II KO 225/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 20 stycznia 2026 r.
SSN Adam Roch
w sprawie R. Z.
skazanego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k.
w zw. z art. 11 § 2 k.k. oraz z art. 157 § 2 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej,
na posiedzeniu w dniu 20 stycznia 2026 r.
wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 13 grudnia 2022 roku w sprawie o sygn.
II AKa 265/22, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 5
maja 2022 roku w sprawie o sygn. II K 95/21
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
postanowił:
odmówić przyjęcia wniosku skazanego R. Z. o wznowienie
postępowania z powodu jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 2 listopada 2025 r. R. Z. wniósł o przyznania mu nowego obrońcy z
urzędu celem złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 13 grudnia 2022
roku w sprawie o sygn. akt II AKa 265/22, utrzymującym w mocy wyrok Sądu
Okręgowego w Siedlcach z 5 maja 2022 roku w sprawie o sygn. II K 95/21. W treści
pisma wnioskujący zakwestionował ocenę materiału dowodowego sprawy,
II KO 225/25
2
przedstawiając w zamian jej własną wersję, a w konsekwencji także i takie
ustalenia faktyczne.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Wniosek jest oczywiście bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k.
Powyższy przepis nakłada na sąd obowiązek przeprowadzenia kontroli wniosku o
wznowienie postępowania pochodzącego od podmiotu nieprofesjonalnego pod
kątem tego czy nie jest on oczywiście bezzasadny. Kontrola ta ma charakter quasi
formalny, co oznacza, że w jej toku nie dochodzi do merytorycznego rozpoznania
wniosku, ani też do badania jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw
wznowienia, ale do wstępnego przeanalizowania jego treści w celu ustalenia
możliwości skutecznego złożenia tego pisma. Wniosek, który jest bezzasadny w
stopniu oczywistym, musi spotkać się z odmową przyjęcia bez wzywania do
usunięcia braków formalnych. Oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie
postępowania to taka, która nie wymaga szczególnego badania, jest widoczna „na
pierwszy rzut oka”, niewątpliwa, a wniosek obiektywnie nie może doprowadzić do
wzruszenia prawomocnego orzeczenia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego:
z 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016/1/5; z 6 października 2015 r., V
KO 56/15, Lex 3530681).
W złożonym przez R. Z. wniosku brak jest argumentacji choćby potencjalnie
wpisującej się w podstawy wznowienia. Na tle prezentowanej przez skazanego
argumentacji wypada zaznaczyć, że jego niezadowolenie z oceny materiału
dowodowego i ustaleń faktycznych nie może stanowić podstawy wznowienia
postępowania sądowego. Podkreślić trzeba, że postępowanie wznowieniowe nie
stanowi powtórzenia postępowania apelacyjnego i nie jest swego rodzaju „trzecią
instancją”, mającą służyć kolejnemu weryfikowaniu poprawności orzeczeń
zapadłych w sądach pierwszej i drugiej instancji. Tym bardziej niezasadne na tym
etapie jest eksponowanie uchybień w ocenie materiału dowodowego, który znany
był sądom orzekającym w postępowaniu merytorycznym, a to właśnie czyni
wnioskodawca. Wszystkie te okoliczności zostały bowiem poddane ocenie w toku
właściwego postępowania jurysdykcyjnego. Właściwym polem do
II KO 225/25
3
zakwestionowania oceny dowodów czy błędnych ustaleń faktycznych była apelacja,
którą zresztą obrońca R. Z. wywiódł. Wznowienie postępowania może zaś nastąpić
wyłącznie na ściśle określonych przez ustawodawcę podstawach. Takich jednak we
wniosku nie wskazano.
Sąd Najwyższy nie stwierdził także zaistnienia przesłanek wznowienia z
urzędu, o których mowa w art. 542 § 3 k.p.k.
W oparciu o powyższe stwierdzić zatem trzeba, że zmaterializowały się
przewidziane w art. 545 § 3 k.p.k. podstawy do odmowy przyjęcia wniosku o
wznowienie jako oczywiście bezzasadnego, bez wzywania wnioskodawcy do
uzupełnienia jego braków formalnych, takich jak niesporządzenie go przez
adwokata i brak opłaty.
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
[J.J.]
[a.ł]
