IV KZ 1/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 25 lutego 2025 r.
SSN Waldemar Płóciennik
w sprawie A. G.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 25 lutego 2025 r.,
zażalenia skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału VI
Karnego - Odwoławczego Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 6 grudnia 2024
r., sygn. VI Ka 136/24 (VI WKK 25/24) o odmowie przyjęcia kasacji osobiście
sporządzonej przez skazanego,
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Skazany A. G. złożył datowaną na dzień 25 sierpnia 2024 r., osobiście
sporządzoną przez siebie „kasację” od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z
dnia 4 kwietnia 2024 r. w sprawie o sygn. akt VI Ka 136/24 (k - 407, 417/tom II).
Zastępca Przewodniczącego VI Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu
Okręgowego w Katowicach zarządzeniem z dnia 30 września 2024 r. – na
zasadzie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 120 § 1 k.k. – wezwał skazanego do
uzupełnienia braków formalnych „osobistej” kasacji przez sporządzenie i podpisanie
jej przez adwokata, radcę prawnego albo radcę Prokuratorii Generalnej RP – w
terminie 7 dni – od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyjęcia
IV KZ 1/25
2
kasacji (k – 423-424/tom II). Wezwanie zostało odebrane w dniu 8 października
2024 r. (k – 425/tom II). W dniu 14 października 2024 r. wpłynęło do Sądu
Okręgowego w Katowicach pismo z dnia 10 października 2024 r., w którym
skazany informuje Sąd, że względów zdrowotnych nie jest w stanie stawić się
osobiście do uzupełnienia braków formalnych, ale reprezentuje go adwokat, której
udzielił pełnomocnictwa i „wyraża zgodę na podpis w moim imieniu” (k – 426/tom II).
Do pisma skazany załączył kserokopie zaświadczeń lekarskich z dnia 29 sierpnia
2024 r. z którego wynika, że „chory leczony w poradni urazowej nadal po
wieloodłamowym złamaniu podudzia lewego. Nadal kule, oszczędny tryb życia” (k –
427) i z dnia 3 października 2024 r. z informacją m.in. że termin operacji do
ustalenia w grudniu 2024 r. (k – 428) oraz kserokopię pełnomocnictwa z dnia 5
czerwca 2024 r. (k – 429). Kolejnym pismem datowanym na dzień 14 października
2024 r. (prezentata SO w Katowicach z 16 października 2024 r.) skazany złożył
wniosek o wyznaczenie mu „pełnomocnika z urzędu” w sprawie kasacji wyroku.
Zarządzeniem z dnia 23 października 2024 r. Zastępca Przewodniczącego
Wydziału VI Karnego – Odwoławczego wniosku skazanego o ustanowienie obrońcy
z urzędu do sporządzenia kasacji nie uwzględnił (k – 433 – 434). Jednocześnie
pouczono skazanego, że 7-dniowy termin do uzupełnienia braku formalnego jego
osobistej kasacji uległ zawieszeniu z datą złożenia wniosku o ustanowienie obrońcy
z urzędu, tj. z dniem 15 października 2024r. (data stempla pocztowego), a biegnie
dalej od daty doręczenia skazanemu zarządzenia o nieuwzględnieniu wniosku (art.
127a k.p.k.). Odpis zarządzenia został doręczony skazanemu w dniu 31
października 2024 r. (k - 436), a jego obrońcy z wyboru – adw. D. K. – w dniu 30
października 2024 r. (k – 436).
Zarządzeniem z dnia 6 grudnia 2024 r. Zastępca Przewodniczącego
Wydziału VI Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w Katowicach, na mocy
art. 530 § 2 k.p.k., odmówił przyjęcia kasacji osobiście sporządzonej przez
skazanego, albowiem do chwili wydania zarządzenia nie wpłynęła kasacja
sporządzona przez obrońcę z wyboru, ani też nie zostały uzupełnione braki
formalne „kasacji” wniesionej osobiście przez skazanego.
IV KZ 1/25
3
Pismem z dnia 16 października 2024 r., które wpłynęło do SO w Katowicach
18 grudnia 2024 r., skazany A. G. ponownie wniósł o wyznaczenie mu obrońcy z
urzędu („skoro pełnomocnik nie dopełnił formalności o kasacji wyroku”). Podniósł,
że z powodów zdrowotnych osobiście nie jest w stanie stawić się do Sądu, a Sąd
„zasłania się art. 530 § 2 k.p.k. nie mając na uwadze zdrowia oraz wiek
oskarżonego oraz terminy przesyłek” (k – 438/tom II).
Pismo skazanego zostało uznane jako zażalenie na zarządzenie z dnia 6
grudnia 2024 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniesione zażalenia nie zasługuje na uwzględnienie.
Warunkiem formalnym wniesienia kasacji jest jej sporządzenie przez
adwokata lub radcę prawnego albo radcę Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej
Polskiej. W przypadku kasacji sporządzonej osobiście przez stronę, obarczona jest
ona zatem brakiem formalnym, podlegającym usunięciu na zasadach i w trybie
określonym w art. 120 k.p.k. Jednocześnie, zgodnie z treścią art. 530 § 2 k.p.k.,
prezes sądu (przewodniczący wydziału, upoważniony sędzia) winien wezwać
stronę, która wniosła osobistą kasację, do uzupełnienia ww. braku, tj. sporządzenia
jej przez podmiot fachowy: adwokata albo radcę prawnego w terminie 7 dni, pod
rygorem odmowy jej przyjęcia. Dopiero, gdy strona tego braku we wskazanym
terminie nie usunie, aktualizują się podstawy do wydania zarządzenia o odmowie
przyjęcia tego środka zaskarżenia.
Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie.
Z analizy akt sprawy wynika, na co Sąd Najwyższy zwrócił już uwagę, iż
skazany zarządzeniem z dnia 30 września 2024 r. – na zasadzie art. 530 § 2 k.p.k.
w zw. z art. 120 § 1 k.p.k. – został wezwany do uzupełnienia braków formalnych
osobistej kasacji przez sporządzenie jej przez adwokata albo radcę prawnego w
terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania. Z k – 425 wynika, że wezwanie to
zostało odebrane w dniu 8 października 2024 r. Pismem datowanym na dzień 14
października 2024 r. skazany złożył wniosek o wyznaczenie mu „pełnomocnika z
IV KZ 1/25
4
urzędu” w sprawie kasacji wyroku. Zarządzeniem z dnia 23 października 2024 r.
Zastępca Przewodniczącego Wydziału VI Karnego – Odwoławczego Sądu
Okręgowego w Katowicach nie uwzględnił wniosku skazanego w tym przedmiocie.
Jednocześnie pouczono skazanego, że 7-dniowy termin do uzupełnienia braku
formalnego jego osobistej kasacji uległ zawieszeniu z datą złożenia wniosku o
ustanowienie obrońcy z urzędu, tj. z dniem 15 października 2024 r. (data stempla
pocztowego – k – 432), a biegnie dalej od daty doręczenia skazanemu zarządzenia
o nieuwzględnieniu wniosku (art. 127a k.p.k.). Pismo to doręczono w dniu 31
października 2024 r., a obrońca z wyboru odebrał je 30 października 2024 r.
Zarządzeniem z dnia 6 grudnia 2024 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału VI
Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w Katowicach odmówił przyjęcia
kasacji osobiście sporządzonej przez skazanego argumentując, iż do chwili
wydania zarządzenia nie wpłynęła kasacja sporządzona przez obrońcę z wyboru
ani też nie zostały uzupełnione braki formalne „kasacji” wniesionej osobiście przez
skazanego. Na podstawie przedstawionych okoliczności brak podstaw do
zakwestionowania prawidłowości wydanej decyzji. Mimo wezwania skazanego do
uzupełnienia braków formalnych osobistej kasacji, braki te nie zostały uzupełnione.
Skarżący nie uczynił tego także wówczas, gdy pouczono go o zawieszeniu 7-
dniowego terminu do uzupełnienia przedmiotowego braku formalnego jego
osobistej kasacji w związku z wnioskiem o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu. Na
treść decyzji o odmowie przyjęcia kasacji osobiście sporządzonej przez skazanego
nie ma wpływu podnoszona przez niego okoliczność niemożności osobistego
stawiennictwa, albowiem z żadnych z kierowanych do niego na tym etapie
postępowania pism, nie wynika aby jego osobista obecność przez Sądem była
konieczna, albo aby Sąd wzywał go do takiego stawiennictwa. Z zarządzenia z dnia
30 września 2024 r. wynika, iż skazany A. G. został wezwany li tylko do
uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych osobistej kasacji przez
sporządzenie i podpisanie jej przez adwokata, radcę prawnego albo radcę
Prokuratorii Generalnej RP, pod rygorem odmowy jej przyjęcia, a nie do osobistego
stawiennictwa przed Sądem Okręgowym w Katowicach.
Nie znajduje uzasadnienia także podnoszony przez skazanego w zażaleniu
argument o „terminie przesyłek”. Jak bowiem wynika z treści zarządzenia z dnia 30
IV KZ 1/25
5
września 2024 r., termin siedmiodniowy do uzupełnienia braku biegnie „od daty
doręczenia nin. wezwania” (k – 424). Z k – 425 wynika, że wezwanie doręczono 8
października 2024 r. Również z treści pouczenia załączonego do zarządzenia z
dnia 23 października 2024 r. o nieuwzględnieniu wniosku skazanego w przedmiocie
ustanowienia obrońcy z urzędu, wynika, że 7 dniowy termin do uzupełnienia braku
formalnego jego osobistej kasacji uległ zawieszeniu i biegnie dalej od daty
doręczenia przedmiotowego zarządzenia, co miało miejsce w dniu 31 października
2024 r. (k – 436). Z treści powołanych zarządzeń nie wynika więc, aby bieg terminu
do podjęcia przez skazanego czynności w nich wskazanych był liczony inaczej niż
od dnia doręczenia mu takiego wezwania.
Zaniechanie usunięcia przez skazanego A. G. braków formalnych osobistej
kasacji przez sporządzenie jej przez adwokata albo radcę prawnego w zakreślonym
terminie, skutkowało koniecznością odmowy przyjęcia takiej dotkniętej brakiem
formalnym kasacji, zgodnie z treścią art. 530 § 2 k.p.k. Brak jest jakichkolwiek
podstaw do zakwestionowania zasadności wydanego w dniu 6 grudnia 2024 r.
zarządzenia. Wydano je bowiem w sytuacji, w której to sam skazany sporządził
kasację i pomimo wezwania go do usunięcia jej braku formalnego i upływu
zakreślonego terminu, braku tego nie usunął.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie.
[J.J.]
[a.ł]