k.s., w
brzmieniu obowiązującym przed dniem 17 grudnia 2005 r. w zw. z art. 2 § 2 k.k.s. w
zw. z art. 4 § 1 k.k., co doprowadziło do błędnego zastosowania jako podstawy
rozstrzygnięcia przepisów ustawy karnej skarbowej obowiązujących do dnia 8
czerwca 2010 r., co w kontekście oceny względności ustaw doprowadziło do
niedopuszczalnego, dokonanego z obrazą art. 2 § 2 k.k.s. i art. 4 § 1 k.k.,
zastosowania ustawy mniej względnej dla skazanego, podczas gdy wszechstronna
ocena względności konkurencyjnych ustaw prowadzi do wniosku, iż zastosowanie
IV KK 58/25
6
przepisów ustawy obowiązującej w okresie przed dniem 17 grudnia 2005 r. z uwagi
na niższe granice stawki grzywny było dla skazanego oczywiście względniejsze;
II. rażącą niewspółmierność kary łącznej pozbawienia wolności i kary grzywny
wskutek wymierzenia tych kar bez należytego uwzględnienia wielości popełnionych
przestępstw, w tym o dużym ciężarze gatunkowym, godzących w różne dobra
prawne, popełnionych z chęci osiągnięcia korzyści majątkowej na przestrzeni
znacznego okresu czasu, co skutkowało niezasadnym zastosowaniem przy
wymiarze kary łącznej zasady nadmiernie zbliżonej do pełnej absorpcji, a przy
wymiarze kary łącznej grzywny dodatkowo niedostateczne uwzględnienie sytuacji
życiowej skazanego, jego stosunków majątkowych i sytuacji osobistej oraz
możliwości zarobkowych przy ustalaniu stawki dziennej kary łącznej grzywny, co
prowadziło do wymierzenia kary łącznej w rażąco zaniżonym wymiarze”.
W następstwie tego zarzutu prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i
połączenie skazanemu M. T., na podstawie art. 20 § 2 k.k.s. w zw. z art. 85 k.k., art.
86 k.k., art. 91 § 2 k.k., art. 39 k.k.s., w brzmieniu obowiązującym przed dniem 17
grudnia 2005 r. w zw. z art. 2 § 2 k.k.s. w zw. z art. 4 § 1 k.k.:
- jednostkowych kar grzywny orzeczonych w sprawach Sądu Rejonowego w
Białymstoku o sygn. akt: III Ks 7/04, XIII Ks 819/04, XIII Ks 820/04, III Ks 497/04, III
K 1559/07 i Sądu Okręgowego w Białymstoku o sygn. akt: III K 184/07, III K 95/14 i
wymierzenie mu kary łącznej grzywny w wysokości 500 stawek dziennych
przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną kwocie 150 zł,
- kar jednostkowych pozbawienia wolności orzeczonych w sprawach Sądu
Rejonowego w Białymstoku o sygn. akt III K 4649/04 za czyn popełniony w okresie
od 31.01.2000 r. do 28.09.2001 r. oraz Sądu Okręgowego w Białymstoku o sygn.
akt III K 184/07 i III K 95/14 i wymierzenie mu kary łącznej 7 lat pozbawienia
wolności.
Odpowiadając pisemnie na apelację, obrońca skazanego wniósł o jej
oddalenie i utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku.
IV KK 58/25
7
Po rozpoznaniu wywiedzionej apelacji, Sąd Apelacyjny w Białymstoku
wyrokiem z dnia 26 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 112/24:
I. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że:
a) w pkt I pierwszym części dyspozytywnej za podstawę prawną rozstrzygnięcia
przyjął art. 20 § 2 k.k.s. w zw. z art. 85 k.k., art. 86 § 1 i 2 k.k.. art. 91 § 2 k.k.. art.
