III KO 175/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 20 sierpnia 2026 r.
SSN Włodzimierz Wróbel
w sprawie P. P.
skazanego za czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 2 pkt 2 k.k. w zb. z art. 13 §
1 k.k. w zw. z art. 280 § 2 k.k. w zb. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
w zw. z art. 64 § 2 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 20 sierpnia 2026 r.
wniosku skazanego
o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem
Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 21 grudnia 2004 r., sygn. akt II AKa 547/04,
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 7 maja 2004
r., sygn. akt III K 195/03
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
postanowił:
odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
W dniu 30 lipca 2026 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło kolejne pismo
skazanego P.P. , zatytułowane „wniosek”, w którym skazany zwrócił się o
wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu
Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 21 grudnia 2004 r., sygn. akt II AKa 547/04,
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 7 maja 2004 r.,
sygn. akt III K 195/03, którym skazany został uznany za winnego usiłowania
III KO 175/26
2
zabójstwa W. B. w związku z usiłowaniem rozboju przy użyciu niebezpiecznego
narzędzia i skazany na karę 25 lat pozbawienia wolności, w warunkach powrotu do
przestępstwa z art. 64 § 2 k.k. We wniosku skazany podniósł, że został
przymuszony przez funkcjonariusza Policji do złożenia określonej treści wyjaśnień,
w zamian obiecywano mu łagodniejszą kwalifikację czynu (z art. 156 § 1 k.k.) i karę
do 8 lat pozbawienia wolności; wskazał, że sprawcą czynu mógł być świadek J. B. ;
domagał się przeprowadzenia badania poligraficznego, na które wcześniej nie
wyrażono zgody; kwestionował wiarygodność zeznań świadków, w tym podnosił, że
świadkowie S. F. k i J. B. byli w dniu zatrzymania nietrzeźwi; wskazywał na brak
jego odcisków palców na narzędziu przestępstwa oraz na niepobranie odcisków i
wymazów spod paznokci od innych osób; kwestionował wreszcie zastosowanie
wobec niego instytucji powrotu do przestępstwa z art. 64 § 2 k.k., twierdząc, że
przepis ten nie ma zastosowania do zbrodni.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek skazanego P. P. jest oczywiście bezzasadny, co skutkuje
rozstrzygnięciem o odmowie jego przyjęcia bez wzywania do usunięcia jego braków
formalnych, w trybie art. 545 § 3 k.p.k.
Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem
zaskarżenia, który daje podstawę do wzruszenia prawomocnego orzeczenia
wyłącznie w razie zaistnienia przesłanek ściśle określonych w ustawie,
wymienionych w przepisach art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k. oraz art.
542 § 3 k.p.k. Przepis art. 545 § 3 k.p.k. przewiduje możliwość odmowy przyjęcia
wniosku niepochodzącego od podmiotu wymienionego w art. 545 § 2 k.p.k. bez
wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego
oczywista bezzasadność, w szczególności gdy odwołuje się on do okoliczności,
które były już przedmiotem rozpoznania w postępowaniu o wznowienie
postępowania, ale także wówczas, gdy żadna ze wskazanych we wniosku
okoliczności nie mieści się w ustawowym katalogu przesłanek wznowienia.
Rozpoznawany wniosek jest już drugim wnioskiem skazanego o wznowienie
tego samego postępowania. Postanowieniem z dnia 20 marca 2024 r., sygn. akt III
KO 24/24, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wcześniejszego wniosku skazanego
wobec jego oczywistej bezzasadności, odnosząc się szczegółowo do
III KO 175/26
3
podnoszonych już wówczas zarzutów: przesłuchania świadków będących pod
wpływem alkoholu, niemożności przesłuchania pokrzywdzonej z uwagi na jej stan
psychofizyczny, sugerowanego wpływu Policji na treść wyjaśnień skazanego oraz
jego wniosku o badanie poligraficzne. Sąd Najwyższy ustalił wówczas i podtrzymuje
tę ocenę, że podstawą ustaleń faktycznych nie były zeznania świadków złożone w
stanie nietrzeźwości - S. F. k i J. B. , choć w dniu zdarzenia rzeczywiście znajdowali
się pod wpływem alkoholu, zostali przesłuchani dopiero następnego dnia, a to te
zeznania, złożone również w toku postępowania sądowego, stanowiły podstawę
ustaleń Sądu I instancji; że przesłuchanie pokrzywdzonej nie było możliwe z uwagi
na jej stan zdrowia, mimo podjętej w postępowaniu przygotowawczym
bezskutecznej próby; że w organizmie skazanego w czasie zdarzenia nie
stwierdzono ani alkoholu, ani środków odurzających; że twierdzenia skazanego o
wpływaniu przez funkcjonariuszy Policji na treść jego wyjaśnień były przedmiotem
analizy Sądu I instancji; oraz że przeprowadzenie w tej sprawie badania
poligraficznego byłoby niedopuszczalne w świetle art. 192a k.p.k.
