Wyrok SN z 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 - jak powołują go inne sądy

„Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (LEX nr 3252696) uznał, że w stosunku do mężczyzn urodzonych w latach 1949-1953, którzy spełnili warunki przejścia na emeryturę nauczycielską bez względu na wiek w ciągu dziesięciu lat od dnia 1 …”

„Miedzy innymi, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 stycznia 2022 r., III USKP 98/21 (LEX nr 3352121), podzielając poglądy zawarte w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022 nr 2, poz. 19), przyjął, że w stosunku do mężczyzn urodzonych w latach 1949-1953, którzy spełnili warunki przejścia na emeryturę nauczycielską bez względu na wiek w ciągu dziesięciu lat od …”

„W takiej samej sytuacji prawnej jako kobiety urodzone w 1953 r. są mężczyźni urodzeni w latach 1949-1953 i mający prawo do emerytury nauczycielskiej (art. 32 u.e.r.f.u.s., zob. wyroki z 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 i z 18 stycznia 2022 r., III USKP 98/21).”

„A zatem nie podlegają potrąceniu emerytury wypłacone do osiągnięcia wieku emerytalnego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, Legalis; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2024 r., I USK 435/23, Legalis; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2025 r., I USKP 28/25).”

„Należy przypomnieć, że w wyroku z 6 maja 2021r., w sprawie III USKP 52/21, Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że mimo iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z 6 marca 2019r., w sprawie P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953r., to wyrażone w …”

„W wyroku z 6 maja 2021r., w sprawie III USKP 52/21, Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że mimo iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z 6 marca 2019r., w sprawie P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953r., to wyrażone w …”

„Ubezpieczeń Społecznych, t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 291 ze zm.) A zatem nie podlegają potrąceniu emerytury wypłacone do osiągnięcia wieku emerytalnego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, Legalis; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2024 r., I USK 435/23, Legalis; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2025 r., I USKP 28/25).”

„Do przyjęcia takiego rozwiązania skłania m.in. argumentacja zawarta w uzasadnieniu w uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z 06.05.2021 r. w sprawie III USKP 52/21, gdzie stwierdzono, że skoro wnioskodawca w chwili przejścia na emeryturę w wieku obniżonym nie mógł się spodziewać tego, że decyzja ta spowoduje obniżenie świadczenia powszechnego, to powołany przepis …”

„… – gdyż co niewątpliwe według aktualnego orzecznictwa (np. uchwała Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2016 r., LEX 2023100, również wyrok SN z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, LEX 3252696) decyzja o przyznaniu mi zaniżonej emerytury została wydana w oparciu o przepisy niezgodne z Konstytucją.”

„… podlegają wyłącznie kwoty emerytury w wieku obniżonym wypłacone po osiągnięciu przez nią wieku uprawniającego do nabycia emerytury w wieku powszechnym (tak Sąd Najwyższy w wyrokach z 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, Lex nr 3252696 oraz z 18 stycznia 2022 r., III USKP 98/21, Lex nr 3352121).”

„… w wieku powszechnym (art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej) A zatem nie podlegają potrąceniu emerytury wypłacone do osiągnięcia wieku emerytalnego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, Legalis; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2024 r., I USK 435/23, Legalis; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 2025 r., I USKP 28/25).”

„W wyrokach z 6 maja 2021 r., sygn. III USKP 52/21, 18 stycznia 2022 r., sygn. III USKP 98/21, Sąd Najwyższy orzekł, że jakkolwiek wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, odnosi się wprost wyłącznie do kobiet urodzonych w 1953 …”

„III USKP 52/21 przyjął, że w stosunku do mężczyzn urodzonych w latach 1949-1953, którzy spełnili warunki przejścia na emeryturę nauczycielską bez względu na wiek w ciągu dziesięciu lat od dnia 1 stycznia 1999r. na …”

„W wyrokach z 6 maja 2021 r., sygn. III USKP 52/21, 18 stycznia 2022 r., sygn. III USKP 98/21, Sąd Najwyższy orzekł, że jakkolwiek wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, odnosi się wprost wyłącznie do kobiet urodzonych w (...)”

„… (wyroki Sądu Najwyższego: 18 stycznia 2022 r. III USKP 98/21 LEX nr 3352121; z 6 maja 2021 r. III USKP 52/21 OSNP 2022/2/19; z 8 stycznia 2025 r. III USKP 121/23 OSNP 2025/7/75).”

„Należy odnotować, że w orzecznictwie SN kilkakrotnie postulowano dokonywanie wykładni przedmiotowego przepisu zgodnej z rozważaniami TK w sprawie SK 140/20, i to nie tylko po wydaniu przez TK wyroku z dnia 04.06.2024 r. (np. wyrok SN z 14.08.2024 r., III USKP 113/23, LEX nr 3746352), ale nawet wcześniej (np. wyroki SN z 6.05.2021 r., III USKP 52/21, OSNP 2022/2/19 i z 18.01.2022 r., III USKP 98/21, LEX nr 3352121).”

