III KS 29/26
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Wiliński
Dnia 2 lipca 2026 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 2 lipca 2026 r.
w sprawie C. L.
oskarżonej o czyn z art. 305 ust. 1 ustawy prawo własności przemysłowej i in.
skargi obrońcy
od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu
z dnia 17 lutego 2026 r., sygn. akt II Ka 608/25
uchylającego do ponownego rozpoznania
wyrok Sądu Rejonowego w Zakopanem
z dnia 15 maja 2025 r., sygn. akt II K 574/23
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić skargę,
2. kosztami postępowania skargowego obciążyć oskarżoną
C. L. .
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 15 maja 2025 r., sygn. akt II K 574/23, Sąd Rejonowy w
Zakopanem uniewinnił oskarżoną od popełnienia zarzucanych jej czynów z art. 305
§ 1 ustawy prawo własności przemysłowej i in. Po rozpoznaniu apelacji
oskarżyciela publicznego wyrokiem z dnia 17 lutego 2026 r., sygn. akt II Ka 608/25,
Sąd Okręgowy w Nowym Sączu uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do
ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zakopanem.
III KS 29/26
2
Skargę od wyroku Sądu II instancji wniósł obrońca oskarżonej, zaskarżając
orzeczenie Sądu odwoławczego w całości na korzyść oskarżonej i zarzucając:
„1. Naruszenie przepisu art. 437 par. 2 kpk poprzez niezasadne przyjęcie, iż ze
względu na rzekomy błąd w ustaleniach faktycznych dokonanych w niniejszej
sprawie ponownie, w ten sam sposób przez Sąd Rejonowy w Zakopanem,
wymagane jest — po raz trzeci - przeprowadzenie na nowo przewodu
sądowego w całości podczas gdy Sąd Okręgowy w Nowym Sączu - w trybie
art. 442 par. 3 kpk - w ogóle nie wskazuje na konieczność przeprowadzenia
jakiekolwiek dowodu w niniejszej sprawie na nowo lecz jedynie na ich ocenę.
2. Naruszenie przepisu art. 437 par. 2 kpk w z w. z art. 442 par. 3 kpk poprzez
niezasadne przyjęcie, iż uchylając zaskarżony wyrok w całości i przekazując
sprawę do ponownego rozpoznania Sąd Odwoławczy może - w ramach tzw.
zapatrywań prawnych i wskazań określonych w art. 442 par. 3 kpk - nakazać
Sądowi pierwszej instancji określoną ocenę dowodów, w szczególności zeznań
świadka H. M. (poprzednie nazwisko C.1.) oraz wyjaśnień Oskarżonej a
konsekwencji owej nakazanej oceny - nakazać skazanie oskarżonego.”
Mając powyższe na uwadze, obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu i przekazanie sprawy temu Sądowi do
ponownego rozpoznania.
W odpowiedzi na skargę Zastępca Prokuratora Rejonowego w Zakopanem
wniósł o jej oddalenie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga obrońcy oskarżonej nie jest zasadna.
Uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
może, zgodnie z art. 437 § 2 zdanie drugie k.p.k. nastąpić wyłącznie w wypadkach
wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeśli jest konieczne
przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. W każdej z tych sytuacji, sąd
odwoławczy jest zobowiązany do wskazania, która z okoliczności wymienionych w
art. 437 § 2 zd. 2 k.p.k. stanowiła in concreto podstawę uchylenia wyroku Sądu I
instancji oraz przedstawić argumenty, które doprowadziły go do takiego wniosku
(zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 2019 r., IV KS 3/19).
III KS 29/26
3
Stronie postępowania, kwestionującej dopuszczalność uchylenia wyroku i
przekazania go do ponownego rozpoznania, przysługuje skarga od wyroku sądu II
instancji. Jej celem jest kontrola prawidłowej realizacji wskazanych wyżej reguł
procesowych. Zgodnie z art. 539a § 1 k.p.k. skargę na wyrok sądu odwoławczego
można wnieść, gdy wydanie na etapie postępowania apelacyjnego orzeczenia o
charakterze kasatoryjnym naruszało treść art. 437 k.p.k. lub też, gdy przy wydaniu
tego orzeczenia wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 k.p.k.
