POSTANOWIENIE

Dnia 22 listopada 2023 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Paweł Kołodziejski

w sprawie M.Z.

skazanego z art. 286 § 1 k.k. i in.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu

w dniu 22 listopada 2023 r.,

wniosku obrońcy skazanego

o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi

z dnia 31 marca 2023 r., sygn. akt II AKa 294/22

zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Kaliszu

z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt III K 81/17

na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario

p o s t a n o w i ł:

nie uwzględnić wniosku.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt III K 81/17 uznał M.Z. za winnego popełnienia przestępstw:

- z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., za które wymierzył mu karę 4 lat i 10 miesięcy pozbawienia wolności, 150 stawek dziennych po 20 zł każda oraz obowiązek naprawienia szkody,

- art. 272 k.k., za które wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, a także

- art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., za które wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności,

które to kary jednostkowe pozbawienia wolności połączył, wymierzając ww. karę łączną 5 lat pozbawienia wolności.

Po rozpoznaniu apelacji obrońcy M.Z., Sąd Apelacyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 31 marca 2023 r., sygn. akt II AKa 394/22 zmienił zaskarżony wyrok w zakresie wysokości orzeczonego obowiązku naprawienia szkody, utrzymując go w mocy w pozostałym zakresie.

Kasację od wyroku sądu odwoławczego wywiódł obrońca skazanego M.Z., podnosząc zarzuty bezwzględnej przyczyny odwoławczej, tj. art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (naruszenie zasady ustrojowej) w zw. z art. 19 ust. 1 akapit drugi TUE odczytywanym w świetle art. 2 TUE oraz dyrektywy 2016/3434, a także rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego w postaci art. 433 § 1 in fine k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k. oraz art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., które mogły mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.

Skarżący w konsekwencji podniesionych zarzutów wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w Łodzi.

W złożonej kasacji obrońca skazanego zawarł również wniosek w trybie art. 532 § 1 k.p.k. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia do czasu rozstrzygnięcia złożonej kasacji, albowiem postawione zarzuty skierowane wobec wyroku drugiej instancji mogą spowodować, iż wyrok ten będzie nieprawomocny, a nadto za podjęciem takiej decyzji przemawiają względy humanitarne - zdiagnozowane u skazanego - schizofrenia niezrożnicowana (F.20.3) oraz choroba afektywna dwubiegunowa (F31.3).

Oskarżyciel publiczny wniósł pisemną odpowiedź na rzeczoną kasację, wnosząc o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie.

Zgodnie z brzmieniem art. 532 § 1 k.p.k., w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od jej rozstrzygnięcia.

Ustawodawca w treści art. 532 k.p.k. nie wskazał przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia, niemniej nie budzi żadnych wątpliwości, że rozwiązanie zawarte w wyżej wymienionym przepisie winno mieć charakter wyjątkowy, albowiem stanowi ono odstępstwo od zasady natychmiastowej wykonalności wyroków (vide art. 9 § 3 k.k.w.). W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym zastosowanie wskazanej instytucji wymaga kumulatywnego zmaterializowania się dwóch warunków. Pierwszym z nich jest wystąpienie oczywistej zasadności zarzutów podniesionych w nadzwyczajnym środku odwoławczym. Z kolei drugim będzie wykazanie przez wnioskodawcę, iż dalsze wykonywanie orzeczenia mogłoby wywołać wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne dla skazanego skutki (zob. postanowienie SN z dnia 18 listopada 2021 r., III KK 391/21; postanowienie SN z dnia 18 stycznia 2022 r., III KK 495/21; postanowienie SN z dnia 8 lutego 2022 r., II KO 111/21; postanowienie SN z dnia 10 lutego 2022 r., IV KK 664/21; postanowienie SN z dnia 24 stycznia 2023 r., III KK 645/22). Wobec tego, dopiero łączne spełnienie wskazanych warunków daje asumpt do rozważenia zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.

Nie przesądzając o treści przyszłego rozstrzygnięcia, które zapadnie po merytorycznym rozpoznaniu kasacji należy zauważyć, że wstępna analiza podstaw oraz motywacji tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia dokonana w ograniczonym zakresie, bowiem tylko w zakresie niezbędnym dla rozpoznania rzeczonego wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia, nie wskazuje na to, aby taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Podniesione przez wnioskodawcę argumenty nie pozwalają na uznanie ewidentnej, niejako „rzucającej się w oczy” wadliwości rozstrzygnięcia Sądu Apelacyjnego w Łodzi, co potwierdza również stanowisko prokuratora zawarte w odpowiedzi na kasację obrońcy. Skarżący wprawdzie podniósł zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej związany z nienależytą obsadą sądu ad quem, jednak wskazywane uchybienie nie skutkuje w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego automatycznie zaistnieniem przesłanki z art. 439 § 1pkt 2 k.p.k. Z kolei pozostałe zarzuty dotyczą wadliwości związanych z kontrolą odwoławczą i również nie są na tyle oczywiste, aby przesądzać o ich zasadności czy niezasadności. Z kolei podnoszone przez autora kasacji względy humanitarne mogą być podnoszone w toku postępowania wykonawczego.

Reasumując, należało stwierdzić brak podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 31 marca 2023 r., sygn. akt II AKa 294/22, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 22 czerwca 2022 r., sygn. akt III K 81/17. Raz jeszcze podkreślić należy, iż przedmiotowa decyzja w żadnej mierze nie przesądza o zasadności lub niezasadności samej kasacji, która to kwestia będzie przedmiotem rozstrzygnięcia na rozprawie, po szczegółowej analizie materiałów sprawy.

Z tych też względów Sąd Najwyższy postanowił, jak w sentencji.

(P.B.)

(r.g.)