V KK 80/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 8 kwietnia 2025 r.
SSN Andrzej Stępka (przewodniczący)
SSN Tomasz Artymiuk (sprawozdawca)
SSN Andrzej Tomczyk
w sprawie A. S.
skazanego z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 8 kwietnia 2025 r.,
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu
z dnia 30 października 2024 r., sygn. akt II K 737/24,
uchyla zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Toruniu i
przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
[J.J.]
Tomasz Artymiuk Andrzej Stępka Andrzej Tomczyk
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Toruniu, po rozpoznaniu sprawy A. S. wyrokiem z dnia 30
października 2024 r., sygn. akt II K 737/24, uznał oskarżonego za winnego: czynu z
art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k. i za to wymierzył karę 3 lat pozbawienia
V KK 80/25
2
wolności (pkt I wyroku) oraz czynu z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to
wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt II wyroku), a na mocy
art. 85 § 1 k.k. oraz art. 86 § 1 i § 3 k.k. w miejsce jednostkowych kar pozbawienia
wolności orzeczonych w punktach I i II wymierzył karę łączną 4 lat pozbawienia
wolności (pkt III wyroku). Jednocześnie sąd meriti orzekł wobec oskarżonego środek
karny w postaci obowiązku naprawienia szkody (pkt V wyroku), rozstrzygnął w
przedmiocie zaliczenia okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary
pozbawienia wolności (pkt IV wyroku), na podstawie art. 230 § 2 k.p.k. dowód
rzeczowy w postaci złotej obrączki przekazał do depozytu sądowego (pkt VI wyroku),
a na podstawie zaś art. 44 § 2 k.k. orzekł przepadek dowodu rzeczowego w postaci
lateksowej rękawiczki poprzez jego zniszczenie (pkt VII wyroku) oraz w przedmiocie
kosztów postępowania (pkt VIII wyroku).
Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 7 listopada 2024 r., bez
postępowania odwoławczego (k. 177).
Od wyroku sądu a quo kasację wniósł w dniu 21 lutego 2025 r. Prokurator
Generalny, zaskarżając to orzeczenie w całości, na niekorzyść skazanego A. S.,
podnosząc zarzut „rażącego i mającego istotny wpływ na treść orzeczenia
naruszenia przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 113 k.p.k. i art. 418 §
1 k.p.k., polegającego na niepodpisaniu, wydanego przez sąd orzekający w składzie
jednoosobowym, wyroku zapadłego w dniu 30 października 2024 r. przez sędziego
biorącego udział w jego wydaniu i ogłoszeniu, co stanowi bezwzględną przyczynę
uchylenia orzeczenia, przewidzianą w dyspozycji art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k.”.
W oparciu o ten zarzut autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku
i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Toruniu do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna, co – z uwagi na
wniesienie z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 524 § 3 k.p.k. – umożliwiło
jej rozpoznanie i uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
Trafnie wskazuje autor kasacji, że zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w
Toruniu jest wadliwy z powodu rażącego naruszenia prawa, opisanego w zarzucie
wniesionej kasacji.
V KK 80/25
3
Zgodnie z treścią art. 113 k.p.k. orzeczenie podpisują wszyscy członkowie
składu orzekającego, nie wyłączając przegłosowanego, chyba że orzeczenie
zamieszczono w protokole. Stosownie zaś do art. 418 § 1 k.p.k. ogłoszenie wyroku
następuje po jego podpisaniu.
Treść znajdującego się na kartach 176-177 niniejszej sprawy dokumentu w
postaci wyroku, nie pozostawia wątpliwości, że orzeczenie wydane w dniu 30
października 2024 r., po przeprowadzonej wcześniej rozprawie w sprawie
oskarżonego A. S., nie zostało podpisane przez sędziego - Przewodniczącego
jednoosobowego, orzekającego w tym postępowaniu składu. Z protokołu publikacji
wyroku z dnia 30 października 2024 r. wynika, że przewodniczący składu ogłosił
publicznie to orzeczenie.
Sąd Rejonowy w Toruniu pismem z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. Kpz
5687/24 zwrócił akta sprawy wraz z orzeczeniem do Wydziału II tego samego Sądu
bez wykonania - z uwagi na brak podpisu sędziego pod wyrokiem.
Niezależnie od powodów braku podpisu sędziego pod wyrokiem, doszło w
niniejszej sprawie do jego udostępnienia najpierw poprzez publiczne ogłoszenie
przez orzekającego w tej sprawie sędziego, a następnie poprzez przesłanie
pokrzywdzonym jego odpisów oraz przekazanie akt z oryginałem orzeczenia do IX
Wydziału Wykonywania Orzeczeń Karnych Sądu Rejonowego w Toruniu w celu
przeprowadzenia postępowania wykonawczego.
Konsekwencją braku podpisu pod wyrokiem, jest zaistnienie tzw.
bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. Uchybienie to
nie może być w żaden sposób konwalidowane i musi prowadzić do uchylenia
dotkniętego wadą wyroku zgodnie z dyspozycją art. 439 § 1 pkt 6 k.p.k. (zob. wyroki
Sądu Najwyższego: z dnia 30 czerwca 2020 r., V KK 207/20; z dnia 26 kwietnia
2023 r., II KK 69/23; z dnia 24 października 2023 r., II KK 415/23).
Mając na względzie powyższe, należało orzec o uchyleniu wyroku Sądu
Rejonowego w Toruniu i przekazać sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Procedując powtórnie, sąd meriti uniknie popełnienia uchybienia, które stało
się powodem wydania przez Sąd Najwyższy wyroku kasatoryjnego.
V KK 80/25
4
[J.J.]
Tomasz Artymiuk Andrzej Stępka Andrzej Tomczyk