Zakres kontroli dokonywanej przez Sąd Najwyższy po wniesieniu skargi na wyrok
sądu odwoławczego, o którym mowa w art. 539a § 1 k.p.k., ogranicza się w swej
istocie do zbadania, czy stwierdzone przez sąd odwoławczy uchybienie daje
podstawę do wydania orzeczenia kasatoryjnego.
Przypomnieć należy, że w wypadku reguły ne peius z art. 454 § 1 k.p.k.
kontrola skargowa obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania tego przepisu pod
kątem spełnienia warunku, zgodnie z którym sąd odwoławczy "nie może skazać
oskarżonego” (zob. postanowienie SN z 9 października 2019 r., III KS 25/19).
Wymaga to wykazania przez ten sąd, że gdyby nie stwierdzone uchybienie, to
mógłby zapaść wyrok skazujący, ale jego wydanie nie jest dopuszczalne w instancji
odwoławczej z uwagi na zakaz takiego orzekania (zob. uchwała 7 sędziów Sądu
Najwyższego z dnia 25 stycznia 2018 r., I KZP 13/17).
Taka właśnie sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Lektura motywów
pisemnego uzasadnienia Sądu II instancji nie budzi w tym zakresie wątpliwości.
Wskazuje, wbrew twierdzeniom autora skargi, w sposób jasny i jednoznaczny, że to
właśnie reguła wyrażona w art. 454 § 1 k.p.k. miała bezpośredni wpływ na treść
orzeczenia. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu doszedł do przekonania, że Sąd
Rejonowy w Zakopanem dokonał błędnych ustaleń faktycznych w zakresie
stwierdzenia, iż oskarżona nie zarządzała sklepem „C.”, lecz była jedynie jego
szeregowym pracownikiem, podczas gdy „prawidłowo oceniony materiał dowodowy
dawał podstawy do przypisania oskarżonej zarzuconego jej czynu zabronionego.”
Stanowisko swoje Sąd odwoławczy szczegółowo uzasadnił, odnosząc się do
przeprowadzonych w sprawie dowodów. W uzasadnieniu kwestionowanego wyroku
wprost wskazał, że „Stosownie do wyrażonej w art. 454 § 1 k.p.k. reguły ne peius,
sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonych, którzy zostali uniewinnieni w
III KS 29/26
4
pierwszej instancji” i w konsekwencji, tj. wobec braku możliwości wydania wyroku
skazującego, Sąd Odwoławczy zaskarżony wyrok uchylił, a sprawę przekazał do
ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zakopanem.
Wbrew twierdzeniom skarżącego brak w treści uzasadnienia zaskarżonego
wyroku podstaw do twierdzenia, by podstawą tego rozstrzygnięcia była ujawniona
przez Sąd Okręgowy w Nowym Sączu konieczność przeprowadzenia przewodu
sądowego w całości. Niecelowe było zatem podejmowanie prób polemiki w tym
zakresie w uzasadnieniu skargi, skoro Sąd odwoławczy do tej okoliczności się nie
odwoływał i to nie ona, a reguła ne peius była podstawą orzeczenia. Co więcej,
wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd odwoławczy nie nakazał Sądowi pierwszej
instancji „określonej oceny dowodów”, lecz wskazał jedynie, że Sąd ten „powinien
przeprowadzić dokładną ocenę całości zgromadzonego w sprawie materiału
dowodowego, zgodną z wymogami art. 7 kpk, dokonać ustaleń faktycznych
znajdujących oparcie w poprawnie ocenionym materiale dowodowym, a następnie
wyprowadzić racjonalne wnioski w zakresie odpowiedzialności karnej oskarżonej,
biorąc pod uwagę argumentację niniejszego uzasadnienia.” Nie doszło zatem w
tym zakresie do naruszenia zasady swobody jurysdykcyjnej ani reguł wynikających
z art. 442 § 3 k.p.k.
W konsekwencji należało stwierdzić, że rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego
w Nowym Sączu mieściło się w granicach kompetencji tego Sądu, wyznaczonych
obowiązkiem przeprowadzenia rzetelnej kontroli instancyjnej i zostało należycie
umotywowane. Mając na względzie treść rozstrzygnięcia Sąd Najwyższy obciążył
oskarżoną kosztami postępowania związanymi z wniesioną skargą.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[J.J.]
[a.ł]
