V KB 34/26
ZARZĄDZENIE
Prezes SN Zbigniew Kapiński
Dnia 9 kwietnia 2026 r.
W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN A.D. wymogów
niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących
powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art.
29 § 6-9 i 24 uSN,
stwierdziwszy, że:
- wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym –
skazanego (art. 29 § 7 uSN),
- został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę skazanego (art. 871 § 1
k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN),
- z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i
- czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1
k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN),
1) wniosek odrzucić;
2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz
dołączyć do akt V KK 480/25;
3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN A.D.;
4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny
sposób.
UZASADNIENIE
Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku
obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne
V KB 34/26
2
(por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je
sporządzić.
Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie
wskazuje bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak
okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po
powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie
standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy.
Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez
wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej,
albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie
od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5
uSN. W końcu „brak zaufania” (s. 2 wniosku) strony lub jej reprezentanta
procesowego do sędziego przydzielonego lub wyznaczonego do rozpoznania
sprawy nie stanowi w ogóle podstawy do wyłączenia sędziego od rozpoznania
sprawy – ani w trybie przepisów ustrojowych, ani w trybie przepisów Kodeksu
postępowania karnego.
Na marginesie wskazać należy, wobec wątpliwości zgłaszanych w treści
uzasadnienia (choć w sposób daleki od wymogów profesjonalizmu), że Sędzia SN
R.W. został wyłączony od rozpoznania sprawy na mocy postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 5 marca 2026 r., V KK 480/25 wydanego w następstwie
złożenia wniosku o wyłącznie sędziego przez innego uczestnika postępowania w tej
sprawie. Sędzia SN A.D. została przydzielona do sprawy stosownie do wymogów
przepisów zawartych w § 80 regSN.
Te wszystkie wątpliwości mogłyby zostać rozwiane przez obrońcę
skazanego, gdyby ten zechciał zapoznać się z aktami sprawy, czego jednak
nie uczynił.
Z kolei co do pozostawienia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie
V KB 12/26 bez dalszego biegu, to obrońcy powinno być wiadome (niezależnie od
treści zarządzenia wydanego w dniu 12 marca 2026 r. w sprawie V KB 12/26), że
orzeczenia zapadające w sprawach KB nie są takimi orzeczeniami, w stosunku do
których – w świetle art. 540 i art. 542 § 3 k.p.k. – możliwe jest wznowienie
postępowania sądowego. Obrońcy, jako profesjonalnemu reprezentantowi strony,
V KB 34/26
3
powinno być też wiadome, niezależnie od powyżej wskazanej niedopuszczalności,
że wznowienie postępowania sądowego możliwe jest jedynie w odniesieniu do
postępowań zakończonych orzeczeniem sądu, a zarządzenie (decyzja w takiej
formie zapadła w sprawie V KB 12/26) w polskiej procedurze karnej nie jest
rodzajem orzeczenia (zob. intytulację Rozdziału 11 Kodeksu postępowania
karnego).
W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku
zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co
prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie
odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis
ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem
obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role
procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i
radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników,
jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby
w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli
w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w
postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów
Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego,
do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o
przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN),
możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1
k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione.
Prezes Sądu Najwyższego
SSN Zbigniew Kapiński
Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje.
[WB]
[a.ł]
V KB 34/26
4