IV KK 370/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 31 października 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie J.S.
skazanego z art. 197 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 31 października 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku
z dnia 28 marca 2025 r., sygn. akt VIII Ka 36/25,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Białymstoku
z dnia 22 listopada 2024 r., sygn. akt XIII K 561/24,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W złożonej przez obrońcę skazanego J.S. kasacji, niezależnie od szeregu
zarzutów podnoszących rażące naruszenia prawa procesowego, zawarty został
również wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia – do czasu rozpoznania
kasacji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 532 § 1 k.p.k., w razie
wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego
IV KK 370/25
2
orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia
kasacji. Instytucja wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter
wyjątkowy, wprowadza bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności
prawomocnych orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni
rozszerzającej, zaś sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi
dostatecznej podstawy do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to
bowiem z faktem, że kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc
orzeczenia objętego prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim
rozstrzygnięć. Wprawdzie przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek
przemawiających za podjęciem takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie
prezentowane jest utrwalone stanowisko, że zastosowanie instytucji wstrzymania
wykonania orzeczenia, winno być uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w
swej wymowie okolicznościami prowadzącymi do wniosku, że wykonanie
orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego
wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych
okoliczności należy zaliczyć rangę i charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i
ich widoczną już prima facie zasadność, a w związku z tym wysokie
prawdopodobieństwo uwzględnienia wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji
wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem kasacji, zwłaszcza w zakresie kary,
spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i nieodwracalne następstwa. Tego
rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już pobieżna analiza wniesionej
kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o konieczności uchylenia
zaskarżonego nią wyroku.
W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji
wniesionej na rzecz J.S. i nie przesądzając oczywiście ostatecznego
rozstrzygnięcia sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu skargi
kasacyjnej, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały
przesłanki do zastosowania wyjątkowej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to
skarżący powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami
przedstawić dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz
jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo
uwzględnienia podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków
IV KK 370/25
3
wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Tymczasem w
przedmiotowej sprawie wskazanym wymogom nie sprostano, skoro obrońca, poza
przedstawieniem w złożonej kasacji (na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.) wniosku o
wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia, nie uzasadnił go i nie ujawnił
owych szczególnych i jednoznacznych w swej wymowie okoliczności,
wskazujących że wykonanie kary przed rozpoznaniem wniesionej skargi,
spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie nieodwracalne
skutki.
Natomiast afirmowane w kasacji uchybienia, podnoszące rażące naruszenia
prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku
(art. 167 k.p.k., art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 185c § 1a k.p.k. w zw. z art. 6
k.p.k., art. 172 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. i in.), będą
przedmiotem pogłębionej analizy Sądu Najwyższego na rozprawie kasacyjnej.
Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie można dokonywać na przedpolu
merytorycznego rozpoznania kasacji, w sytuacji, gdy obrońca nie podnosi tego
rodzaju uchybień oraz argumentów, które w sposób oczywisty, a więc bez potrzeby
głębszego wnikania w całokształt materiałów sprawy, wskazywałyby na niebudzącą
wątpliwości, ewidentną ich zasadność, a zatem już prima facie przekonywałyby o
wysokim prawdopodobieństwie uwzględnienia kasacji.
Dostrzec także należy, że w pisemnej odpowiedzi na tę skargę obrońcy,
prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że na
obecnym etapie brak było wystarczających podstaw do zastosowania
nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Przedmiotowe,
incydentalne postąpienie w żadnej mierze nie przesądza o trafności podniesionych
w skardze zarzutów i kierunku przyszłego rozstrzygnięcia w przedmiocie
zasadności wniesionej kasacji.
Mając na uwadze powyższe względy, orzeczono jak na wstępie.
[WB]
[r.g.]
IV KK 370/25
4
