V KZ 33/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 9 września 2025 r.
SSN Marek Siwek (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Igor Zgoliński
SSN Antoni Bojańczyk
w sprawie T. R.
skazanego z art. 148 § 1 i 2 pkt 2 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 września 2025 r.
zażalenia skazanego
na postanowienie Sądu Najwyższego
z dnia 11 czerwca 2025 r., sygn. akt V KO 43/25
o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Najwyższy, na podstawie art. 545 § 3
k.p.k., odmówił T. R. przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie
zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 26 listopada
2002 r., sygn. akt II AKa 215/02, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w
Łodzi z 5 marca 2002 r., sygn. akt IV K 9/01, którym za czyny z art. 148 § 2 pkt 1 i 2
k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i in., został on skazany na karę
łączną dożywotniego pozbawienia wolności, wobec jego oczywistej bezzasadności.
V KZ 33/25
2
Na to postanowienie zażalenie złożył skazany, który w przeważającej części
swojej argumentacji starał się podważyć podstawy swojego skazania utrzymując, iż
został bezpodstawnie oskarżony, następnie także skazany przez Sąd Okręgowy w
Łodzi, gdyż „rozpoznanie mojej osoby było zafałszowane”. Skazany uzasadniał, iż
wznowienie postępowania w jego sprawie, doprowadziłoby do złożenia przezeń
wyjaśnień, które potwierdziliby jego świadkowie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie T. R. nie jest zasadne.
Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k., sąd odmawia przyjęcia wniosku
niepochodzącego od osoby wymienionej w § 2 (adwokata, radcę prawnego, radcę
Prokuratorii Generalnej RP) bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych,
jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które
były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego
oczywista bezzasadność. Przewidziana w tym przepisie możliwość odmowy
przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania zachodzi zarówno w sytuacji, w
której wniosek pochodzi od strony postępowania, w tym skazanego, który
sporządził go bez zachowania wymogów z art. 545 § 2 k.p.k., lecz żaden z
podniesionych w jego treści powodów, nie mieści się w katalogu przesłanek z art.
540 k.p.k., art. 540a k.p.k. lub art. 540b k.p.k., jak i wówczas, gdy jego autor w
ogóle nie wskazał żadnej z okoliczności warunkującej wniosek o wznowienie. Ta
ostatnia okoliczność miała miejsce w niniejszej sprawie.
Trafnie bowiem ustalił Sąd Najwyższy w zaskarżonym postanowieniu, że
wniosek skazanego, w którym po raz już kolejny usiłował zanegować swoje
sprawstwo i zarzucić organom ścigania (prokuraturze) oraz wymiarowi
sprawiedliwości (orzekającym w jego sprawie sądom, zwłaszcza Sądowi
Okręgowemu w Łodzi) dopuszczenie się na jego niekorzyść naruszeń prawa,
wskutek których miało dojść do błędnych ustaleń faktycznych i przepisania mu
zbrodni zabójstwa, został w rzeczywistości pozbawiony argumentów mieszczących
się w katalogu przesłanek wznowienia z Rozdziału 56 Kodeksu postępowania
karnego. Samo oczekiwanie przez skarżącego przesłuchania kolejnych świadków,
V KZ 33/25
3
bez wskazania okoliczności na jakie mieliby oni zeznawać i jaką ważką wiedzą
ewentualnie dysponować z punktu widzenia jego odpowiedzialności, nie przekonuje
bowiem o uzasadnionej potrzebie wznowienia postępowania. T. R. nie przedstawił
jednocześnie, żadnych nowych faktów i dowodów, które nie byłby znane uprzednio
orzekającym w jego sprawie sądom. Z wydanych w tej sprawie orzeczeń oraz treści
sporządzonych uzasadnień jednoznacznie bowiem wynika, że ocena wyjaśnień T.
R. oraz zeznań przesłuchanych w tej sprawie świadków, była przedmiotem
instancyjnej weryfikacji, w toku której nie dopatrzono się żadnych z tym związanych
uchybień, zwłaszcza naruszeń art. 7 k.p.k.
W sprawie niniejszej została wniesiona kasacja przez obrońcę tego
skazanego, którą Sąd Najwyższy postanowieniem z 5 stycznia 2004 r., o sygn. akt
II KK 141/03, oddalił jako oczywiście bezzasadną (k. 1747 i n.). Z treści pisemnych
motywów tego orzeczenia wynika, że przedmiotem rozważań w postępowaniu
kasacyjnym była także rzetelność przeprowadzonej kontroli apelacyjnej w obrębie
tego kluczowego dowodu, czyli zeznań J..S. , która była bezpośrednim
obserwatorem i zarazem ofiarą zdarzenia będącego przedmiotem osądu.
W tej sytuacji należy stwierdzić, że postępowanie wznowieniowe nie służy
ponownej weryfikacji dowodów, ani też ustaleń faktycznych czy ocen prawnych,
które – jak w tej sprawie - przeprowadzono w zwykłym toku instancji. Uruchomienie
tego nadzwyczajnego środka może mieć jedynie miejsce w sytuacji wskazania
przez autora wniosku, konkretnych i poddających się weryfikacji nowych faktów lub
dowodów potwierdzających, że dotychczasowe rozstrzygnięcie było wadliwe i
doszło do niesłusznego skazania, co dopiero uzasadnia ponowione postępowania.
Wniosek T. R. takich okoliczności nie zawierał, a z jego treści wynika, że
zmierzał jedynie do ponownej weryfikacji wydanych w sprawie orzeczeń. W tym
stanie rzeczy słusznie uznał Sąd Najwyższy w zaskarżonym postanowieniu, że
należało odmówić przyjęcia wniosku, wobec czego orzeczono jak w sentencji.
[J.J.]
V KZ 33/25
[a.ł]
Antoni Bojańczyk
4
Marek Siwek
Igor Zgoliński
