Sygn. akt IV CZ 17/18
POSTANOWIENIE
Dnia 18 kwietnia 2018 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Wojciech Katner
SSN Grzegorz Misiurek
w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta G.
przy uczestnictwie Z.M., G.M., K.M., T.M. i V.T.
o ustanowienie zarządcy,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 18 kwietnia 2018 r.,
zażalenia uczestnika postępowania V.T.
na postanowienie Sądu Okręgowego w G.
z dnia 28 lutego 2017 r., sygn. akt III Ca […]/11,
I. odrzuca zażalenie;
II. orzeka, że wnioskodawca i uczestnicy ponoszą koszty związane z udziałem w postępowaniu zażaleniowym.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2006 r., wydanym w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta G. z udziałem współwłaścicieli - uczestników Z.M., G.M., K.M. i T.M., Sąd Rejonowy w G. wyznaczył Gminę Miasta G. - Administrację Budynków Komunalnych nr […] w G. na zarządcę bliżej opisanej we wniosku zabudowanej nieruchomości, za podstawę orzeczenia przyjąwszy art. 203 k.c.
Apelację od tego postanowienia wniósł w dniu 29 grudnia 2006 r. uczestnik Z.M. Akta sprawy z apelacją zostały w dniu 11 lipca 2011 r. przedstawione Sądowi Okręgowemu w G. Przed tym Sądem podejmowane były czynności związane z ustaleniem kręgu właścicieli nieruchomości. Zarządzeniem z dnia 4 sierpnia 2015 r. Sąd Okręgowy w G. wezwał wnioskodawcę oraz skarżącego uczestnika do przedłożenia w terminie 30 dni postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po współspadkobierczyni jednego ze współwłaścicieli, pod rygorem zawieszenia postępowania. W związku z niewykonaniem tego zarządzenia Sąd odwoławczy postanowieniem z dnia 12 października 2015 r. zawiesił postępowanie na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.
Postanowieniem z dnia 28 lutego 2017 r. Sąd ten umorzył zawieszone postępowanie na podstawie art. 182 § 1 i 3 k.p.c., mając na względzie, że zarządzenie pozostało niewykonane, a w ciągu roku od zawieszenia postępowania z tej przyczyny nie wpłynął wniosek o jego podjęcie.
W zażaleniu na to postanowienie uczestnik V.T. wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje:
Postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 12 października 2015 r. - o zawieszeniu postępowania i z dnia 28 lutego 2017 r. o jego umorzeniu, niewątpliwie - chociaż nie zostało to ujęte w ich sentencjach - dotyczyły postępowania apelacyjnego. Umorzenie zawieszonego postępowania przez sąd drugiej instancji nie obejmuje postępowania jako całości, lecz wyłącznie postępowanie przed tym sądem i powoduje uprawomocnienie się zaskarżonego orzeczenia (art. 182 § 3 k.p.c.).
Postanowienie umarzające postępowanie apelacyjne, które nie kończy całej sprawy poddanej pod osąd, nie jest objęte hipotezą art. 3981 § 1 k.p.c., a więc nie przysługuje od niego skarga kasacyjna, jest natomiast postanowieniem kończącym postępowanie w rozumieniu art. 3941 § 2 k.p.c., na które przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. Taki charakter i skutki, także w zakresie środków zaskarżenia, zostały wyczerpująco przeanalizowane w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. m.in. postanowienia z dnia 8 lutego 2013 r., IV CZ 171/12, z dnia 8 marca 2013 r., III CZ 12/13, z dnia 7 listopada 2013 r., V CZ 53/13 i z dnia 9 lipca 2015 r., I CZ 62/15, nie publikowane.).
Stosownie do art. 3941 § 2 k.p.c., dopuszczalność zażalenia do Sądu Najwyższego zależy jednak nie tylko od rodzaju postanowienia sądu drugiej instancji, ale także od tego, czy postanowienie zostało wydane w sprawie, w której przysługuje skarga kasacyjna.
O dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu nieprocesowym rozstrzyga art. 5191 k.p.c. Wprawdzie sprawa o wyznaczenie zarządcy nieruchomości wspólnej, w której skarżący wniósł zażalenie, jest sprawą z zakresu prawa rzeczowego (art. 5191 § 1 k.p.c.), jednak należy ona jednocześnie do kategorii spraw dotyczących zarządu związanego ze współwłasnością, w których skarga kasacyjna została wyłączona przez art. 5191 § 4 pkt 2 k.p.c. (por. też postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2012 r., V CZ 97/11, nie publ.). Oznacza to, że skarżącemu nie przysługuje zażalenie na postanowienie umarzające postępowanie apelacyjne w sprawie o ustanowienie zarządu, gdyż nie spełnia ono kryteriów określonych w art. 3941 § 2 k.p.c.. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Z tych względów Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie - jako niedopuszczalne - na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 2 i 3 k.p.c. Niedopuszczalność zażalenia nie pozwala na merytoryczną ocenę podniesionych w nim zarzutów. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 520 § 1 k.p.c. w zw. z art. 39821 i art. 391 § 1 k.p.c.
Ze względu na okoliczności sprawy należy zauważyć, że w ramach wyjątku od zasady określonej w art. 523 k.p.c., stosownie do art. 614 k.p.c. dopuszczalne jest wydanie kolejnego postanowienia w kwestii zarządu, o co wnosić może każdy z zainteresowanych (współwłaścicieli).
jw
a.ł.