Wszystkie te okoliczności skazany powołuje ponownie w rozpoznawanym
obecnie wniosku, nie przedstawiając przy tym żadnego nowego argumentu ani
nowego dowodu, którego nie mógłby powołać - i którego rzeczywiście nie powołał -
już we wcześniejszym wniosku rozpoznanym w sprawie III KO 24/24. Powtórzenie
wobec tego samego prawomocnego orzeczenia identycznych zarzutów, uprzednio
już ocenionych przez Sąd Najwyższy jako oczywiście bezzasadne, samo w sobie
uzasadnia zastosowanie trybu z art. 545 § 3 k.p.k.
Nowym elementem obecnego wniosku jest jedynie akcentowanie braku odcisków
palców skazanego na narzędziu przestępstwa (tłuczku do mięsa) oraz niepobrania
śladów daktyloskopijnych i wymazów spod paznokci od innych osób, a także zarzut
niedopuszczalności zastosowania wobec niego instytucji powrotu do przestępstwa
z art. 64 § 2 k.k. do zbrodni. Żadna z tych okoliczności nie stanowi podstawy
wznowienia postępowania w rozumieniu art. 540, art. 540a lub art. 540b k.p.k. Z akt
sprawy, w tym z treści wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 7 maja 2004
r., wynika wprost, że wśród dowodów rzeczowych zwróconych skazanemu po
prawomocnym zakończeniu postępowania znajdowały się m.in. rękawiczki
skórkowe, co czyni zrozumiałym brak śladów daktyloskopijnych skazanego na
III KO 175/26
4
użytym narzędziu i pozbawia ten argument znaczenia dowodowego, jakie usiłuje
mu nadać skazany. Kwestia zakresu przeprowadzonych czynności
daktyloskopijnych była już przy tym częścią materiału dowodowego ocenionego
przez sądy obu instancji w postępowaniu rozpoznawczym i nie stanowi nowego,
nieznanego wcześniej faktu lub dowodu w rozumieniu art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.
Chybiony jest również zarzut niedopuszczalności zastosowania art. 64 § 2
k.k. Wbrew twierdzeniu skazanego, przepis ten nie zawiera żadnego wyłączenia
jego stosowania do zbrodni - odnosi się on do sprawcy uprzednio skazanego za
przestępstwo umyślne popełnione z użyciem przemocy lub groźby jej użycia, który
w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej roku kary pozbawienia wolności ponownie
popełnia umyślne przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu, przestępstwo
określone w art. 197-203 k.k. lub przestępstwo z użyciem przemocy lub groźby jej
użycia, niezależnie od tego, czy nowo popełnione przestępstwo stanowi występek,
czy zbrodnię - do takich zaś należy zbrodnia usiłowania zabójstwa przypisana
skazanemu. Niezależnie od tego, zarzut błędnej kwalifikacji prawnej czynu, nawet
gdyby okazał się trafny, nie stanowi podstawy wznowienia postępowania określonej
w rozdziale 56 k.p.k., lecz mógłby ewentualnie stanowić podstawę kasacyjną w
rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k., co jednak pozostaje bez znaczenia dla oceny
zasadności rozpoznawanego wniosku.
Konkludując, skazany nie wskazał żadnych okoliczności, które w świetle
regulacji art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k. oraz art. 540b k.p.k. uzasadniałyby
przeprowadzenie postępowania wznowieniowego, a wniosek w istocie stanowi
powtórzenie zarzutów już prawomocnie ocenionych przez Sąd Najwyższy w
sprawie III KO 24/24 jako oczywiście bezzasadne. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się
również podstaw do rozważenia wznowienia postępowania z urzędu na podstawie
art. 542 § 3 k.p.k.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[J.J.]
[a.ł]
III KO 175/26
5
