III KK 642/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 14 stycznia 2026 r.
SSN Piotr Mirek (przewodniczący)
SSN Paweł Wiliński (sprawozdawca)
SSN Włodzimierz Wróbel
w sprawie skazanego A.P.
skazanego za czyn z art. 202 § 3 i §4a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.
w zw. z art. 12 § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 14 stycznia 2026 r.
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Koszalinie
z dnia 30 maja 2025 r., sygn. akt II K 400/25,
na podstawie art. 537 § 1 i 2 k.p.k.
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi
Rejonowemu w Koszalinie do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
III KK 642/25
2
Wyrokiem z dnia 30 maja 2025 r., sygn. akt II K 400/25, Sąd Rejonowy w
Koszalinie uznał oskarżonego A.P. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu
z art. 202 § 3 i 4a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., za co wymierzył
mu karę 2 lat i 7 miesięcy pozbawienia wolności, na poczet której zaliczył okres
zatrzymania i tymczasowego aresztowania w sprawie. Nadto, orzekł wobec
oskarżonego A.P. środek zabezpieczający w postaci terapii zaburzonych preferencji
seksualnych, środek kamy w postaci zakazu zajmowania wszelkich stanowisk i
wykonywania wszelkiej działalności związanych z wychowywaniem, edukacją,
leczeniem małoletnich i opieką nad nimi na okres 10 lat oraz środek kamy w postaci
zakazu przebywania w miejscach związanych z wychowywaniem, edukacją,
leczeniem małoletnich i opieką nad nimi na okres 10 lat.
Wyrok zapadł po zaakceptowaniu wniosku oskarżonego złożonego w
oparciu o treść przepisu art. 387 § 1 k.p.k. i nie został zaskarżony przez strony,
uprawomocniając się w dniu 7 czerwca 2025 r.
Kasację od tego orzeczenia wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżył je
w całości na niekorzyść skazanego i zarzucił:
„rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa
procesowego, a mianowicie art. 387 § 1, 2 i 3 k.p.k., polegające na uwzględnieniu
wadliwego wniosku obrońcy oskarżonego, zaakceptowanego jako własny przez
oskarżonego A.P., o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie oskarżonemu
określonej kary bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, w sytuacji, gdy
wniosek ten:
- nie zawierał propozycji, obligatoryjnego z mocy art. 43a § 3 k.k., orzeczenia
wobec oskarżonego jako sprawcy występku z art. 202 § 3 k.k. i art. 202 § 4a k.k.
w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. środka karnego w postaci
świadczenia pieniężnego wymienionego w art. 39 pkt 7 k.k. na rzecz Funduszu
Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co
najmniej 10000 złotych, co skutkowało wydaniem wyroku z również rażącą i
mającą istotny wpływ na jego treść obrazą wskazanego przepisu prawa
materialnego,
- zawierał niezasadny postulat orzeczenia wobec oskarżonego środka
zabezpieczającego w postaci terapii, o której mowa w art. 93a § 1 pkt 2 k.k., co
III KK 642/25
3
doprowadziło do wydania wyroku skazującego z rażącą i mającą istotny wpływ na
jego treść obrazą prawa materialnego, tj. art. 93c pkt 3 k.k. w zw. z art. 93b § 1
k.k., polegającą na orzeczeniu wobec oskarżonego, jako sprawcy czynu z art. 202
§ 3 k.k. i art. 200 § 4a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., środka
zabezpieczającego w postaci terapii zaburzonych preferencji seksualnych,
podczas gdy stosownie do treści powołanego przepisu art. 93 c pkt 3 k.k.
orzeczenie tego środka nie było możliwe, albowiem jest ono dopuszczalne
wyłącznie wobec sprawcy, skazanego za przestępstwo określone w art. 148 k.k.,
art. 156 k.k., art. 197 k.k., art. 198 k.k., art. 199 § 2 k.k. lub art. 200 §1,3 lub 4 k.k.,
popełnione w związku z zaburzeniem preferencji seksualnych”.
Podnosząc powyższe, wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie
sprawy Sądowi Rejonowemu w Koszalinie do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Charakter zaistniałych w sprawie uchybień uprawniał do uwzględnienia
kasacji w całości w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
Zgodzić się należy ze skarżącym, że każdy sąd, rozpoznając wniosek o
wydanie wyroku skazującego, o jakim mowa w art. 387 k.p.k., jest zobligowany do
jego szczegółowej kontroli zarówno pod względem formalnym, jak i merytorycznym.