„… do nabycia emerytury w wieku powszechnym (wyroki Sądu Najwyższego z 6 maja 2021r., III USKP 52; z 18 stycznia 2022r., III USKP 98/21; z 8 stycznia 2025r., III USKP 121/23 oraz wyroki wydane w sprawach III USKP 52/21 i III USKP 98/21, postanowienie Sądu Najwyższego z 19 listopada 2024r., I USK 435/23).”

„… na uwagi TK (por. np. wyrok SN z 14.08.2024 r., III USKP 113/23, LEX nr 3746352), ale nawet wcześniej - jeszcze przed podjęciem przez TK omówionego orzeczenia (zob. przykładowo wyroki SN z 6.05.2021 r., III USKP 52/21, OSNP 2022/2/19 i z 18.01.2022 r., III USKP 98/21, LEX nr 3352121).”

„Sąd Okręgowy dodał, że analogiczne stawisko zostało przyjęte przez Sąd Najwyższy w stosunku do mężczyzn urodzonych w latach 1949-1953, którzy spełnili warunki przejścia na emeryturę nauczycielska bez względu na wiek (wyroki Sądu Najwyższego: z 18 stycznia 2022r., w sprawie III USKP 98/21 oraz z 6 maja 2021r., w sprawie III USKP 52/21).”

„Sąd Apelacyjny miał na uwadze, że Sąd Najwyższy - po raz pierwszy - w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022/2/19), wyraził pogląd, że mimo iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953 r., to wyrażone w …”

„Uwzględniając przedstawioną argumentację, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 maja 2021 r. (III USKP 52/21) trafnie uznał, że w stosunku do mężczyzn urodzonych w latach 1949-1953, którzy spełnili warunki przejścia na emeryturę nauczycielską bez względu na wiek w ciągu dziesięciu lat od dnia 1 stycznia 1999 …”

„Niezależnie od powyższego, Sąd Apelacyjny wskazuje, że zgodnie z poglądem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z 6.05.2021 r. III USKP 52/21: Skorzystanie z przywileju przejścia i pobrania wcześniejszych emerytur na podstawie przepisów szczególnych dotyczących emerytur dla niektórych ubezpieczonych, uzasadnia i proporcjonalnie …”

„Uwzględniając przedstawioną argumentację, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (LEX nr 3252696) uznał, że w stosunku do mężczyzn urodzonych w latach 1949-1953, którzy spełnili warunki przejścia na emeryturę nauczycielską bez względu na wiek w ciągu dziesięciu lat od dnia 1 …”

„Sąd Najwyższy - po raz pierwszy - w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022/2/19), wyraził pogląd, że mimo, iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953 r., to wyrażone w …”

„Nadto w tym zakresie wypowiadał się także Sąd Najwyższy - po raz pierwszy - w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022/2/19) wyraził pogląd, że mimo, iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953 r., to wyrażone …”

„Między innymi w wyroku z 6 maja 2021r., III USKP 52/21, wydanym w sprawie dotyczącej ubezpieczonego – mężczyzny pobierającego wcześniejszą emeryturę nauczycielską, Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że tak sądy powszechne, jak i Sąd Najwyższy mają obowiązek …”

„Oznacza to, że potrąceniu podlegać powinny wyłącznie kwoty emerytury wcześniejszej mu wypłacone do osiągnięcia przez niego powszechnego wieku emerytalnego (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 06.05.2021 r., sygn. akt III USKP 52/21 oraz z dnia 18.01.2022r., sygn. akt III USKP 98/21).”

„… zatem podstawa do dokonania potrącenia kwot emerytur w wieku obniżonym po osiągnięciu przez nią wieku uprawniającego do nabycia emerytury w wieku powszechnym (por. wyrok SN z 6 maja 2021 roku w sprawie III USKP 52/21).”

„… dopiero po 2013 r., a w chwili przejścia na emeryturę w wieku obniżonym nie mogli spodziewać się tego, że decyzja ta spowoduje obniżenie świadczenia powszechnego (zob. wyroki z 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 i z 18 stycznia 2022 r., III USKP 98/21, wyrok Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 sierpnia 2024 r., III USKP 113/23, legalis).”

„Nadto w tym zakresie wypowiadał się także Sąd Najwyższy - po raz pierwszy - w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022/2/19), wyraził pogląd, że mimo, iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953 r., to wyrażone w …”

„Oznacza to, że potrąceniu podlegać powinny wyłącznie kwoty emerytury wcześniejszej jej wypłacone po osiągnięciu przez nią powszechnego wieku emerytalnego (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 06.05.2021 r., sygn. akt III USKP 52/21 oraz z dnia 18.01.2022 r., sygn. akt III USKP 98/21).”

