V KK 407/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 18 grudnia 2025 r.
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)
SSN Tomasz Artymiuk
SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca)
po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2025 r.
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.,
w sprawie M.G.
w przedmiocie wyroku łącznego
kasacji Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego
od prawomocnego wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Iławie
z dnia 28 marca 2025 r., sygn. akt II K 772/24,
uchyla zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Iławie i na
podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. umarza
postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego, a
kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa.
Tomasz Artymiuk Dariusz Świecki Andrzej Stępka
V KK 407/25
2
UZASADNIENIE
M.G. został skazany prawomocnymi wyrokami:
1/ Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 20 sierpnia 2024 r., w sprawie o sygn. akt II K
222/24, za przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1
k.k. popełnione w dniu 7 marca 2024 r. i od jesieni 2023 r. do pierwszej połowy lutego
2024 r., na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności; kara była odbywana od dnia 10
września 2024 r.;
2/ Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 22 października 2024 r., w sprawie o sygn. akt
II K 452/24, za przestępstwa z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k., art. 279 § 1
k.k., art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 279 § 1 k.k.
w zw. z art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. popełnione w okresie od 20 grudnia
2023 roku do 24 maja 2024 roku na karę 3 lat pozbawienia wolności; kara nie została
odbyta.
Na mocy wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 28 marca 2025
r., sygn. akt II K 772/24:
1/ na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączono kary pozbawienia wolności
orzeczone wobec skazanego M.G. przez Sąd Rejonowy w Iławie w sprawach o sygn.
akt II K 222/24 i II K 452/24 i orzeczono w ich miejsce karę łączną 3 lat i 6 miesięcy
pozbawienia wolności;
2/ na podstawie art. 577 k.p.k. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia
wolności zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności z wyroku II K 222/24
od dnia 12 marca 2024 r. do dnia 12 marca 2024 r., okres wykonywania kary
pozbawienia wolności z wyroku II K 222/24 od dnia 10 września 2024 r. oraz okres
rzeczywistego pozbawienia wolności z wyroku II K 452/24 od dnia 26 maja 2024 r.
do dnia 10 września 2024 r.
3/ w pozostałych częściach łączone wyroki pozostawiano do odrębnego wykonania;
3/ zwolniono skazanego M.G. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów
sądowych w całości, w tym od opłat.
Orzeczenie to nie zostało zaskarżone przez żadną ze stron i uprawomocniło
się w dniu 5 kwietnia 2025 r. (k. 36 i 37).
V KK 407/25
3
Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. Prokurator Generalny kasacją zaskarżył
niniejszy wyrok łączny w całości na niekorzyść skazanego M.G..
Na podstawie art. 523 § 1 k.p.k., art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k.
zarzucił rażące naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, to jest art. 17 § 1
pkt 7 k.p.k., stanowiące bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w
art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., polegające na wydaniu w dniu 28 marca 2025 r. wyroku
łącznego, który uprawomocnił się bez postępowania odwoławczego w dniu 5 kwietnia
2025 r. oraz orzeczeniu kary łącznej 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności,
obejmującej kary wymierzone wobec M.G. wyrokami Sądu Rejonowego w Iławie o
sygn. akt II K 222/24 i II K 452/24, podczas gdy postępowanie w tym samym
przedmiocie, co do tych samych wyroków tej samej osoby zostało wcześniej
zakończone wydaniem przez Sąd Rejonowy w Iławie w dniu 6 marca 2025 r., pod
sygn. akt II K 23/25 wyroku łącznego, który uprawomocnił się w dniu 14 marca 2025
r.
Podnosząc powyższy zarzut, wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i
na podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1
pkt 7 k.p.k. umorzenie postępowania w przedmiocie wydania wyroku łącznego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się być w sposób oczywisty
zasadna i należało uwzględnić ją w całości na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
W istocie, tak jak podnosi skarżący, w dniu wyrokowania w przedmiotowej
sprawie (28 marca 2025 r.) od 14 dni w obrocie prawnym funkcjonował już
prawomocny wyrok łączny z dnia 6 marca 2025 r. o sygn. akt II K 23/25, wydany w
tym samym Wydziale Karnym Sądu Rejonowego w Iławie, wobec tego samego
skazanego i w tej samej kwestii. W wyroku tym (jednak z obrazą art. 91 § 2 k.k.)
