II KO 90/22

Sygn. akt II KO 90/22

POSTANOWIENIE

Dnia 27 września 2022 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marek Pietruszyński

w sprawie W. F.

o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie,

po rozpoznaniu na posiedzeniu w Izbie Karnej w dniu 27 września 2022 r. wystąpienia zawartego w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 września 2022 r, sygn. II AKa 15/22 w przedmiocie przekazania przez Sąd Najwyższy sprawy do rozpoznania w postępowaniu odwoławczym innemu sądowi równorzędnemu,

na podstawie art. 44² pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 554 § 2b pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 558 k.p.k.

p o s t a n o w i ł

przekazać sprawę W. F. do rozpoznania w postępowaniu odwoławczym Sądowi Apelacyjnemu w Łodzi.

UZASADNIENIE

Sąd Apelacyjny w Warszawie wystąpił do Sądu Najwyższego na podstawie art. 44² pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 558 k.p.k. o przekazanie rozpoznania apelacji wniesionej w sprawie o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwe niesłuszne tymczasowe aresztowanie od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 4 października 2021 r., sygn. VIII Ko 75/17, innemu równorzędnemu sądowi.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wystąpienie zawarte w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Warszawie jest zasadne.

Względy prawne i aksjologiczne leżące u podstaw art. 44² pkt 1 k.p.c., zwłaszcza postrzeganie sądu jako organu bezstronnego, przemawiają za jego stosowaniem w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie. Zachodzić może bowiem uzasadniona obawa co do bezstronności sądu w wymiarze zewnętrznym, gdy reprezentantem Skarbu Państwa będzie prezes tego samego sądu, przed którym toczyć się będzie postępowanie o odszkodowanie i zadośćuczynienie.

Stosowanie wprost art. 44² k.p.k. do postępowania o odszkodowanie i zadośćuczynienie oznacza, co trafnie wskazano w uzasadnieniu orzeczenia, że sędziowie sądu właściwego - po myśli art. 554 §1 k.p.k. - nie mogą podejmować w sprawie żadnych czynności, gdyż są wyłączeni od rozpoznania sprawy ex lege. Jedyną czynnością o charakterze bardziej technicznym niż orzeczniczym jest wydanie z urzędu postanowienia o przedstawieniu akt sprawy sądowi przełożonemu nad sądem właściwym w celu przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, co w tej sprawie stało się faktem (por. D. Świecki [w:] B. Augustyniak, K. Eichstaedt, M. Kurowski, D. Świecki, Kodeks postępowania karnego. Tom II. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2022, art. 554, teza 7). Sądem przełożonym nad sądem apelacyjnym, o którym mowa w art. 44² k.p.k. jest Sąd Najwyższy (por. uchwała SN z 6 marca 1998 r., III CZP 70/97 oraz postanowienie SN z 18 grudnia 2012 r., II PO 1/12).

Wobec uznania zasadności wskazanych przez Sąd Apelacyjny przesłanek wystąpienia o przekazanie sprawy, powiązanych z treścią art. 554 § 2b pkt 1 k.p.k., należało, uwzględniając dyspozycję art. 44² pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 558 k.p.k. przekazać sprawę do rozpoznania w postępowaniu odwoławczym Sądowi Apelacyjnemu w Łodzi.

Z tych względów postanowiono jak na wstępie.

[as]