39 k.k.s. w brzmieniu obowiązującym do dnia 17 grudnia 2005 r. w zw. z art. 2 § 2
k.k.s. w zw. z art. 4 § 1 k.k. i na mocy tych przepisów połączył skazanemu M. T. :
- jednostkowe kary grzywny orzeczone w sprawach Sądu Rejonowego w
Białymstoku o sygnaturach: III Ks 7/04, XIII Ks 819/04, III Ks 820/04, III Ks 497/04 i
III K 1559/07 oraz Sądu Okręgowego w Białymstoku o sygnaturach akt: III K 184/07
oraz III K 95/14 i wymierzył mu karę łączną grzywny w wysokości 500 stawek
dziennych, przyjmując jedną stawkę dzienną za równoważną kwocie 100 zł,
- jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone w sprawach: Sądu
Rejonowego w Białymstoku o sygn. akt III K 4649/04 za czyn popełniony w okresie
od 31.01.2000 r. do 28.09.2001 r. oraz Sądu Okręgowego w Białymstoku o sygn.
akt III K 184/07 i III K 95/14 i wymierzył mu karę łączną 7 lat pozbawienia wolności;
II. utrzymał w mocy zaskarżony wyrok w pozostałym zakresie;
III. zwolnił skazanego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie
odwoławcze.
Kasację w sprawie wniósł obrońca skazanego, który zaskarżając wyrok Sądu
odwoławczego w pkt I, co do wymiaru kary łącznej pozbawienia wolności, zarzucił
„rażące naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na zapadłe
rozstrzygnięcie, tj. art. 41 § 1 k.p.k., a przejawiające się w braku wyłączenia się od
orzekania w sprawie sędziego Sądu Apelacyjnego w Białymstoku X. Y. w sytuacji,
gdzie wskazany sędzia w ramach postępowania III K 95/14 Sądu Okręgowego w
Białymstoku (II AKa 214/20 Sądu Apelacyjnego w Białymstoku) wymierzył w dniu
21 lutego 2024 r. wobec skazanego M. T. karę 5 (pięciu) lat pozbawienia wolności,
a kara ta objęta jest wyrokiem łącznym zapadłym w niniejszej sprawie, czego
konsekwencją jest nieuprawniona zmiana przez sędziego X. Y. kary łącznej
IV KK 58/25
8
pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Białymstoku III
Wydziału Karnego z dnia 6 maja 2024 r., sygn. akt III K 18/24 tj. kary 5 (pięciu) lat i
6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności na karę 7 (siedmiu) lat pozbawienia
wolności orzeczoną wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku II Wydziału
Karnego z dnia 26 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 112/24, gdzie uznać należy iż jest
to kara zbyt surowa mając na uwadze warunki osobiste, oraz związki podmiotowo-
przedmiotowe pomiędzy czynami objętymi zapadłymi wobec mnie wyrokami
karnymi, które to okoliczności nie zostały wzięte pod uwagę przez Sąd”. Skarżący
wniósł o uchylenie wyroku Sądu II instancji i przekazanie sprawy Sądowi
Apelacyjnemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania.
Prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako
oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Jak wynika z raportu z losowania – przydziału spraw (k – 78), po wpłynięciu
akt z apelacją obrońcy skazanego, jako sprawozdawca wylosowany został sędzia
Sądu Apelacyjnego w Białymstoku X. Y.. W dniu 22 lipca 2024 r. (k – 91) skazany
M. T. złożył w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy wniosek o wyłączenie
sędziego X. Y.. W uzasadnieniu pisma skazano, że wymieniony sędzia
uczestniczył w wydaniu w dniu 21 lutego 2024 r. wyroku w sprawie skazanego
(sygn. akt Sądu Okręgowego – III K 95/14 i Sądu Apelacyjnego – II AKa 214/20),
objętego wnioskiem o wydanie wyroku łącznego, przy czym Sąd odwoławczy
podwyższył wymierzone skazanemu kary. Wnioskodawca zwrócił uwagę, że skoro
wymieniony sędzia oceniał sytuację skazanego w kontekście ustalenia stawki
dziennej grzywny, to powinien zostać wyłączony od orzekania w sprawie o wydanie
wyroku łącznego. Jego zdaniem, argument ten odnosi się także do kary
pozbawienia wolności.
