Sąd Najwyższy

II KO 40/25

wyrok SN z dnia 2025-04-16

  • Pełna treść

To orzeczenie w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Sprawdź, co z tego orzeczenia wynika dla Twojego stanu faktycznego.

Zapytaj za darmo

Dane orzeczenia

SygnaturaII KO 40/25
Data orzeczenia2025-04-16
Rodzaj orzeczeniawyrok SN
SądSąd Najwyższy
WydziałIzba Karna Wydział II
SędziowieSSN Eugeniusz Wildowicz, SSN Kazimierz Klugiewicz, SSN Zbigniew Puszkarski, SSN Eugeniusz Wildowicz (przewodniczący), SSN Eugeniusz Wildowicz (sprawozdawca), SSN Eugeniusz Wildowicz (autor uzasadnienia)

Przepisy powołane w orzeczeniu

Treść przepisu, jego omówienie i inne orzeczenia, które go stosują.

Pełna treść orzeczenia

II KO 40/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 16 kwietnia 2025 r. SSN Eugeniusz Wildowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Kazimierz Klugiewicz SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie M. W. skazanego z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. i in., po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 16 kwietnia 2025 r., z urzędu, kwestii wznowienia postępowania kasacyjnego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. akt VIII AKa 32/23, zmieniającym wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 24 września 2021 r., sygn. akt XVIII K 215/19, 1. na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. wznawia postępowanie odwoławcze, 2. uchyla wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. akt VIII AKa 32/23 w odniesieniu do M. W. , a na podstawie art. 435 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. również w odniesieniu do M. K. , R. W. , D. G. , A. S. i R. K. i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym, II KO 40/25 2 3. obciąża Skarb wznowieniowego. Państwa wydatkami postępowania Kazimierz Klugiewicz Eugeniusz Wildowicz Zbigniew Puszkarski UZASADNIENIE M. .W został skazany wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 24 września 2021 r., sygn. akt XVIII K 215/19, na karę roku pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych po 100 zł każda za czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. Tym samym wyrokiem skazani zostali: - M. K. – na karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 4 lat próby oraz karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych po 100 zł każda za czyn z art.18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. i art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. oraz art. 229 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; - R. W. – na karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 3 próby oraz karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych grzywny po 100 zł każda za czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; - D. G. – na karę roku pozbawienia wolności za czyn z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w brzmieniu owiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k., - na karę roku pozbawienia wolności za czyn z art. 229 § 3 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k., przy czym w miejsce wymienionych wyżej kar jednostkowych Sąd wymierzył oskarżonemu karę łączną roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres 4 lat próby; II KO 40/25 3 - A. S. – na karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 4 lat próby oraz karę grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych w kwocie 50 zł każda za czyn z art.228 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; - R. K. – na karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 4 lat próby oraz karę grzywny w wymiarze 50 stawek dziennych w kwocie 50 zł każda za czyn z art. 228 § 4 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. Ponadto, orzeczeniem powyższym, Sąd I instancji uniewinnił S. L. od popełnienia zarzucanych mu czynów z art. 228 § 3 k.k. i z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., a R. K. od popełnienia czynu z art. 229 § 3 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Sąd Apelacyjny w Warszawie, orzekając w składzie: SSA X.Y. (przewodniczący i sprawozdawca), SSA X.Y.1 i SO (del.) X.Y.2, po rozpoznaniu apelacji obrońców M. W. , M. K. , R. W. , A.S., R. K. , D. G. oraz prokuratora – na niekorzyść S. L. i D. G. , wyrokiem z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. akt VIII AKa 32/23: I. zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: 1. w odniesieniu do oskarżonego M. K. ustalił, iż podstawę prawną skazania, orzeczenia o karze pozbawienia wolności i orzeczenia o karze grzywny stanowią przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; 