V KS 22/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Bednarek
Dnia 9 lipca 2026 r.
sprawie oskarżonego K. K.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 9 lipca 2026 r.
skargi obrońcy oskarżonego
na wyrok Sądu Okręgowego w Płocku
z 29 kwietnia 2026 r., sygn. akt V Ka 759/25
uchylający wyrok Sądu Rejonowego w Sochaczewie
z 9 lipca 2025 r., sygn. akt II K 301/22
i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania
na podstawie art. 539 e § 2 k.p.k.
postanowił
1. oddalić skargę;
2. obciążyć oskarżonego kosztami postępowania skargowego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Sochaczewie wyrokiem z 9 lipca 2025 r., sygn. akt II K
301/22 uniewinnił K. K. od czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia tj. czynu z art.
220 § 1 k.k.
Na skutek apelacji prokuratora, Sąd Okręgowy w Płocku wyrokiem z 29
kwietnia 2026 r., sygn. akt V Ka 759/25, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że
uchylił go i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Sochaczewie do ponownego
rozpoznania.
V KS 22/26
2
Skargę na ww. wyrok wniósł obrońca K. K. i zarzucił rozstrzygnięciu naruszenie
prawa procesowego, a to art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. w zw. z art. 454 § 1 k.p.k. poprzez
uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I
instancji, w sytuacji, gdy sąd nie wskazał w przesądzający sposób, że zachodzą
podstawy do skazania K. K. za zarzucony mu czyn zabroniony, lecz sąd ad quem
dokonał wyłącznie polemiki z ustaleniami sądu I instancji, skupiając się wyłącznie
na części dowodów, pomijając całość zgromadzonego w sprawie materiału
dowodowego, analizując inne możliwe scenariusze odpowiedzialności za zaistniałą
tragiczną śmierć pokrzywdzonego, co w konsekwencji oznacza, że sąd II instancji
powinien precyzyjnie wyartykułować, iż w oparciu o zgromadzony i w prawidłowy
sposób oceniony materiał dowodowy nie ma możliwości wydania wyroku
uniewinniającego, odnieść się wyłącznie do kwestii odpowiedzialności K. K. , bez
zestawiania uniewinnienia dokonanego przez sąd I instancji z innymi możliwymi
scenariuszami odpowiedzialności za tragiczną śmierć pokrzywdzonego, przy czym
sama tylko możliwość wydania wyroku skazującego jest niewystarczająca dla
przyjęcia wystąpienia reguły ne peuis.
Stawiając powyższy zarzut w obrońca wniósł o przekazanie sprawy do
ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Płocku.
W odpowiedzi na skargę, prokurator wniósł o jej oddalenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wywiedziona przez obrońcę skarga nie zawierała argumentacji mogącej
skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy do
ponownego rozpoznania.
Na podstawie art. 539a § 3 k.p.k. skarga od wyroku sądu odwoławczego
uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji przekazującego sprawę do
ponownego rozpoznania może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art.
437 k.p.k. lub z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k. Wynikający art.
539a § 3 k.p.k. nadzór Sądu Najwyższego nad przestrzeganiem normy określonej
w art. 437 k.p.k. w postępowaniu odwoławczym sprowadzać się może jedynie do
oceny zasadności podjęcia decyzji kasatoryjnej przez sąd odwoławczy, a nie
zasadności samego środka odwoławczego (apelacji). Skarga na wyrok sądu
odwoławczego nie ma też charakteru sui genesis "superapelacji", która
V KS 22/26
3
nakazywałaby Sądowi Najwyższemu przejmować rolę sądu odwoławczego i
ponownie oceniać zarzuty apelacyjne.
W przedmiotowej sprawie, sąd odwoławczy jako podstawę wydania wyroku
kasatoryjnego wskazał na treść 454 § 1 k.p.k., co wprost wynika z treści
uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego. Sąd odwoławczy podzielił stanowisko
prokuratora, iż Sąd Rejonowy w Sochaczewie dokonał błędnych ustaleń
faktycznych i niezasadnie uniewinnienił oskarżonego.
Obrońca wyraźnie pomija argumentację zawartą w uzasadnieniu wyroku
sądu odwoławczego, który wskazał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy
prowadzi do wniosku, że oskarżony ponosi odpowiedzialność za stan
bezpieczeństwa i higieny pracy w dniu zdarzenia i względem pokrzywdzonego. W
wywiedzionej skardze obrońca z tym stanowiskiem sądu odwoławczego
polemizuje, skupiając się de facto na kwestionowaniu prawidłowości dokonanej
przez sąd odwoławczy oceny dowodów, nie zaś prawidłowości uchylenia
zaskarżonego apelacją wyroku. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego,
blokada procesowa, o której mowa w przepisie art. 454 § 1 k.p.k., aktualizuje się
wszelako jedynie w sytuacji wyczerpania wszelkich możliwości dowodowych tj.
zarówno w płaszczyźnie prawidłowej oceny dotychczas już dopuszczonych i
przeprowadzonych dowodów, jak i po przedsięwzięciu czynności zmierzających do
uzupełnienia niepełnej podstawy dowodowej sprawy (tak: wyrok Sądu Najwyższego
z 24 kwietnia.2025 r., I KS 45/24, LEX nr 3861275). Taka sytuacja ma miejsce w
przedmiotowej sprawie. Sąd odwoławczy bowiem doszedł do odmiennych
wniosków co do zgromadzanych w sprawie dowodów, podejmując równocześnie
czynności zmierzające do uzupełnienia postępowania dowodowego.
Słusznie więc w takim stanie rzeczy, Sąd Okręgowy w Płocku zastosował
regułę ne peius, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego orzeczenia i
przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.
Mając powyższe na względzie na podstawie art. 539e § 2 k.p.k.
postanowiono jak w części dyspozytywnej postanowienia. Rozstrzygnięcie co do
kosztów postępowania skargowego znajduje uzasadnienie w treści art. 539f k.p.k.
w zw. z art. 527 § 2 k.p.k.
V KS 22/26
4
[J.J.]
[a.ł]