połączono kary jednostkowe pozbawienia wolności, orzeczone tymi samymi
wyrokami, co w sprawie o sygn. akt II K 772/24, a w ich miejsce wymierzono karę
łączną o jeden miesiąc wyższą, a mianowicie 3 lata i 7 miesięcy pozbawienia
wolności. Nadto przedmiot rozpoznania Sądu w sprawie o sygn. akt II K 23/25 był
szerszy, niż w sprawie o sygn. akt II K 772/24, gdyż dodatkowo objęto nim wyrok
łączny z dnia 21 grudnia 2016 r. o sygn. akt II K 731/16, jednakże postępowanie w
tym zakresie zostało umorzone, na podstawie art. 572 k.p.k. Również i to
V KK 407/25
4
rozstrzygnięcie nie zostało zaskarżone przez żadną ze stron i uprawomocniło się w
dniu 14 marca 2025 r., w pierwszej instancji (zob. k. 131-132 akt II K 222/24).
W przedmiotowej zaś sprawie postępowanie o sygn. akt II K 772/24 w
przedmiocie wydania wobec M.G. wyroku łącznego zostało zarejestrowane w Sądzie
Rejonowym w Iławie w dniu 28 listopada 2024 r., na podstawie wniosku skazanego
z dnia 25 listopada 2024 r. W punkcie 5 wydanego w dniu 28 listopada 2024 r.
zarządzenia Przewodniczący II Wydziału Karnego tego Sądu polecił ustalenie, czy
toczyły się lub toczą się postępowania o wydanie wyroku łącznego wobec skazanego
M.G. i sporządzenie z przeprowadzonych ustaleń notatki urzędowej. Z uwagi na
niewykonanie tej czynności, w zarządzeniu z dnia 5 lutego 2024 r. ponownie,
bezskutecznie polecono wykonać pkt 5 zarządzenia Przewodniczącego Wydziału.
Ustaleń tych nie poczyniono jednak aż do zamknięcia przewodu sądowego (k. 1 i
11).
Tymczasem wyrok łączny wydany w sprawie o sygn. akt II K 23/25
uprawomocnił się w dniu 14 marca 2025 r. i od tej daty istniała ujemna przesłanka
procesowa, przewidziana w art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., w zakresie wydania kolejnego
wyroku łącznego, w odniesieniu do tego samego skazanego.
Z orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika jednoznacznie, że w sytuacji, gdy
wobec tej samej osoby zapadły dwa prawomocne wyroki łączne, w których węzłem
kary łącznej objęto tylko te same skazania, które objęte były tym węzłem w wyroku,
który uprawomocnił się wcześniej, drugi z tych wyroków dotknięty jest w tym zakresie
rażącym naruszeniem prawa, zaliczanym do bezwzględnych przyczyn uchylenia
orzeczenia, przewidzianym w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., określanym jako naruszenie
powagi rzeczy osądzonej (art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.). Wydanie nowego wyroku łącznego
wbrew przesłance powagi rzeczy osądzonej nie powoduje utraty mocy przez
poprzedni wyrok łączny, albowiem skutek, o którym mowa w art. 575 § 1 in fine k.p.k.,
może nastąpić tylko wówczas, gdy spełnione są przesłanki określone w tym
przepisie, a zatem gdy zachodzi realna potrzeba wydania nowego wyroku łącznego.
W wypadku uchylenia wyroku wydanego z naruszeniem art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.
wykonaniu podlega poprzedni wyrok łączny, gdyż nie utracił on mocy na podstawie
art. 575 § 1 k.p.k. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 2011 r., II KK
149/11, OSNKW 2011, z. 12, poz. 113).
V KK 407/25
5
Należało uznać, że w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia
przepisu prawa karnego procesowego, to jest art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., stanowiącego
bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.,
polegające na wydaniu w dniu 28 marca 2025 r. wyroku łącznego oraz orzeczeniu
kary łącznej 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, obejmującej kary wymierzone
wobec M.G. wyrokami Sądu Rejonowego w Iławie o sygn. akt: II K 222/24 i II K
452/24, podczas gdy postępowanie w tym samym przedmiocie, co do tych samych
wyroków tej samej osoby zostało wcześniej zakończone wydaniem przez Sąd
Rejonowy w Iławie w dniu 6 marca 2025 r., pod sygn. akt II K 23/25 wyroku łącznego,
który uprawomocnił się w dniu 14 marca 2025 r.
W rezultacie, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację Prokuratora Generalnego
wniesioną na niekorzyść skazanego, na mocy art. 537 § 2 k.p.k., uchylił zaskarżony
wyrok Sądu Rejonowego w Iławie i na podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 439
§ 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. umorzył postępowanie w przedmiocie
wydania wyroku łącznego.
[WB]
[rg]