II KO 177/25
ZARZĄDZENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 19 listopada 2025 r.
SSN Marek Siwek
w sprawie S. J.
skazanego z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 224 § 2 k.k. w zb. z
art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i in.
na skutek sygnalizacji skazanego w trybie art. 9 § 2 k.p.k.
o wznowienie z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie
z dnia 16 października 2024 r., sygn. akt II AKa 67/23
na podstawie art. 542 § 3 k.p.k.
zarządził
stwierdzić brak postaw do wznowienia postępowania z urzędu.
UZASADNIENIE
S.J. został skazany wskazanym wyżej prawomocnym wyrokiem Sądu
Apelacyjnego w Lublinie, utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w
Lublinie z 30 grudnia 2022 r., sygn. akt IV K 218/22, za czyny z art. art. 13 § 1 k.k.
w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 224 § 2 k.k. w zb. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art.
11 § 2 k.k. i in., na łączna karę 9 lat pobawienia wolności.
Sąd Najwyższy postanowieniem z 19 marca 2025 r., sygn. akt II KK 29/25,
kasację obrońcy tego skazanego, oddalił jako oczywiście bezzasadną (k. 1605).
S. J. pismem z dnia 13 sierpnia 2025 r. wystąpił do Sądu Najwyższego z
inicjatywą wznowienia postępowania w jego sprawie, gdyż jak twierdził, orzeczenie
II KO 177/25
2
wydane przez Sąd I instancji dotknięte zostało bezwzględną przyczyną odwoławczą,
o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sędzia Sądu Okręgowego - X.Y., została
bowiem powołana na stanowisko sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa
ukształtowanej na mocy ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej
Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3), co
zdaniem skazanego powoduje, iż sąd z jej udziałem był nienależycie obsadzony.
Należy stwierdzić, że wbrew sygnalizacji skazanego, wznowienie
postępowania w sprawie Sądu Apelacyjnego w Lublinie o sygn. akt II AKa 67/23
(Sądu Okręgowego w Lublinie w sprawie o sygn. akt IV K 218/22), z powodu
przywołanej okoliczności nie jest możliwe.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 540 § 1 k.p.k., wznawia się
postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem, przy czym do
wznowienia z urzędu może dojść jedynie z powodów określonych w art. 439 § 1
k.p.k. z tym jednak zastrzeżeniem, że z powodów wymienionych w pkt. 9-11 k.p.k.
jest to możliwe wyłącznie na korzyść skazanego. Przywołana w sygnalizacji przez
skazanego przesłanka z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowiłaby zatem wystarczającą
postawę do wznowienia, gdyby rzeczywiście doszło do uchybienia mającego
postać nienależytej obsady sądu, o czym jednak w tej sprawie nie może być mowy.
S. J. powołując się na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt
2 k.p.k., zakwestionował tryb nominacyjny sędzi X.Y. do Sądu Okręgowego w
Lublinie, która została na ten urząd powołana na mocy uchwały Prezydenta RP
nr ]…] z […] 2019 r. (M.P. 2019 poz. […]), na podstawie rekomendacji Krajowej
Rady Sądownictwa ukształtowanej na mocy ustawy z 8 grudnia 2017 r. o zmianie
ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z
2018 r., poz. 3), co nie powoduje samo przez się, że skład sądu z jej udziałem był
nienależycie obsadzony.
W świetle przepisów Konstytucji RP oraz spójności obowiązujących
rozwiązań prawnych, nie ma bowiem podstaw do twierdzenia, że orzekanie przez
jakiegokolwiek sędziego powołanego na podstawie przepisów ustawy zasadniczej
prowadzi eo ipso do uchybienia w postaci nienależytej obsady sądu, z powodu
samego tylko faktu powołania na urząd w określonym trybie. Tego rodzaju wywody
mają charakter logicznej antynomii i w realiach ustrojowo procesowych prowadzą
II KO 177/25
3
ad absurdum a zarazem do wniosku o nieracjonalności ustawodawcy, którego
rozwiązania prawne w zakresie ustroju sądownictwa, w szczególności trybu
powoływania sędziów, prowadzą zarazem do sytuacji, że sędziowie tacy nie
posiadają kompetencji do obsadzenia sądu w sposób prawidłowy z punktu widzenia
procesowego. Nienależyta obsada sądu, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.,
może być zatem sensownie łączona jedynie z wadliwością ukształtowania składu w
sensie ilościowym, względnie z ukształtowaniem składu przez sędziów, którzy nie
mieli ustrojowych kompetencji do rozpoznawania określonych kategorii spraw.
Takie też było utrwalone przez lata orzecznictwo Sądu Najwyższego w tym
zakresie (zob. np. uchwałę SN z 24 maja 1995 r., I KZP 15/95, wyrok SN z 24
sierpnia 2011 r., III KK 213/11).
Sędzia X.Y. została powołana na wolne stanowisko sędziowskie w Sądzie
Okręgowym aktem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, po przeprowadzeniu
postępowania konkursowego przed Krajową Radą Sądownictwa, a zatem zgodnie z
obowiązującymi przepisami. Przepisy te nie zostały nigdy zakwestionowane w
drodze środków prawnych, które zgodnie z postanowieniami art. 188, 191, 193
Konstytucji temu celowi służą.
Z tego względu nie ma podstaw do uznania, by sam fakt powołania na urząd
sędziego mógł jednocześnie prowadzić do konkluzji o tym, że powołanie to
wywołuje negatywne skutki w zakresie możliwości sprawowania przez sędziego
wymiaru sprawiedliwości, a więc by sąd przez sędziego był obsadzony w sposób
nienależyty w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. W tym stanie rzeczy nie było
podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.
[J.J.]
[a.ł]
II KO 177/25
4