2. w odniesieniu do R. W. ustalił, iż podstawę prawną skazania, orzeczenia o karze pozbawienia wolności, orzeczenia o karze grzywny i orzeczenia o przepadku równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa, stanowią przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; 3. w odniesieniu do M. W. ustalił, iż: a) czyn przypisany temu oskarżonemu wyczerpuje znamiona art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 271 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § k.k. i powyższe przepisy stanowią podstawę prawną skazania, podstawę prawną wymiaru kary pozbawienia wolności stanowi art. 19 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z II KO 40/25 4 art. 11 § 3 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k., a podstawę prawną orzeczenia o karze grzywny i orzeczenia o przepadku równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa stanowią przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k., b) na podstawie art. 69 § 1 i § 2 k.k. oraz art. 70 § 1 pkt 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k. wykonanie orzeczonej wobec M. W. kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres 5 lat próby, c) uchylił zawarte w pkt X orzeczenie o zaliczeniu na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności okresu rzeczywistego pozbawienia wolności, d) na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary grzywny zaliczył okres rzeczywistego pozbawienia oskarżonego wolności od dnia 20 lipca do dnia 18 października 2006 r., uznając karę grzywny za wykonaną w całości; 4. w odniesieniu do oskarżonej A. S. ustalił, iż podstawę prawną skazania, orzeczenia o karze pozbawienia wolności, orzeczenia o karze grzywny, orzeczenia o przepadku równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z przestępstwa, stanowią przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; 5. w odniesieniu do oskarżonego R. K. ustalił, iż podstawę prawną skazania, orzeczenia o karze pozbawienia wolności i orzeczenia o karze grzywny stanowią przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2003 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k.; II. w pozostałej części powyższy wyrok utrzymał w mocy. W dniu 3 marca 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo obrońców M. W. , stanowiące sygnalizację potrzeby wznowienia z urzędu postępowa karnego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2024 r., sygn. akt VIII AKa 32/23, z uwagi na orzekanie w tej sprawie przez Sąd nienależycie obsadzony (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.) w związku z udziałem w wydaniu wyroku kończącego postępowanie SSA X.Y.1, powołanego na urząd z udziałem KRS ukształtowanej w myśl ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. oraz sędzi X.Y.2 (wówczas sędzi Sądu Okręgowego w Lublinie, delegowanej do Sądu Apelacyjnego w II KO 40/25 5 Warszawie), wobec których zachodzą uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności i niezależności, co naruszyło prawo M. W. do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny Sąd. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Pismo obrońców skazanego M. W. stanowi sygnalizację potrzeby wznowienia postępowania odwoławczego z urzędu z powodu zaistnienia w sprawie w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym w Warszawie uchybienia stanowiącego bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., w związku z udziałem w wydaniu orzeczenia sędziów: SSA X.Y.1 oraz SSO del. do Sądu Apelacyjnego X.Y.2, powołanej na urząd sędziego Sądu Okręgowego w Lublinie w wadliwej procedurze z udziałem KRS, ukształtowanej w sposób sprzeczny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. Na wstępie rozważań należy odnotować, że Sąd Najwyższy jest związany uchwałą trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r., BSA- I-4110-1/20, która obowiązuje i, w myśl art. 87 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, wiąże Sąd Najwyższy jako zasada prawna. Nic w tym względzie nie zmienia wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2020 r., U 2/20, OTK-A 2020, poz. 61 (por. m.in.: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2022 r., III PZP 1/22; uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22). Jak słusznie podkreśla się w orzecznictwie, wyrok ten bowiem „wykracza poza zawarty w art. 188 Konstytucji RP katalog orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, które z mocy art. 190 ust. 1 Konstytucji RP uzyskują moc powszechnie obowiązującą”. Nie uzyskał zatem mocy powszechnie obowiązującego orzeczenia i co oczywiste