III KO 141/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 3 grudnia 2025 r.
SSN Jacek Błaszczyk
w sprawie z wniosku R. Ł.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
w dniu 3 grudnia 2025 r.
na posiedzeniu w przedmiocie wniosku skazanej o wznowienie postępowania
w sprawie Sądu Okręgowego w Szczecinie, sygn. akt II K 328/21,
zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie
z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt II AKa 279/22,
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.,
p o s t a n o w i ł:
1. odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej
bezzasadności;
2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata M. K. ,
Kancelaria Adwokacka w W. kwotę 720 zł (siedemset dwadzieścia
złotych), w tym 23% VAT, tytułem wynagrodzenia za
sporządzenie opinii o braku podstaw do złożenia wniosku o
wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 20 kwietnia
2023 r., sygn. akt II AKa 279/22, utrzymującym w mocy wyrok
Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 24 czerwca 2022 r., sygn.
akt II K 328/21
III KO 141/25
2
UZASADNIENIE
Do Sądu Najwyższego wpłynął osobisty wniosek R. Ł. o wznowienie
postępowania oraz o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku
o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 24
czerwca 2022 r., sygn. akt II K 328/21, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego
w Szczecinie z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt II AKa 279/22. Skazana w piśmie
wskazała na cały szereg uchybień, które w jej ocenie zachodzą w odniesieniu do
sposobu procedowania przez sądy obu instancji. Skazana powołała się m. in.
sprzeczność ustaleń faktycznych, brak badań psychiatrycznych, niewiarygodność
zeznań pokrzywdzonego oraz inne przyczyny szczegółowo wymienione we
wniosku.
Skazana wniosła o wznowienie postępowania, a także o wyznaczenie
obrońcy z urzędu.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. należało odmówić przyjęcia wniosku.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednoznacznie wskazuje się, że
instytucja wznowienia postępowania należy do kręgu nadzwyczajnych środków
zaskarżenia, których procesowe uruchomienie może nastąpić wyłącznie
na podstawie przesłanek ściśle określonych w ustawie. Katalog okoliczności
otwierających drogę do wystąpienia z inicjatywą wzruszenia prawomocnego
rozstrzygnięcia zawierają przepisy art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k.,
art. 542 § 3 k.p.k. Zaznaczyć przy tym należy, że w związku z wejściem w życie
ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania
karnego i niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1247) od dnia 1 lipca 2015 r.
powstał obowiązek dokonywania kontroli wniosku o wznowienie postępowania –
z punktu widzenia jego ewentualnej oczywistej bezzasadności. Ustawodawca
w treści art. 545 § 3 k.p.k. określił, że sąd odmawia przyjęcia wniosku
niepochodzącego od prokuratora, obrońcy lub pełnomocnika, bez wzywania
do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności
odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu
o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność. Decydująca
III KO 141/25
3
jednak jest sama treść wniosku o wznowienie, która może być oczywiście
bezzasadna z różnych powodów. Ta oczywista bezzasadność wynikać może
z tego, że we wniosku wskazano podstawy wznowienia, które nie są przewidziane
w ustawie albo z tego, że w ogóle nie wskazano żadnych podstaw wznowienia,
ograniczając się do postulowania przeprowadzenia kolejnej kontroli odwoławczej
(zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r.,
II KO 49/15, OSNKW 2016, z. 1, poz. 5).
Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić
należy, że pismo skazanej nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na
ustalenie, iż w sprawie miały miejsce okoliczności uzasadniające wznowienie
postępowania ujęte w art. 540 § 1 – 3 k.p.k.
Przytoczona przez skazaną argumentacja nie zawiera się również w
katalogu podstaw wymienionych w art. 540a § 1 pkt 2 lit. a i b k.p.k.
Takich okoliczności nie dopatrzył się także wyznaczony zgodnie z wnioskiem
skazanej obrońca z urzędu, który przedłożył opinię o braku podstaw do
sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania (k. 38-42 akt SN).
Nie dostrzegając także, aby zachodziły inne okoliczności, które mogłyby
zadecydować o uwzględnieniu wniosku o wznowienie postępowania,
Sąd Najwyższy uznał, że jest on bezzasadny w stopniu oczywistym i w trybie
art. 545 § 3 k.p.k. należało odmówić jego przyjęcia.
Na marginesie wskazać należy, że choć skazana wskazała we wniosku
także współoskarżonego J. K. , wnosząc o wznowienie postępowania także w jego
imieniu, to z oczywistych względów, Sąd Najwyższy odniósł się wyłącznie do osoby
skazanej R. Ł. . Do podjęcia czynności w sprawie skazanego potrzebna jest jego
własna inicjatywa, ewentualnie wniosek upoważnionego obrońcy.
W związku ze sporządzoną przez obrońcę z urzędu – adw. M. K. opinią o
braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, Sąd Najwyższy
przyznał wynagrodzenie za podjęte czynności zgodnie z obowiązującymi stawkami
wynikającymi z Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. „w
sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu” (Dz. U.
z 2024 r. poz. 763 ze zm.).
III KO 141/25
4
[J.J.]
[a.ł]