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 112/24, Sąd
Apelacyjny w Białymstoku nie uwzględnił wniosku skazanego o wyłączenie
sędziego wskazując, że w sprawie brak jest okoliczności tego rodzaju, że mogłyby
IV KK 58/25
9
wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności SSA X. Y. w omawianej
sprawie.
W kasacji zarzucono rażącą obrazę art. 41 § 1 k.p.k. polegającą na tym, że
SSA X. Y. nie wyłączył się od orzekania w sprawie M. T. o wydanie wyroku
łącznego. Zarzut ten jest oczywiście bezzasadny i to z kilku powodów.
Po pierwsze, przepis art. 41 § 1 k.p.k. nie przewiduje wskazywanej w kasacji
instytucji wyłączenia się sędziego od udziału w sprawie. Z jego treści wynika, że
sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby
wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. O
wyłączeniu sędziego w tym trybie orzeka sąd na żądanie sędziego albo na wniosek
strony. Jak przedstawiono to wyżej, stosowny wniosek został złożony przez
skazanego, lecz nie został on uwzględniony przez Sąd Apelacyjny. Sędzia wyłącza
się od udziału w sprawie i składa w tej mierze oświadczenie na piśmie, jeżeli
zachodzi przyczyna wyłączenia sędziego przewidziana w art. 40 k.p.k. (zob. art. 42
§ 2 k.p.k.). Jest oczywiste, że w sprawie nie ujawniła się żadna przyczyna
wyłączenia sędziego z mocy prawa – skarżący zresztą na taką podstawę nie
wskazuje.
Po drugie, nawet gdyby przyjąć, że kasacja w rzeczywistości kwestionuje
prawidłowość decyzji sądu o braku podstaw do wyłączenia sędziego, to i tak zarzut
ten i związane z nim wywody zawarte w uzasadnieniu kasacji są oczywiście
bezzasadne. Stanowisko skarżącego sprowadza się w istocie do tego, że – w jego
ocenie – sędzia, który brał udział w wydaniu wyroku objętego wnioskiem o wydanie
wyroku łącznego, zwłaszcza w sytuacji, gdy wydano orzeczenie o charakterze
reformatoryjnym, powinien być wyłączony od udziału w wydaniu wyroku łącznego,
ponieważ w odbiorze zewnętrznym nie daje on gwarancji zachowania
bezstronności. Zaakceptowanie tego stanowiska doprowadziłoby w istocie do
paraliżu wymiaru sprawiedliwości. W jego konsekwencji sędzia, w sprawie
przedmiotowo złożonej, nie mógłby orzec kary łącznej, wszak wcześniej musiał
przecież rozstrzygnąć o winie i karze w odniesieniu do poszczególnych,
zbiegających się zarzucanych oskarżonemu czynów. Podążając tokiem myślenia
skarżącego należałoby dojść do wniosku, że sędzia nie mógłby orzekać w sprawie
IV KK 58/25
10
oskarżonemu, któremu zarzucono działanie w warunkach powrotu do przestępstwa,
jeżeli wcześniej skazywał oskarżonego za czyn, który stanowi podstawę do
przyjęcia recydywy. Ponadto kasacja zdaje ignorować przedmiot postępowania w
rozważanej sprawie. Sąd Apelacyjny rozpoznawał środek odwoławczy od wyroku
łącznego wydanego wobec skazanego przez Sąd Okręgowy. Istotą postępowania
było zatem skontrolowanie relacji zachodzących pomiędzy zbiegającymi się
skazaniami i wymierzonej kary łącznej. Pomijając specyfikę orzekania w sprawie o
wydanie wyroku łącznego, przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 85a k.k.,
orzekając karę łączną, sąd bierze pod uwagę przede wszystkim cele
zapobiegawcze i wychowawcze, które kara ma osiągnąć w stosunku do skazanego,
a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. To
właśnie wskazane cele kary, w powiązaniu z relacjami czasowymi i
przedmiotowymi zbiegających się skazań wynikających z wyroków jednostkowych,
mają zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia o karze w wyroku łącznym, co nie
oznacza, że pomijane mogą być dyrektywy wymiaru z art. 53 k.k.