nie mógł uchylić uchwały trzech połączonych Izb SN (BSA I-4110-1/20), ani przesądzić o jej obowiązywaniu. We wspomnianej uchwale Sąd Najwyższy orzekł, że: „Nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. […] zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i II KO 40/25 6 bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności.” W uzasadnieniu tej uchwały podkreślił, że wadliwość procedury nominacyjnej nie powoduje automatycznie, iż sąd z udziałem sędziego powołanego w takiej procedurze jest sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. – o ile wada nominacyjna nie dotyczy sędziego Sądu Najwyższego. Pogląd niniejszy został następnie potwierdzony w uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22. Z uchwały tej wynika, iż „brak podstaw do przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.”. Natomiast w tej uchwale wskazano, iż: „Najistotniejszym skutkiem dopuszczenia do funkcjonowania w przestrzeni obejmującej swoim zasięgiem proces nominacyjny sędziego organu powołanego w sposób sprzeczny z Konstytucją RP, jest obalenie funkcjonującego dotąd in gremio i a priori domniemania niezawisłości tak powołanego sędziego. Nie istnieje ono już w stosunku do kandydatów, którzy przystąpili do konkursów sędziowskich po dniu 17 stycznia 2018 r. Nie oznacza to samo w sobie stwierdzenia ich stronniczości, lecz nie ma, wobec opisanego wyżej «skażenia» procesu nominacyjnego, możliwości prostego odwołania się do tego domniemania”. Oznacza to, że brak bezstronności i niezawisłości sądu, w składzie którego zasiadał sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w wadliwym procesie przed Krajową Radą Sądownictwa od 17 stycznia 2018 r., należy ustalić in concreto. Jednocześnie, Sąd Najwyższy uznał, że Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3), nie jest organem tożsamym z organem konstytucyjnym, którego skład i sposób wyłaniania reguluje Konstytucja RP, w szczególności w art. 187 ust. 1. Konkluzja ta jest zbieżna ze stanowiskiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (dalej ETPCz) w sprawie Reczkowicz p. Polsce. ETPCz wskazał w nim na negatywny II KO 40/25 7 wpływ nowelizacji ustawy o KRS na prawo stron do „sądu ustanowionego ustawą”, stwierdzając: „na mocy ustawy nowelizującej z 2017 r., która pozbawiła gremia sędziowskie prawa do powoływania i wyboru sędziów zasiadających w KRS – prawa przyznanego im przez dotychczasowe ustawodawstwo i mającego oparcie w standardach międzynarodowych – władza ustawodawcza i wykonawcza uzyskały decydujący wpływ na skład KRS […]. Ustawa praktycznie usunęła nie tylko dotychczasowy system przedstawicielski, ale także gwarancje niezależności sądownictwa w tym zakresie. W rezultacie umożliwiło to władzy wykonawczej i ustawodawczej bezpośrednią lub pośrednią ingerencję w procedurę powoływania sędziów, z której możliwości te władze skorzystały – o czym świadczą chociażby okoliczności towarzyszące zatwierdzaniu kandydatów na sędziów do KRS […] (pkt 274 wyroku z dnia 22 lipca 2021 r., skarga 43447/19). W późniejszym wyroku Wielkiej Izby z dnia 15 marca 2022 r. w sprawie Grzęda przeciwko Polsce (skarga nr 43572/18) ETPCz przyjął, że „[…] cały ciąg wydarzeń w Polsce […] wyraźnie wskazuje na to, że kolejne reformy sądownictwa miały na celu osłabienie niezawisłości sędziowskiej, począwszy od poważnych nieprawidłowości w wyborze sędziów Trybunału Konstytucyjnego w grudniu 2015 r., poprzez przebudowę KRS i utworzenie nowych izb w Sądzie Najwyższym, po rozszerzenie kontroli Ministra Sprawiedliwości nad sądami i zwiększenie jego roli w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów” (pkt 348 wyroku według tłumaczenia na język polski dostępnego w bazie orzeczeń ETPCz HUDOC). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że orzekająca w sprawie Sądu Apelacyjnego w Warszawie sygn. akt II AKa 32/23, sędzia Sądu Okręgowego w Lublinie X.Y.2, delegowana do orzekania w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie, była już w przeszłości poddawana przez Sąd Najwyższy testowi bezstronności i niezależności w sprawach sygn. akt: III KK 375/21, II KK 607/22 (jako SSO w Lublinie), II KK 296/23 oraz II KK 289/23. Jako do sędziego delegowanego, podstawą oceny dokonywanej w kontekście respektowania należytej obsady sądu jest wykładnia przepisów traktatowych przeprowadzona w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 listopada 2021 r., w połączonych sprawach od C-748/19 do C-754/19. W orzeczeniu tym TSUE stwierdził, że „art. 19 ust. 1 akapit drugi Traktatu o funkcjonowaniu Unii II KO 40/25 8 Europejskiej (TUE) odczytywany w świetle