V KK 532/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 lutego 2025 r.
SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)
SSN Małgorzata Gierszon
SSN Paweł Wiliński (sprawozdawca)
w sprawie skazanego M.S.
skazanego za czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 27 lutego 2025 r.
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu
z dnia 29 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 1251/23,
na podstawie art. 537 § 1 i 2 k.p.k.
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę
Rejonowemu w Toruniu do ponownego rozpoznania.
Sądowi
Małgorzata Gierszon Dariusz Świecki Paweł Wiliński
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 1251/23, Sąd Rejonowy
w Toruniu na uznał M.S. za winnego czynu z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.
w zw. z art. 64 § 1 k.k. i wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności.
V KK 532/24
2
Wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu
7 maja 2024 r.
Kasację od tego orzeczenia wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżył je
w całości na korzyść skazanego i zarzucił:
„rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa
procesowego, a mianowicie art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 2 k.p.k., polegające
na uwzględnieniu załączonego do aktu oskarżenia wniosku prokuratora o wydanie
na posiedzeniu wyroku skazującego M.S. za czyn z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12
§ ł k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i wymierzenie uzgodnionej z nim kary, mimo że
okoliczności popełnienia przez oskarżonego zarzucanego mu występku w
warunkach powrotu do przestępstwa w świetle zgromadzonego w sprawie materiału
dowodowego budziły wątpliwości, co skutkowało rażącym i mającym istotny wpływ
na treść wyroku naruszeniem przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 64 § 1
k.k.. polegającym na zastosowaniu tego przepisu pomimo braku ustawowych
przesłanek w nim określonych, gdyż czyn przypisany oskarżonemu nie został
popełniony w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia
wolności za umyślne przestępstwo podobne”.
Podnosząc powyższe, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i
przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Toruniu do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Charakter zaistniałego w sprawie uchybienia uprawniał do uwzględnienia
kasacji w całości w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
M.S. został oskarżony o to, że w okresie od 14 grudnia 2018 r. do 31 stycznia
2019 r. w T., w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru
w celu osiągnięcia korzyści majątkowej prowadząc jednoosobową działalność
gospodarczą pod nazwą Zakład Usług [...] w B. doprowadził Spółkę A. sp. z o.o. z/s
w T. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, poprzez wprowadzenie w błąd
przedstawicieli spółki co do zamiaru zapłaty za zamówione przez siebie części
samochodowe oraz płyty eksploatacyjne do różnych marek pojazdów opisanych w
treści faktur, a które to osobiście odebrał, po czym nie dokonał zapłaty, ani nie zwrócił
ich pokrzywdzonej spółce, w wyniku czego spowodował straty w łącznej wysokości
5.137,17 zł, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat od odbycia co najmniej
V KK 532/24
3
6 miesięcy kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w B.
z dnia 21 września 2021 r., sygn. akt IV K […]/21, za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k.,
tj. o popełnienie czynu z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1
k.k. Uwzględniając złożony w trybie art. 335 § 2 k.p.k. wniosek prokuratora o wydanie
na posiedzeniu wobec M.S. wyroku skazującego za ww. czyn i wymierzenie
uzgodnionej z nim kary, Sąd Rejonowy skazał oskarżonego na karę 6 miesięcy
pozbawienia wolności.
Sąd I instancji nie zweryfikował jednak należycie okoliczności związanych z
wydaniem wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 21 września 2021 r., sygn. akt IV K
[…]/21, które determinowały przypisanie odpowiedzialności w warunkach art. 64 § 1
k.k., do czego był niezależnie od pełnej akceptacji wniosku przez oskarżonego
zobligowany orzekając w trybie art. 343 k.p.k. w zw. z art. 335 § 2 k.p.k.
Zasadnicze znaczenie w sprawie ma fakt, że wyrok Sądu Rejonowego w B.
został wydany w dniu 21 września 2021 r. i uprawomocnił się w dniu 29 września
2021 r. Zatem nastąpiło to już po popełnieniu - w okresie od 14 grudnia 2018 r. do
dnia 31 stycznia 2019 r. - przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.,
przypisanego skazanemu wyrokiem wydanym w niniejszej sprawie. Nadto, karę
łączną ukształtowano w nim na poziomie 10 miesięcy pozbawienia wolności, a
skazany odbył ją w okresach: od dnia 30 kwietnia 2021 r. do dnia 21 września 2021
r. oraz od dnia 5 marca 2022 r. do dnia 14 kwietnia 2022 r., kiedy to został warunkowo
przedterminowo zwolniony (k. 175, 177). Wymiar kary wyniósł więc w istocie 6
miesięcy, lecz jej odbycie miało miejsce już po, a nie przed popełnieniem
przypisanego mu w tej sprawie czynu. Tym samym także warunek uprzedniego
odbycia co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności nie był spełniony.
W konsekwencji nie doszło w chwili wydania zaskarżonego wyroku do
realizacji przesłanek z art. 64 § 1 k.k., tj. popełnienia przez oskarżonego występku
podobnego do przestępstwa, za które był już skazany, po odbyciu co najmniej 6
miesięcy kary pozbawienia wolności. Skazanie w warunkach, które przewiduje art.
64 § 1 k.k. w sytuacji, gdy nie zachodziły ku temu wskazane w tym przepisie
przesłanki, stanowi rażące naruszenie prawa karnego materialnego. Uchybienie to
ma zarazem istotny wpływ na treść wyroku, ponieważ przyjęcie, że sprawca popełnia
przestępstwo w warunkach recydywy specjalnej podstawowej, nawet jeśli nie
V KK 532/24
4
prowadzi do obostrzenia kary (jak miało to miejsce w stanie prawnym z chwili
popełnienia czynu), traktowane jest jako mająca wpływ na jej wymiar okoliczność
obciążająca. Ma ona także istotne znaczenie w kontekście ubiegania się o
warunkowe przedterminowe zwolnienie.
W tym stanie rzeczy należało uchylić zaskarżony wyrok i sprawę skazanego
przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Toruniu, który,
uwzględniając powyższe rozważania, dokona rzetelnej weryfikacji wniosku
prokuratora i wyda orzeczenie zgodne z prawem.
Małgorzata Gierszon
[WB]
[a.ł]
Dariusz Świecki
Paweł Wiliński