IV KZ 17/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 18 czerwca 2025 r.
SSN Ryszard Witkowski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Małgorzata Bednarek
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie M. O. ,
skazanego z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. w zw.
z art. 65 § 1 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 czerwca 2025 r.,
wniosku skazanego o wznowienie postępowania karnego zakończonego
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 16 stycznia 2025 r. sygn. akt II AKa
29/24 oraz sygnalizacji zaistnienia podstaw do wznowienia postępowania z urzędu,
w przedmiocie zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2025
r. sygn. IV KO 37/25 o odmowie przyjęcia wniosku skazanego M. O. o wznowienie
wskazanego wyżej postępowania - z powodu stwierdzenia braku podstaw do
wznowienia postępowania z urzędu oraz jego oczywistej bezzasadności,
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. w zw. z art. 437 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Małgorzata Bednarek
Ryszard Witkowski
Stanisław Stankiewicz
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej wyrokiem z 17 sierpnia 2023 r. w sprawie
III K 187/16, uznał M. O. za winnego popełnienia zarzucanych mu aktem
IV KZ 17/25
2
oskarżenia szeregu przestępstw i orzekł wobec niego karę łączną 7 lat pozbawienia
wolności i karę łączną grzywny w wymiarze 400 stawek dziennych, ustalając
wysokość jednej stawki na 20 złotych. Po rozpoznaniu wywiedzionych apelacji,
Sąd Apelacyjny w Katowicach wyrokiem z 16 stycznia 2025 r. sygn. akt II AKa
29/24 zmienił zaskarżone orzeczenie, w tym m.in. uchylił zaskarżony wyrok co do
jednego z przypisanych M. O. czynów i w tym zakresie przekazał sprawę do
ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Oświęcimiu, złagodził orzeczone
kary jednostkowe pozbawienia wolności, orzekając karę łączną 5 lat
i 6 miesięcy pozbawienia wolności. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok
utrzymał w mocy.
Pismem datowanym na 27 lutego 2025 r., skazany M. O. wniósł
o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego
w Katowicach, albowiem sąd nie spełniał warunków niezależności i bezstronności
ze względu na sposób „wyłonienia”. Wyrokowi wydanemu przez Sąd Apelacyjny
zarzucił „naruszenie art. 16 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka
i Podstawowych Wolności, art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 41
Kodeksu postępowania karnego poprzez wydanie wyroku przez sąd niewłaściwie
obsadzony, w którego składzie zasiadał tzw. neo sędzia X.Y.”, powołany na urząd
na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa wyłonionej po uprzednim skróceniu w
sposób niezgodny z Konstytucją kadencji legalnie działającej Rady. Powołał się w
tym zakresie na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i
uchwałę połączonego składu Sądu Najwyższego, BSA I – 4110 – 1/20.
Jednocześnie zwrócił się o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu w celu sporządzenia
i podpisania wniosku o wznowienie postępowania, podnosząc, iż jego sytuacja
finansowa jest „dramatyczna”, wprawdzie prawie przez cały czas odbywania kary
pracuje, ale wynagrodzenie nie wystarcza nawet na opłacenie w całości alimentów i
dlatego nie stać go na obrońcę z wyboru i opłacenie wniosku.
W dniu 8 kwietnia 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo skazanego
z dnia 2 kwietnia 2025 r. uzupełniające wniosek o wznowienie postępowania z 27
lutego 2025 r., w którym wskazuje on na okoliczności przemawiające za
wznowieniem postępowania, takie jak m.in.: brak w uzasadnieniu wyroku Sądu
IV KZ 17/25
3
Apelacyjnego w Katowicach odniesienia się do wszystkich zarzutów apelacyjnych,
zaniechanie podjęcia wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, tj. odmowy
wystąpienia o uzupełniającą opinię biegłego, niezabezpieczenie przez sąd
i prokuraturę baz danych domu maklerskiego, czy oparcie się Sądu na opiniach
innych biegłych w innej sprawie.
Postanowienie Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2025 r. sygn. akt IV KO
37/25, o odmowie przyjęcia wniosku M. O. o wznowienie wskazanego wyżej
postępowania - z powodu niestwierdzenia podstaw do wznowienia postępowania z
urzędu, albowiem wbrew twierdzeniom wnioskodawcy nie doszło do zaistnienia
bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postaci
nienależytej obsady sądu w sprawie zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w
Katowicach z 16 stycznia 2025 r. sygn. akt II AKa 29/24, a w pozostałym zakresie z
powodu jego oczywistej bezzasadności. Analiza okoliczności podniesionych przez
skazanego w piśmie z 2 kwietnia 2025 r. wykazała bowiem, że nie wpisują się one
w żadną z podstaw wznowienia postępowania, w szczególności z art. 540 § 1 pkt 2
k.p.k., gdyż skazany nie przedstawił w piśmie takich nowych faktów lub dowodów,
które ujawniły się po wydaniu prawomocnego orzeczenia, które nie były wcześniej
znane zarówno stronie, jak i sądowi, a takich. Z wniesionego zaś pisma
jednoznacznie wynika, że jedynie kwestionuje on ocenę dowodów przeprowadzoną
w sprawie i wyprowadzone na tej podstawie ustalenia faktyczne.
Postanowienie to zostało zaskarżone przez skazanego, który w piśmie
datowanym na dzień 26 kwietnia 2025 r. wyraził swoje niezadowolenie ze sposobu
rozstrzygnięcia sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie jest niezasadne. Skarżący w swym zażaleniu w istocie nie
przedstawił żadnych argumentów, które wskazywałyby na to, że zaskarżone
postanowienie jest błędne, wydane z naruszeniem prawa, czy niedostrzegające
argumentacji skazanego przedstawionej w uzasadnieniu wniosku.
Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k. – sąd odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie
postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli
IV KZ 17/25
4
z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już
rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista
bezzasadność. W myśl tego przepisu sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku,
nie bada więc także jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw
wznowienia. Natomiast wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi
formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia (por. postanowienie
Sądu Najwyższego z 25 września 2015 r. sygn. akt II KO 49/15).
Analiza złożonego przez M. O. wniosku oraz uzasadnienie zaskarżonego
postanowienia Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2025 r. prowadzi do konkluzji, że
zasadne jest wyrażone tam przekonanie Sądu Najwyższego
o oczywistej bezzasadności przedmiotowego wniosku. Skarżący nie zaprezentował
żadnych okoliczności świadczących o tym, iż zaskarżone orzeczenie zostało
wydane z naruszeniem prawa bądź też zostało oparte na wadliwie dokonanych
ustaleniach faktycznych. Konkluzja ta dotyczy również stwierdzenia braku podstaw
do wznowienia postępowania z urzędu
Mając powyższe na uwadze, wobec niestwierdzenia istnienia jakichkolwiek
okoliczności dających asumpt do przyjęcia oceny, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie
odmowy przyjęcia osobistego wniosku M.O. o wznowienie postępowania
w związku z jego oczywistą bezzasadnością jest wadliwe, postanowiono jak
w sentencji postanowienia.
[J.J.]
[a.ł]
Małgorzata Bednarek
Ryszard Witkowski
Stanisław Stankiewicz