„Sąd Najwyższy – po raz pierwszy – w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022/2/19), wyraził pogląd, że mimo, iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953 r., to wyrażone w …”

„Między innymi w wyroku z 6 maja 2021r., III USKP 52/21, wydanym w sprawie dotyczącej ubezpieczonego – mężczyzny pobierającego wcześniejszą emeryturę nauczycielską– Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że tak sądy powszechne, jak i Sąd Najwyższy mają obowiązek …”

„Taki stan rzeczy usprawiedliwia ustawowe modyfikowanie wysokości emerytur ze względu na wcześniejsze pobranie i spożytkowanie tych samych rodzajowo, choć wcześniejszych świadczeń emerytalnych, które uszczupliły zgromadzony indywidualny kapitał emerytalny oraz Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, z którego emerytury są wypłacane (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, opubl.”

„Sąd w pełni podziela i przyjmuje za własny pogląd Sądu Najwyższego, ugruntowany w wyrokach z dnia 6 maja 2021 r. (III USKP 52/21) oraz z dnia 18 stycznia 2022 r. (III USKP 98/21), zgodnie z którym ochrona prawna wywiedziona z zasady zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa nie może mieć charakteru absolutnego i nieograniczonego w czasie.”

„Między innymi w wyroku z 6 maja 2021r., III USKP 52/21, wydanym w sprawie dotyczącej ubezpieczonego – mężczyzny pobierającego wcześniejszą emeryturę nauczycielską – Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że tak sądy powszechne, jak i Sąd Najwyższy mają obowiązek …”

„W orzecznictwie SN postulowano już dokonywanie wykładni przedmiotowego przepisu zgodnej z rozważaniami TK w sprawie SK 140/20, i to nawet jeszcze przed wydaniem spornego wyroku TK (por. przykładowo wyroki SN z 6.05.2021 r., III USKP 52/21, OSNP 2022/2/19 i z 18.01.2022 r., III USKP 98/21, LEX nr 3352121 i wyrok SN z 14.08.2024 r., III USKP 113/23, LEX nr 3746352).”

„… do nabycia emerytury w wieku powszechnym (wyroki Sądu Najwyższego z 6 maja 2021r., (...) 52; z 18 stycznia 2022r., (...) 98/21; z 8 stycznia 2025r., (...) 121/23 oraz wyroki wydane w sprawach III USKP 52/21 i (...) 98/21, postanowienie Sądu Najwyższego z 19 listopada 2024r., I (...) 435/23).”

„…, były wydawane w sprawach toczących się na skutek odwołań ubezpieczonych od decyzji organu rentowego w przedmiocie przyznania prawa do emerytury (wyrok SN z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie III USKP 52/21; wyrok SN z dnia 18 stycznia 2022 r. w sprawie III USKP 98/21).”

„… dopiero po 2013 roku, a w chwili przejścia na emeryturę w wieku obniżonym nie mogli spodziewać się tego, że decyzja ta spowoduje obniżenie świadczenia powszechnego (zob. wyroki z 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 i z 18 stycznia 2022 r., III USKP 98/21, wyrok Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 sierpnia 2024 r., III USKP 113/23, legalis).”

„Sąd miał na uwadze, że Sąd Najwyższy - po raz pierwszy - w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21 (OSNP 2022/2/19), wyraził pogląd, że mimo iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca 2019 r., P 20/16, koncentrowały się na sytuacji kobiet urodzonych w 1953 r., to wyrażone w …”

„Taki zabieg jest możliwy i prowadzi do sytuacji, w której obok normy ustawowej zastosowana zostanie norma konstytucyjna jako dyrektywa interpretacyjna, sprzyjając tym samym wykładni ustawy w zgodzie z Konstytucją (por. wyrok Sądu Najwyższego z 8 grudnia 2000 r., II PK 35/19; postanowienie Sądu Najwyższego z 29 października 2020 r., III UZP 4/20; a także wyrok Sądu Najwyższego z 6 maja 2021 r., III USKP 52/21).”

„Sąd Najwyższy stwierdza tam, że: w wyroku z dnia 6 maja 2021 r., III USKP 52/21, do którego odwołuje się Rzecznik Praw Obywatelskich w uzasadnieniu podstaw skargi kasacyjnej, Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że mimo iż wywody prawne Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 6 marca …”

„Na przedmiotowe okoliczności wskazywał już uprzednio Sąd Najwyższy w uchwale o sygn. akt III UZP 5/19, wypowiadał się o nich również min. w wyroku z dnia 6 maja 2021r. sygn. III USKP 52/21 oraz w wyroku z dnia 8 stycznia 2025 r. sygn. III USKP 121/23.”