Z obowiązku tego nie wywiązał się Sąd Rejonowy w Koszalinie, ponieważ orzekł on
zgodnie z wnioskiem oskarżonego, który był wadliwy w części dotyczącej braku
rozstrzygnięcia o środku karnym w postaci obligatoryjnego świadczenia pieniężnego
przewidzianego w art. 43a § 3 k.k. wobec sprawcy występku z art. 202 § 3 i § 4a k.k.
oraz bezpodstawnego orzeczenia wobec niego środka zabezpieczającego w postaci
terapii zaburzonych preferencji seksualnych na podstawie przepisu art. 93c pkt 3 k.k.
Zgodnie z art. 43a § 3 k.k. w razie skazania sprawcy za przestępstwo
określone m.in. w art. 202 § 3, 4 lub 4a k.k. sąd orzeka świadczenie pieniężne
wymienione w art. 39 pkt 7 k.k. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz
Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 10.000 zł, do wysokości
określonej w § 1, czyli do 60.000 zł. Przepis ten obowiązuje od dnia 1 stycznia 2023
r., a zatem niewątpliwie znajduje zastosowanie w przedmiotowej sprawie, skoro A.P.
został skazany za popełnienie przestępstwa z art. 202 § 3 i 4a k.k. w zw. z art. 11 §
III KK 642/25
4
2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., którego dopuścił się w okresie od bliżej nieustalonego
dnia do 21 października 2024 r. Orzeczenie tego środka karnego jest obligatoryjne.
Z kolei zgodnie z art. 93c pkt 3 k.k. środki zabezpieczające, określone w art.
93a § 1 pkt 1-4 k.k., można orzec jedynie w razie skazania za przestępstwo określone
w art. 148 k.k., art. 156 k.k., art. 197 k.k., art. 198 k.k.. art. 199 § 2 k.k. lub art. 200 §
1, 3 lub 4 k.k., popełnione w związku z zaburzeniem preferencji seksualnych. W tej
sytuacji, niezależnie od istnienia przesłanek o charakterze medycznym, niemożliwe
było orzeczenie wobec oskarżonego A.P., jako sprawcy czynu z art. 202 § 3 k.k. i art.
202 § 4a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., środka zabezpieczającego
w postaci terapii, o którym mowa w art. 93a § 1 pkt 2 k.k.
Na marginesie dodać należy, że środek w postaci terapii byłby możliwy do
orzeczenia wobec oskarżonego jedynie jako środek probacyjny, określony w art. 72
§ 1 pkt 6a k.k., w sytuacji wymierzenia mu kary pozbawienia wolności z
zastosowaniem warunkowego zawieszenia jej wykonania, która to sytuacja w
niniejszej sprawie nie zachodziła. W niniejszej sprawie podstawą prawną
zastosowania wobec oskarżonego środka zabezpieczającego nie mógł być również
art. 93c pkt 4 k.k., który dotyczy sytuacji skazania na karę pozbawienia wolności bez
warunkowego jej zawieszenia m.in. za umyślne przestępstwo określone w rozdziale
XXV (do którego zalicza się występek A.P.), popełnione w związku z zaburzeniem
osobowości o takim charakterze lub nasileniu, że zachodzi co najmniej wysokie
prawdopodobieństwo popełnienia czynu zabronionego z użyciem przemocy lub
groźbą jej użycia. Stwierdzone w tej sprawie przez biegłych zaburzenia preferencji
seksualnych oskarżonego nie są bowiem tożsame z zaburzeniami osobowości, a
nadto nie stwierdzono, aby w stosunku do niego istniało co najmniej wysokie
prawdopodobieństwo popełnienia czynu zabronionego z użyciem przemocy lub
groźbą jej użycia.
Niewątpliwie stwierdzone uchybienia, będące skutkiem naruszenia przez
Sąd Rejonowy w Koszalinie przepisów art. 387 § 1-3 k.p.k., a w konsekwencji także
art. 43a § 3 k.k., art. 93c pkt 3 k.k. w zw. z art. 93b § 1 k.k., są rażące i miały istotny
wpływ na treść wydanego wyroku. W ich następstwie doszło bowiem do
niewymierzenia oskarżonemu obligatoryjnego świadczenia pieniężnego oraz
orzeczenia bez podstawy prawnej środka zabezpieczającego.
III KK 642/25
5
W tym stanie rzeczy należało uchylić zaskarżony wyrok i sprawę przekazać
do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Koszalinie, który, uwzględniając
powyższe rozważania, dokona rzetelnej weryfikacji wniosku oskarżonego i wyda
orzeczenie zgodne z prawem.
Paweł Wiliński
[WB]
[a.ł]
Piotr Mirek
Włodzimierz Wróbel