art. 2 TUE oraz art. 6 ust. 1 i 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/343 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie wzmocnienia niektórych aspektów domniemania niewinności i prawa do obecności na rozprawie w postępowaniu karnym należy interpretować w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie przepisom krajowym, zgodnie z którymi minister sprawiedliwości państwa członkowskiego może, na podstawie kryteriów, które nie zostały podane do publicznej wiadomości, z jednej strony delegować sędziego sądu karnego wyższej instancji na czas określony albo na czas nieokreślony, zaś z drugiej strony w każdym czasie, na podstawie decyzji, która nie zawiera uzasadnienia, odwołać sędziego z tego delegowania, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na czas określony, czy na czas nieokreślony”. Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w całości pogląd ten akceptuje, jednocześnie podkreślając fakt związania sądu krajowego wykładnią przepisów traktatowych dokonaną przez TSUE. Kwestia obowiązującego w Polsce systemu delegacji sędziów, w związku z cytowanym wyżej wyrokiem Trybunału, była już wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego. I tak, w odniesieniu do delegacji sędziego udzielonej po dacie wydania przez TSUE wyżej przytoczonego wyroku, tj. po dniu 16 listopada 2021 r. i zgodności z prawem orzeczeń wydawanych w ramach tej delegacji każdorazowo konieczne jest przeprowadzenie testu o charakterze identycznym z tym, jaki wypracowany został na gruncie orzecznictwa krajowego oraz organów międzynarodowych działających na mocy umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską w odniesieniu do osób powoływanych na urząd sędziego sądu powszechnego lub wojskowego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy o KRS z dnia 8 grudnia 2017 r. Posiadanie atrybutu niezawisłości i bezstronności dotyczy bowiem zarówno osoby powołanej na stanowisko sędziego w danym sądzie i w nim orzekającego, jak i – tym bardziej zresztą, biorąc pod uwagę dyskrecjonalny charakter decyzji o delegacji sędziego do sądu wyższego rzędu - osoby delegowanej, bo tylko wówczas można mówić o rozpoznaniu sprawy przez sąd „ustanowiony ustawą” tak w rozumieniu przepisów regulujących funkcjonowanie Unii Europejskiej, jak i art. 6 ust. 1 EKPC (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2023 r., II KK 469/22). II KO 40/25 9 W odniesieniu do sędzi X.Y.2 wszystkie dotychczas przeprowadzone przez Sąd Najwyższy testy wypadły negatywnie (por. m.in. orzeczenia Sądu Najwyższego w sprawach: III KK 375/21, II KK 607/22, II KK 333/24, II KS 47/24 czy II KK 447/23). Poczynione przez Sąd Najwyższy ustalenia we wcześniejszych postępowaniach, prowadzą do wniosku, że także w niniejszej sprawie wystąpiła w odniesieniu do wymienianej sędzi przesłanka z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sędzia X.Y.2 powołana została na urząd sędziego Sądu Okręgowego w Lublinie postanowieniem Prezydenta RP z dnia […] 2019r. r., nr […], w uwzględnieniu wniosku Krajowej Rady Sądownictwa zawartego w Uchwale Nr […]/2018 z dnia 5 grudnia 2018 r. Krajowa Rada Sądownictwa, która uczestniczyła w procedurze powołania X.Y.2 na urząd sędziego sądu wyższego rzędu, ukształtowana została w trybie przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. Analizując przebieg postępowania konkursowego na urząd sędziego Sądu Okręgowego w Lublinie, w którym uczestniczyła sędzia X.Y.2, podkreślić należy jego nietransparentność. X.Y.2 jako jedyna z grona 15 sędziów sądów rejonowych ubiegających się o powołanie na urząd sędziego sądu wyższego rzędu w pionie karnym, nie uzyskała pełnego poparcia Kolegium Sądu Apelacyjnego w Lublinie. W sposób zdecydowanie negatywny jej kandydaturę zaopiniowało Zgromadzenie Ogólne Sędziów Apelacji Lubelskiej (9 głosów „za” przy 46 głosach „przeciw”). Zdecydowana dysproporcja wystąpiła pomiędzy kandydaturą sędzi X.Y.2, a siedmioma sędziami, co do których KRS podjęła negatywną uchwałę, nie przedstawiając ich kandydatur Prezydentowi RP, a którzy uzyskali poparcie co najmniej 41 sędziów Zgromadzenia, w tym jeden z sędziów aż 51 głosów „za”, przy jedynie 4 głosach „przeciw”. W tych okolicznościach można przyjąć, że pozytywna uchwała KRS w odniesieniu do X.Y.2, była podyktowana względami pozamerytorycznymi, jako że wszyscy kandydaci posiadali zbliżone, pozytywne opinie wizytatorów i charakteryzowali się podobnymi kwalifikacjami zawodowymi. W 2022 r. sędzia X.Y.2 podpisała listę poparcia dla – starającego się o wybór do Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej ustawą z 