III KK 339/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 sierpnia 2026 r.
SSN Zbigniew Puszkarski
w sprawie M.S.
skazanego za czyn z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 278 § 5 k.k., art. 278a § 1 k.k.
i art. 276 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
w dniu 27 sierpnia 2026 r.,
kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie
z dnia 12 grudnia 2025 r., sygn. akt IV Ka 507/25,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia
w Krakowie
z dnia 11 października 2024 r., sygn. akt II K 1180/21/S
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zwolnić skazanego M.S. od zapłaty na rzecz
Skarbu Państwa kosztów sądowych postępowania
kasacyjnego;
3. nie uwzględnić wniosku adw. P.W., obrońcy z
urzędu skazanego M.S., o przyznanie kosztów
pomocy prawnej udzielonej skazanemu w postępowaniu
kasacyjnym.
UZASADNIENIE
III KK 339/26
2
Z uwagi na treść art. 535 § 3 k.p.k. uzasadnienia wymaga obecnie rozstrzygnięcie z pkt
3. W tym względzie należy wskazać, że adw. P.W, obrońca z urzędu aktualnie skazanego
M.S, w kasacji zamieścił wniosek o przyznanie mu od Skarbu Państwa kosztów pomocy
prawnej udzielonej skazanemu, należy przyjąć, że w postępowaniu kasacyjnym. Wniosek
ten należało rozpatrzeć z uwzględnieniem treści art. 84 § 1 i 2 k.p.k., zgodnie z którą
wyznaczenie obrońcy z urzędu uprawnia go do działania w całym postępowaniu, nie
wyłączając czynności po uprawomocnieniu się orzeczenia, jeżeli nie zawiera ograniczeń
oraz nakłada na niego obowiązek podejmowania czynności procesowych do
prawomocnego zakończenia postępowania. Oznacza to, że obrońca z urzędu wyznaczony
na wcześniejszym etapie postępowania może sporządzić i wnieść kasację od orzeczenia, o
którym jest mowa w art. 519 k.p.k., jednak Skarb Państwa nie jest zobowiązany do zapłaty
za tę czynność, mająca miejsce po prawomocnym zakończeniu postępowania, gdy została
podjęta samorzutnie przez obrońcę. Ten obowiązek istnieje, gdy na podstawie art. 84 § 3
k.p.k. obrońca został wyznaczony z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, zazwyczaj z
inicjatywy osoby, której dotyczy orzeczenie. Należy zaznaczyć, że pogląd ten dominuje w
orzecznictwie Sądu Najwyższego, który argumentował, że skazany ma prawo nie tylko do
obrony, ale również do definitywnego zakończenia postępowania sądowego, przeto zgody
na wywiedzenie w jego imieniu kasacji nie można domniemywać oraz że w razie braku
postaw do zwolnienia skazanego od kosztów postępowania kasacyjnego należałoby go
nimi obciążyć po oddaleniu kasacji, której się nie tylko nie domagał, ale nawet o jej
wywiedzeniu mógł nie wiedzieć (postanowienie z dnia 7 sierpnia 2013 r., II KK 15/13; zob.
także postanowienia: z dnia 15 stycznia 2013 r., II KZ 56/12; z dnia 4 maja 2016 r., III KK
334/15; z dnia 31 maja 2023 r., II KK 529/21; z dnia 14 sierpnia 2024 r., II KK 263/23 i in.).
Adw. P.W. zarządzeniem Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu
Rejonowego dla Krakowa-Śródmieścia w Krakowie z dnia 17 stycznia 2025 r., tj. po
wydaniu wyroku przez ten Sąd, na podstawie art. 78 § 1 i art. 81 k.p.k. został
wyznaczony obrońcą z urzędu M.S. Wniósł apelację od wyroku Sądu Rejonowego,
a po wydaniu wyroku przez Sąd drugiej instancji wystąpił o sporządzenie
pisemnego uzasadnienia tego wyroku i doręczenie odpisu wyroku wraz z
uzasadnieniem na adres obrońcy (k. 1933). Po otrzymaniu tych dokumentów wniósł
kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie, zaznaczając, że działa „jako
obrońca z urzędu dla oskarżonego M.S., wyznaczony zarządzeniem
Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Rejonowego dla Krakowa-
III KK 339/26
3
Śródmieścia w Krakowie z dnia 17 stycznia 2025 roku, sygn. akt: II Kp 1733/24/S
(k. 1741)”. Zatem jeżeli kasacja została wniesiona na rzecz M.S. przez obrońcę
wyznaczonego nie w trybie art. 84 § 3 k.p.k., wniosek o przyznanie kosztów
pomocy prawnej nie mógł zostać uwzględniony, także na zasadach słuszności,
skoro wywiedziona kasacja okazała się oczywiście bezzasadna. Nasuwa się też
uwaga, że nie jest pewne, iż kasacja została wniesiona zgodnie z wolą skazanego.
Próba nawiązania z nim kontaktu telefonicznego okazało się nieskuteczna (zapisek
k. 1908), nadto M. S. nie uczestniczył w rozprawie apelacyjnej, wysłane do niego
zawiadomienie o jej terminie zostało Sądowi zwrócone jako niepodjęte mimo
dwukrotnego awizowania (k. 1913, 1916, 1928), zaś po wydaniu wyroku nie
kierował korespondencji do Sądu Okręgowego, zwłaszcza sygnalizującej chęć
wniesienia kasacji.
[WB]
[a.ł]