III KS 15/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 marca 2025 r.
SSN Małgorzata Gierszon
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 27 marca 2025 r.,
wa posiedzeniu w trybie art. 539e § 1 k.p.k.
w sprawie K. S., M. S., M. K. oraz A. U.
oskarżonych z art. 288 § 1 k.k. i inne
z powodu skargi obrońcy oskarżonych
od wyroku Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu
z dnia 19 września 2024 r., II Ka 155/24,
uchylającego wyrok Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu
z dnia 27 lutego 2024 r., II K 795/23,
p o s t a n o w i ł
oddalić skargę
UZASADNIENIE
K. S., M. S., M. K. oraz A. U. zostali oskarżeni o to, że w dniu 7 marca 2023
r. w T. woj. […] wspólnie i w porozumieniu dokonali zniszczenia drzewostanu
leśnego, podczas wycinki drzew na działce nr [...] w postaci sosny w wieku 53 lata i
22 lata o łącznej wartości 2512,01 zł na szkodę R. D., a następnie usiłowali
dokonać zaboru w celu przywłaszczenia drewna z lasu znajdującego się na działce
nr [...] w postaci sosny i dębu w ilości 10,645 m3 o łącznej wartości 6455,50 zł, lecz
zamiaru swojego nie osiągnęli z uwagi na interwencję M. D. tj. o popełnienie
III KS 15/25
2
przestępstwa z art. 288 § 1 k.k. w zb. z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 278 § 1 k.k. w
zw. z art. 11 § 2 k.k.
Wyrokiem z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. II K 795/23, Sąd Rejonowy w
Tarnobrzegu, II Wydział Karny uniewinnił wszystkich oskarżonych od popełnienia
zarzucanego im czynu.
Od wyroku Sądu I instancji apelację wniósł prokurator oraz pełnomocnik
oskarżyciela posiłkowego.
Wyrokiem z dnia 19 września 2024 r., sygn. II Ka 155/24, Sąd Okręgowy w
Tarnobrzegu uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego
rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Tarnobrzegu.
Skargę na wyrok Sądu II instancji wniósł obrońca oskarżonych, który zarzucił w
niej wydanie przez ten sąd wyroku kasatoryjnego, pomimo że Sąd II Instancji w
uzasadnieniu skarżonego orzeczenia jako podstawę wydania orzeczenia
kasatoryjnego wskazał art 454 k.p.k.,
1. jednocześnie w treści uzasadnienia Sąd II Instancji nie oświadczył
stanowczo, że zgromadzony materiał dowodowy w sprawie pozwala na
przypisanie odpowiedzialności karnej oskarżonym za przestępstwo
zarzucane im w akcie oskarżenia, czy też inne rzekome przestępstwa
podawane w apelacji przez prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela
posiłkowego naprzemiennie, co zostało uczynione li tylko dla podjęcia próby
- w ocenie obrońcy - nieudolnej ratowania wywiedzionego aktu oskarżenia;
2. przedstawione przez Sąd II Instancji twierdzenia w uzasadnieniu świadczą,
iż kwestionuje on dokonaną przez Sąd I Instancji ocenę materiału
dowodowego w sprawie;
3. z opisu stanu faktycznego sprawy zawartego w uzasadnieniu skarżonego
orzeczenia wynika, że pozostają istotne okoliczności w sprawie, które
wymagają ustalenia w niniejszej sprawie, podczas gdy Sąd odwoławczy
III KS 15/25
3
sprzecznie z przepisami prawa, mimo, że jest Sądem in meriti nie
przeprowadza żadnego uzupełniającego postępowania w ramach swoich
uprawnień. Mało tego nie wskazuje też, jakie rzekomo czynności należy w
sprawie przeprowadzić. Wbrew przepisom prawa, Sąd II instancji zaniechał
przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dla wyjaśnienia istotnych
okoliczności faktycznych w sprawie, skoro uznał, iż rzekomo takie są.
W pkt d) obrońca sformułował zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., ale
dodał, że oświadcza sądowi, że w tym zakresie się nie wypowiada, gdyż ustalenia
faktyczne w tym przedmiocie sąd czyni z urzędu i również z urzędu podejmuje
decyzję. Tym samym, obrońca nie wskazał na czym jego zdaniem ten zarzut miał w
badanej sprawie podlegać.
W związku z tymi zarzutami, obrońca wniósł o uchylenie wyroku Sądu II
instancji i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę prokurator wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik
oskarżyciela posiłkowego R. D. a również wniósł o oddalenie skargi i o zasądzenie
na rzecz oskarżyciela posiłkowego kosztów za postępowanie przed Sądem
Najwyższym według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 539a § 3 k.p.k. skarga na wyrok sądu odwoławczego może
być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 k.p.k. lub z powodu
uchybień określonych w art. 439 § 1 k.p.k. Zgodnie z art. 437 § 2 k.p.k. zdanie
drugie, uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1, art. 454 k.p.k.
lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. Z kolei art.
454 § 1 k.p.k. stanowi, że sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który
został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji
umorzono postępowanie.
Podstawą uchylenia wyroku Sądu I instancji, w którym oskarżeni zostali
uniewinnieni od popełnienia zarzucanego mu czynu był art. 454 § 1 k.p.k. Sąd
III KS 15/25
4
odwoławczy stwierdził, że zarzuty sformułowane w apelacjach dotyczące m.in.
naruszenia art. 4 i 7 k.p.k. oraz błędu w ustaleniach faktycznych są zasadne.
Całokształt przedstawionych w uzasadnieniu wyroku tego sądu okoliczności
ocenionych z zastosowaniem zasad doświadczenia życiowego i prawidłowego
rozumowania nie pozwala – w ocenie tego Sądu - na przyjęcie, że oskarżeni trwali
w usprawiedliwionym błędzie co do okoliczności stanowiących znamię czynu, czyli
co do tego, że działają oni za zgodą właściciela lasu. Z przedstawionych przez Sąd
w uzasadnieniu wyroku okoliczności – m.in. wiek B. J., brak dążenia oskarżonych
do kontaktu z jego rodzicami, dokonywanie wycinki nocą, zgaszenie świateł
pojazdu w chwili, gdy na miejscu pojawił się M. D., ich zachowanie - wynika, że ich
zachowanie ukierunkowane były na osiągnięcie nieuczciwego zysku kosztem
właściciela lasu. Sąd ten uznał. że oskarżeni zdawali sobie sprawę z tego, że
małoletni B. J. nie jest uprawniony do wyrażenia zgody na wycinkę i sprzedaż
drzewa z lasu. Tym samym o potrzebie uchylenia wyroku Sądu I instancji
zdecydowała odmienna ocena przeprowadzonych w postępowaniu dowodów. Nie
było potrzeby uzupełnienia postępowania dowodowego, a jedynie rozważenie
przeprowadzanych przez Sąd Rejonowy dowodów w sposób zgodny z wymogami
art. 7 k.p.k. Dokonując tej oceny w taki sposób, Sąd odwoławczy doszedł do
wniosku, że ta ocena powinna być odmienna, a jej konsekwencją powinno być
dokonanie ustaleń faktycznych prowadzących do skazania oskarżonych. To
uzasadniało konieczność wydania wyroku kasatoryjnego i świadczy o
bezzasadności przedmiotowej skargi.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[J.J.]
[r.g.]
III KS 15/25
5