V KO 23/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 26 marca 2025 r.
SSN Waldemar Płóciennik
w sprawie M. S.
skazanego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i in.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 26 marca 2025 r.
kwestii wznowienia postępowania karnego
zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku
z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa 305/20,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 2 czerwca 2020 r., sygn. akt XIV K 127/19,
na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. a contrario i art. 545 § 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
1. stwierdzić brak podstaw do wznowienia postępowania karnego
z urzędu;
2. odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania
wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 2 czerwca 2020 r., sygn. akt
XIV K 127/19, M. S. został skazany na podstawie art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 §
1 k.k. i in. na karę 10 lat pozbawienia wolności. Orzeczenie to, po rozpoznaniu
apelacji obrońcy oskarżonego, zostało utrzymane w mocy wyrokiem Sądu
Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa 305/20.
Postanowieniem z dnia 8 października 2021 r., III KK 168/21, Sąd Najwyższy
V KO 23/25
2
oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację obrońcy skazanego wniesioną od
wyroku Sądu odwoławczego.
W dniu 7 lutego 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo skazanego, w
którym domaga się on wznowienia postępowania karnego zakończonego wyrokiem
Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 29 grudnia 2020 r., sygn. akt II AKa 305/20
ze względu na „naruszenie art. 6 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw
Człowieka i Podstawowych Wolności, art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
oraz art. 41 Kodeksu postępowania karnego poprzez wydanie wyroku przez Sąd,
który ze względu na sposób wyłonienia nie spełniał warunku niezależności i
bezstronności”. W związku z powyższym autor pisma wniósł o uchylenie wyroku i
przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Enigmatyczna treść wniosku skazanego nie pozwala na jednoznaczne
ustalenie podstawy wywiedzionego pisma. W szczególności nie wiadomo, czy
skarżący sygnalizuje wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci
nienależytej obsady sądu, czy też formułuje wniosek o wznowienie postępowania w
związku z potrzebą wydania takiego orzeczenia, wynikającą z rozstrzygnięcia
organu międzynarodowego działającego na mocy umowy międzynarodowej
ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Wzywanie go do sprecyzowania
swojego żądania nie znajduje jednak uzasadnienia, bowiem przyczyna uchylenia
orzeczenia z urzędu, przewidziana w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. nie zachodzi, zaś
ewentualny wniosek o wznowienie postępowania oparty o przepis art. 540 § 3 k.p.k.
jest oczywiście bezzasadny.
Zaskarżony wnioskiem o wznowienie postępowania wyrok wydał Sąd
Apelacyjny w Gdańsku w składzie: SSA X. Y., SSA X.1 Y.1 i SSO del. do Sądu
Apelacyjnego X.2 Y.2. Sędzia X. Y. został powołany na urząd sędziego sądu
apelacyjnego w Sądzie Apelacyjnym w Gdańsku postanowieniem Prezydenta RP z
dnia [...] 2008 r., a sędzia X.1 Y.1 postanowieniem z dnia [...] 2010 r. Sędziowie ci
nie uczestniczyli więc w konkursach przed Krajową Radą Sądownictwa
ukształtowaną ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie
Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, zatem przywoływane w uzasadnienia
wniosku orzeczenia trybunałów międzynarodowych oraz Sądu Najwyższego nie
V KO 23/25
3
mają do nich zastosowania. Podobnie rzecz się ma z sędzią X.2 Y.2, która w chwili
orzekania była sędzią Sądu Okręgowego w Gdańsku. Warto zauważyć, że skazany
nie wskazuje sędziego, z którym wiąże naruszenie standardu niezależności i
bezstronności, a utrzymuje jedynie, że jeden członek składu orzekającego został
powołany na urząd przez KRS po skróceniu kadencji poprzedniej Rady, co jak
wykazano, jest nieprawdą. Oznacza to, że sygnalizacja zaistnienia powodu
wznowienia postępowania na podstawie art. 439 § 1 pkt k.p.k. w zw. z art. 542 § 3
k.p.k. okazała się niezasadna.
Przyjmując, że skazany usiłuje oprzeć swój wniosek na przesłance z art. 540
§ 3 k.p.k. stwierdzić trzeba, co następuje. Zgodnie z art. 545 § 2 k.p.k. wniosek o
wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być
sporządzony i podpisany przez adwokata albo radcę prawnego; wniosek winien też
być opłacony. Jednakże w świetle art. 545 § 3 k.p.k., sąd, orzekając jednoosobowo,
odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od prokuratora, adwokata albo radcy
prawnego bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści
wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Sytuacja taka ma miejsce w
rozważanej sprawie, ponieważ bezzasadność wniosku dostrzegalna jest już na
pierwszy rzut oka.
Po pierwsze, skazany w istocie rzeczy nie uzasadnia swojego wniosku, a
jego skromne wywody, przynajmniej w części, nie pozostają w związku z
postawionym zarzutem. W szczególności nie wiadomo dlaczego skazany upatruje
postawy wznowienia w art. 41 k.p.k., a więc w przepisie regulującym kwestię
wyłączenia sędziego. W postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym nie składano
takiego wniosku, nie podnoszono związanego z tym zarzutu w kasacji, wreszcie nie
wiadomo jaki związek ma omawiana kwestia z orzecznictwem europejskim. Po
drugie, jak już wyjaśniono, wątpliwości związane ze składem Sądu nie mogą
dotyczyć sędziów X. Y. i X.1 Y.1. Po trzecie, skazany nie próbuje nawet powiązać
delegacji sędzi X.2 Y.2 z rozstrzygnięciami organów międzynarodowych (te, które
przywołuje, przynajmniej jedno, dotyczą postępowania przed KRS, co w rozważnej
sprawie nie miało miejsca; dodać trzeba, że sędzia ta przeszła pozytywny test
przed Sądem Najwyższym, już jako sędzia Sądu Apelacyjnego, w związku z
rozpoznawaniem kasacji w sprawie V KK 197/22).
V KO 23/25
4
Kierując się powyższym, orzeczono jak na wstępie.
[J.J.]
[r.g.]