IV CZ 88/17

Sygn. akt IV CZ 88/17

POSTANOWIENIE

Dnia 12 grudnia 2017 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Grzegorz Misiurek (przewodniczący)
‎SSN Władysław Pawlak
‎SSN Marta Romańska (sprawozdawca)

w sprawie ze skargi wnioskodawców

o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem

Sądu Okręgowego w Z.

z dnia 1 czerwca 2012 r., sygn. akt I Ca (…)

w sprawie z wniosku A. S. i K. S.
‎przy uczestnictwie S. Ż. i K. Ż.
‎o rozgraniczenie nieruchomości,
‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 12 grudnia 2017 r.,
‎zażalenia wnioskodawców

na postanowienie Sądu Okręgowego w Z.
‎z dnia 19 czerwca 2017 r., sygn. akt I Ca (…),

oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Wnioskodawcy A. S. i K. S. w piśmie procesowym z 1 czerwca 2017 r. wnieśli o wznowienie postępowania z udziałem S. Ż. i K. Ż. o rozgraniczenie, zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w Z. z 1 czerwca 2012 r. Wskazali, że podstawą skargi są art. 524 § 1 w zw. z art. 403 § 2 k.p.c., gdyż postanowienie Sądu Okręgowego zostało wydane w oparciu o sfałszowane przez biegłego geodetę K. K. dane dotyczące przebiegu granicy między nieruchomościami stanowiącymi działki nr 14 i 15 w W. W trakcie wykonywania w sprawie czynności pomiarowych biegły geodeta miał - według wnioskodawców - stwierdzić błąd w łącznym pomiarze działek od strony północnej o 1,30 m i o tę wielkość pomniejszyć szerokość działki nr 14, co wpłynęło na zapadłe w sprawie orzeczenie. Skarżący zawiadomili Prokuraturę o możliwości popełnienia przez biegłego przestępstwa.

Postanowieniem z 19 czerwca 2017 r. Sąd Okręgowy w Z. odrzucił skargę wnioskodawców o wznowienie postępowania. Sąd Okręgowy jako podstawę rozstrzygnięcia powołał art. 410 § 1 k.p.c. i wyjaśnił, że okoliczności przedstawione przez wnioskodawców nie stanowią przesłanek wznowienia postępowania w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., ale ponadto skarga o wznowienie postępowania została przez wnioskodawców wniesiona po terminie określonym w art. 407 k.p.c.

W zażaleniu na postanowienie z 19 czerwca 2017 r. wnioskodawcy zarzucili, że Sąd Okręgowy nieprawidłowo ocenił kwestię zachowania przez nich terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Skarżący zakwestionowali stanowisko Sądu, że o istnieniu przesłanki wznowienia dowiedzieli się 21 marca 2013 r. W tej dacie wnioskodawcy zawiadomili Prokuraturę o swoich podejrzeniach co do uchybień popełnionych przez biegłego przy opracowaniu opinii w prawomocnie zakończonym postępowaniu, ale nie mieli wówczas pewności co do tego, czy rzeczywiście wystąpiły i jaką miały skalę. Nie mają ich zresztą także obecnie, gdyż prokurator dotąd nie zapytał biegłego o dane, w oparciu o które wyznaczył przebieg granicy. Skarżący stwierdzili, że tylko w toku postępowania przed organami państwa mogą weryfikować zasadność stawianych biegłemu zarzutów, a ze skargą o wznowienie postępowania wystąpili dlatego, że mijał już termin, o jakim mowa w art. 408 k.p.c.

Wnioskodawcy wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, z czym muszą wiązać się pewne ograniczenia jej dostępności. Wyrazem takiego podejścia ustawodawcy jest między innymi ścisłe wyliczenie podstaw, na których można oprzeć skargę. Stwierdzenie, że skarga oparta jest na ustawowej podstawie warunkuje jej dopuszczalność. W wyniku przeprowadzonej kontroli wstępnej skarga ulega odrzuceniu nie tylko wtedy, gdy powołana w niej podstawa wznowienia została sformułowana w sposób nieodpowiadający ustawie, lecz także wtedy, gdy przytoczone w niej okoliczności dają się wprawdzie podciągnąć pod przewidzianą w ustawie podstawę wznowienia, jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 19 maja 2005 r., II CZ 41/05, niepubl., z 21 października 2005 r., III CZ 82/05, niepubl., z 10 lutego 2006 r., I PZ 33/05, OSNP 2007, nr 3 - 4, poz. 48, z 14 grudnia 2006 r., I CZ 103/06, niepubl., z 24 stycznia 2007 r., III CZ 1/07, niepubl. i z 16 lutego 2007 r., V CZ 119/06, niepubl.).

Za wznowieniem postępowania w niniejszej sprawie miało - według wnioskodawców - przemawiać to, że biegły geodeta zmanipulował dane na temat przebiegu granicy między podlegającymi rozgraniczeniu nieruchomościami, gdyż po stwierdzeniu błędu w łącznym pomiarze rozgraniczanych działek od strony północnej o 1,30 m, o tę wielkość pomniejszył szerokość działki nr 14. Skarżący kwalifikowali ten stan jako odpowiadający podstawie wznowienia postępowania określonej w art. 403 § 2 k.p.c., a stosownie do tego przepisu można żądać wznowienia m.in. w razie wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Zarzut sformułowany przez wnioskodawców w stosunku do wyników dowodu z opinii biegłego przeprowadzonego w prawomocnie zakończonym postępowaniu nie jest ani nową okolicznością faktyczną, ani nowym środkiem dowodowym w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., a zatem takim, który istniał już w czasie prowadzenia prawomocnie zakończonego postępowania, lecz nie był znany jego stronom i sądowi. Zarzut postawiony biegłemu pozostaje samym tylko twierdzeniem wnioskodawców, którego zweryfikowania oczekują w postępowaniu po jego wznowieniu, gdyż - jak przyznają - w toku postępowania przed prokuratorem nie doszło dotąd do potwierdzenia, że orzeczenie sądowe w sprawie zostało wydane na podstawie wadliwie sporządzonej opinii.

Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania rozpoczyna bieg w dniu, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia (art. 407 § 1 k.p.c.). Okoliczność przytoczona przez wnioskodawców jako mająca usprawiedliwiać wystąpienie ze skargą nie stanowi wprawdzie podstawy wznowienia, ale jeśli wnioskodawcy widzieli w niej taką podstawę, to byli obowiązani zachować termin określony w art. 407 § 1 k.p.c. i w tym terminie powołać się na nią przed sądem w celu uzyskania wznowienia postępowania.

Skoro zażalenie wnioskodawców okazało się bezzasadne, to na podstawie art. 398¹⁵ zdanie pierwsze w zw. z art. 394¹ § 3 k.p.c. orzeczono jak w sentencji.

aj

r.g.