2017 r., drugiej kadencji – byłego wiceministra w Ministerstwie Sprawiedliwości sędziego Ł.P.. Uczyniła to pomimo publicznie dostępnych informacji o sugerowanym udziale tego sędziego w II KO 40/25 10 tzw. aferze „hejterskiej”, w której osoby związane z Ministerstwem Sprawiedliwości starały się zdeprecjonować sędziów niepoddających się presji władzy wykonawczej i stosujących w swoim orzecznictwie regulacje konstytucyjne i konwencyjne. W tym samym roku, po zaledwie 3 latach orzekania w sądzie okręgowym, wyraziła chęć delegowania do orzekania w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie, uzyskując stosowny akt delegacji Ministra Sprawiedliwości w dniu 10 października 2022 r. ([…]). Delegowanie to nastąpiło po wcześniejszym bezprawnym przeniesieniu przez kierownictwo Sądu Apelacyjnego w Warszawie trzech doświadczonych sędziów Wydziału II Karnego tego Sądu do Wydziału III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, w związku ze stosowaniem przez tych sędziów Konstytucji RP oraz respektowaniem wiążącego Polskę orzecznictwa europejskiego i międzynarodowego. Kariera sędzi X.Y.2, która doznała gwałtownego przyspieszenia w okresie sprawowania władzy wykonawczej przez przedstawicieli popieranego przez nią środowiska, nasuwa przypuszczenie, że o jej delegacji do Sądu Apelacyjnego w Warszawie, podobnie jak o wcześniejszym awansie do Sądu Okręgowego w Lublinie, przesądziły czynniki pozamerytoryczne, związane z jej nieskrywanym poparciem dla obozu popierającego politykę ówczesnego resortu sprawiedliwości. Wywołuje to uzasadnione i poważne wątpliwości odnośnie do bezstronności i niezależności sądu z udziałem tej sędzi, której ścieżka zawodowej kariery oraz działania wskazują na bliskie związki z władzą wykonawczą w okresie, w jakim zmierzała ona do podporządkowania sobie władzy sądowniczej, w szczególności w okresie delegacji do sądu wyższego rzędu, która odbywa się z woli Ministra Sprawiedliwości i w każdej chwili mogła zostać przez niego przerwana. Biorąc pod uwagę analizowane wyżej okoliczności dotyczące sędzi X.Y.2 należy uznać, że sąd z jej udziałem nie spełnia kryteriów sądu ustanowionego ustawą. Wyrażenie to: „sąd ustanowiony ustawą”, zawarte w art. 6 ust. 1 EKPC dotyczy bowiem nie tylko ustawowej podstawy samego istnienia sądu, lecz również składu orzekającego w każdej sprawie (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 15 lipca 2021 r., C-791/19, Komisja Europejska przeciwko Polsce). W związku z powyższym trzeba uznać, że udział poddawanej testowi sędzi w rozpoznaniu niniejszej sprawy i wydaniu końcowego orzeczenia, prowadził do II KO 40/25 11 obsady sądu niezgodnej z regulacjami prawa polskiego i międzynarodowego, a zatem do wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., co stanowi przesłankę wznowienia postępowania odwoławczego z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. Należy jednocześnie wskazać, że okoliczności, o których mowa w odniesieniu do sędzi X.Y.2, nie zachodzą w odniesieniu do sędziego X.Y.1, który również wziął udział w procedurze awansowej z udziałem tzw. neo-KRS. Sąd Najwyższy nie jest bowiem w posiadaniu takich informacji, które stwarzałyby podstawę do oceny udziału tego sędziego w wydaniu zaskarżonego orzeczenia jako naruszenia prawa strony do bezstronnego sądu. O ich istnieniu nie wspominają również występujący z sygnalizacją. Więcej, przeprowadzony przez Sąd Najwyższy w co najmniej trzech sprawach (II KK 517/23, II KO 117/24 i II KK 360/24) test zakończył się dla wymienionego pozytywnie. Ze względu na nienależytą obsadę sądu na etapie odwoławczym konieczne stało się wznowienie postępowania z urzędu i uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 1 lutego 2024 r., którym zmieniono wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 24 września 2021 r. w odniesieniu do M. W. , a podstawie art. 436 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. - ponieważ przemawiają za tym te same względy - również w odniesieniu do M. K. , R. W. , D. G. , A. S. i R. K. , a więc tych oskarżonych na rzecz których wniesiono środki odwoławcze oraz przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Takie rozstrzygnięcie, co oczywiste, nie obejmuje zaś prawomocnie uniewinnionego S. L. Sąd Apelacyjny w Warszawie, procedując powtórnie zadba, aby rozpoznanie sprawy zostało przeprowadzone w składzie nierodzącym wątpliwości co do jego niezależności, niezawisłości i bezstronności. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [J.J.] [a.ł Kazimierz Klugiewicz Eugeniusz Wildowicz Zbigniew Puszkarski II KO 40/25 12

Zapytaj AI o to orzeczenie