IV KO 114/25
ZARZĄDZENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz
Dnia 3 listopada 2025 r.
w przedmiocie wniosku skazanego M.G.
o wznowienie postępowania zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach
z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt II AKa 181/08,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach
z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt XVI K 211/06
zarządził:
odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie
sporządzonego przez skazanego M.G.
postępowania
UZASADNIENIE
W myśl art. 545 § 2 k.p.k. wniosek o wznowienie postępowania, jeśli nie
pochodzi od prokuratora, powinien zostać sporządzony i podpisany przez
adwokata, radcę prawnego albo radcę Prokuratorii Generalnej. Przewidziany w
powołanym przepisie tzw. przymus adwokacko – radcowski, wprowadza dodatkowy
warunek formalny wniosku o wznowienie postępowania. Skazany M.G. wniósł o
ustanowienie obrońcy z urzędu do sporządzenia i podpisania wniosku o
wznowienie postępowania. Wyznaczony przez Sąd Najwyższy w niniejszej sprawie,
jako obrońca z urzędu, adwokat H.T. (k. 25), w piśmie z dnia 23 września 2025 r
poinformował Sąd Najwyższy, iż nie stwierdził podstaw do sporządzenia wniosku o
wznowienie postępowania (k. 33 – 36v.). Odpis tej opinii został doręczony
IV KO 114/25
2
skazanemu M.G. (por. informacje na k. 36v., k. 38 i k. 47). W tej sytuacji
zarządzeniem z dnia 6 października 2025 r., wezwano skazanego M.G. do
usunięcia braku formalnego jego osobistego wniosku, poprzez przedłożenie w
terminie siedmiu dni od daty otrzymania pisma, wniosku o wznowienie
postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w
Katowicach z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt II AKa 181/08, utrzymującego w
mocy wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt
XVI K 211/06, sporządzonego i podpisanego przez adwokata lub radcę prawnego,
pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku (k. 38). Wezwanie to skazany M.G.
otrzymał w dniu 14 października 2025 r. (por. k. 47). W zakreślonym
siedmiodniowym prekluzyjnym terminie skazany M.G. nie uzupełnił braku
formalnego swojego pisma procesowego zawierającego wniosek o wznowienie
postępowania, albowiem nie przedłożył w tym terminie wniosku o wznowienie
postępowania sporządzonego i podpisanego przez adwokata lub radcę prawnego.
Wskazać należy, że siedmiodniowy prekluzyjny termin do uzupełnienia braków
formalnych pisma, jest terminem który nie może zostać skrócony, ani przedłużony
(por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 6 kwietnia 2006 r., sygn. akt II
KZ 12/06, LEX nr 182952, z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt IV KZ 13/06, R –
OSNKW 2006, poz. 805, z dnia 17 września 2008 r., sygn. akt III KZ 85/08, R –
OSNKW 2008, poz. 1867, z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt IV KZ 59/16, Legalis).
Konsekwencją nieuzupełnienia przez stronę w terminie braku formalnego wniosku o
wznowienie postępowania jest odmowa jego przyjęcia.
Przypomnieć też trzeba, iż ustanowienie obrońcy z urzędu w sprawie o
wznowienie postępowania, nie następuje po to aby sporządził on wniosek o
wznowienie, gdyż skazany uważa, że w sprawie istnieją podstawy do wznowienia
postępowania, lecz wyłącznie po to, aby rozważył, czy ze względu na rzeczywiście
zaistniałe uchybienia postępowania zachodzą podstawy do sporządzenia wniosku o
wznowienie postępowania. Polska procedura karna nie przewiduje również
instytucji swoistego ,,przymuszenia” ustanowionego z urzędu adwokata lub radcy
prawnego, do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania, jak
również instrumentu prawnego, który zobowiązywałby sąd do wyznaczania z
urzędu kolejnego adwokata lub radcę prawnego, w sytuacji, gdy poprzednio
IV KO 114/25
3
ustanowiony z urzędu adwokat lub radca prawny, po przeanalizowaniu akt sprawy,
nie znalazł podstaw do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie
postępowania. Ustawa procesowa nie przewiduje również, aby sąd, który
wyznaczył obrońcę z urzędu, dokonywał oceny zasadności stanowiska obrońcy w
przedmiocie braku podstaw do sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania,
a tego w istocie żąda od Sądu Najwyższego skazany M.G. w piśmie z dnia 7
października 2025 r. (k. 42 – 45). Jedynie w sytuacji stwierdzenia rażącego
naruszenia przez wyznaczonego z urzędu obrońcę obowiązków procesowych,
należy ustanowić nowego obrońcę z urzędu, oraz zastosować instytucję
sygnalizacji o której mowa w art. 20 k.p.k. Ustanowiony w niniejszej sprawie
obrońca z urzędu adwokat H.T. sporządził opinię o braku podstaw do złożenia
wniosku o wznowienie postępowania. W realiach sprawy nie można zasadnie
wywodzić, iż ten adwokat wykonując zlecone mu w niniejszej sprawie czynności,
uczynił to z rażącym naruszeniem obowiązków, a tylko w takim, wyjątkowym
wypadku, zachodziłaby konieczność ustanowienia kolejnego obrońcy z urzędu.
W tym stanie rzeczy, zgodnie z art. 530 § 2 k.p.k. i art. 120 § 2 k.p.k.,
które to przepisy stosuje się w postępowaniu o wznowienie postępowania (por.
treść art. 545 § 1 k.p.k.), należało odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie
postępowania sporządzonego osobiście przez skazanego M.G..
[WB]
[a.ł]