W świetle tych uwag stwierdzić trzeba, że w sprawie nie ujawniły się żadne
okoliczności, które uzasadniałyby przekonanie skarżącego, że w wydaniu
zaskarżonego kasacją wyroku brał udział iudex suspectus w rozumieniu art. 41 § 1
k.p.k.
Dodać również trzeba, że lektura uzasadnienia kasacji zdradza rzeczywisty
cel wniesienia tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Skarżący, pod
pretekstem rażącej obrazy prawa procesowego, w istocie dąży do obejścia
ustawowego zakazu podnoszenia w kasacji zarzutu rażącej niewspółmierności kary.
Mimo czynionych w tej mierze zastrzeżeń, wywód skarżącego stanowi, sprzeczną z
art. 523 § 1 zdanie drugie k.p.k. próbę wykazania, że wymierzona skazanemu kara
jest rażąco surowa.
W dniu 3 kwietnia 2025 r., a więc już po wydaniu przez Sąd Najwyższy
postanowienia o oddaleniu kasacji jako oczywiście bezzasadnej, wpłynęło pismo
obrońcy skazanego, w którym podnosi się, że zaskarżone orzeczenie Sądu
Apelacyjnego w Białymstoku zapadło z rażącą obrazą art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.,
bowiem w wydaniu wyroku brał udział sędzia X. Y., który został powołany na
IV KK 58/25
11
stanowisko sędziego sądu apelacyjnego w wyniku rekomendacji Krajowej Rady
Sądownictwa ukształtowanej w wyniku ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie
ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz innych ustaw. W swojej argumentacji
obrońca odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego i trybunałowi
międzynarodowych, nie przywołał jednak żadnych okoliczności negatywnie
charakteryzujących wskazanego sędziego.
Mimo, że pismo to wniesione zostało już po wydaniu postanowienia wskazać
należy, że sygnalizowana kwestia badana była przez Sąd Najwyższy z urzędu (art.
536 k.p.k.). Jak wynika z uchwały połączonych Izb Sądu Najwyższego z dni 23
stycznia 2020 r. oraz uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2
czerwca 2022 r., I KZP 2/22, dla zaistnienia przesłanki z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. – w
odniesieniu do sędziów sądów powszechnych – nie jest wystarczające wyłącznie
stwierdzenie, że uzyskali oni nominację w wyniku konkursu przeprowadzonego
przez wadliwie ukształtowaną Krajową Radę Sądownictwa. Oznacza to
konieczność przeprowadzenia swoistego testu pozwalającego na ocenę, czy sąd z
udziałem konkretnego sędziego był należycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1
pkt 2 k.p.k. Analiza informacji dotyczących sędziego X. Y., w tym uchwały KRS nr
591/2019 z dnia 26 czerwca 2019 r., prowadzi do wniosku, że wskazana
bezwzględna przyczyna uchylenia wyroku w rozważanej sprawie nie zachodzi.
Dodać trzeba, że sędzia X. Y. był już wielokrotnie testowany w postępowaniu
przed Sądem Najwyższym i żadnym wypadku nie stwierdzono, związanej z jego
udziałem w rozpoznaniu sprawy, przesłanki z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (zob. m.in.:
wyroki Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2024 r., IV KK 566/23, z dnia 30
stycznia 2025 r., IV KK 396/23 i z dnia 25 lutego 2025 r., IV KK 470/24 oraz
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 2023 r., IV KK 134/23).
Kierując się powyższym, orzeczono jak w części dyspozytywnej
postanowienia.
[SOP]
[r.g.]
IV KK 58/25
12