II KK 561/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 2 kwietnia 2025 r.
SSN Paweł Wiliński
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 2 kwietnia 2025 r.
sprawy A. K.
skazanego za czyn z art. 207 § 1a k.k. i in.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego,
od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie
z dnia 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt XI Ka 332/23,
utrzymującego w mocy
wyrok Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej
z dnia 14 lutego 2023 r., sygn. akt II K 1560/19,
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. obciążyć skazanego A.K. kosztami sądowymi postępowania
kasacyjnego.
[J.J.]
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej z dnia 14 lutego 2023 r., sygn.
akt II K 1560/19, uznano A. K. za winnego czynu z art. 207 § 1a w zw. z § 1 k.k. w zw. z art.
157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za który wymierzono mu w trybie art. 37b k.k. karę 3
miesięcy pozbawienia wolności i 2 lat ograniczenia wolności, zobowiązując go do
wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin
miesięcznie. Ponadto, orzeczono wobec niego środek karny w postaci zakazu zbliżania się
II KK 561/24
2
do pokrzywdzonej – żony A. K. 1 na okres 5 lat na odległość mniejszą niż 20 m. Nadto,
zaliczono na poczet kary pozbawienia wolności okres jego tymczasowego aresztowania.
Po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, wyrokiem Sądu Okręgowego
Lublinie z dnia 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt XI Ka 332/23, zaskarżony wyrok utrzymano
wyrok.
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego, zaskarżając
go w całości na korzyść skazanego i zarzucając:
” a. rażącą obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść
orzeczenia, a to art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k., w zw. z art. 192 § 2 k.p.k. polegającą na
bezzasadnym oddaleniu wniosku dowodowego z dnia 14 lutego 2024 roku obrońcy
oskarżonego A. K. o wywołanie opinii psychiatrycznej co do pokrzywdzonej A. K. 1 na
okoliczność czy zdiagnozowana u pokrzywdzonej A. K. 1 schizofrenia miała wpływ na
jej zdolność do prawidłowego relacjonowania spostrzeżeń posiadających charakter
kluczowy do prawidłowego ustalenia czy zachodzą warunki do skazania A. K. za
zarzucany mu czyn - jako dowodu którego nie da się przeprowadzić - gdy tymczasem
jest on możliwy do przeprowadzenia i nieodzowny dla stwierdzenia nieprawidłowości
relacjonowania spostrzeżeń w sytuacji, gdy w szpitalu psychiatrycznym rozponano u
pokrzywdzonej A. K. 1 chorobę psychiczną ti. schizofrenię nieokreśloną przez co jej
zeznania mogą być nie w pełni miarodajne co może stwierdzić jedynie powołany biegły
psychiatra a przesłuchanie pokrzywdzonej /ze zdiagnozowaną schizofrenią// pomimo
fakultatywnego brzmienia przepisu może być obowiązkiem organu procesowego co
doprowadziło do braku weryfikacji czy w swoich zeznaniach obciążających
oskarżonego odtwarzała czy też projektowała ona rzeczywistość konfabulując co jest
typowe dla schizofrenii, a ostatecznie doszło do niezasadnego utrzymania przez Sąd
Okręgowy wyroku Sądu Rejonowego.
b. rażącą obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść
orzeczenia, a to art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k., w zw. z art. 192 § 2 k.p.k. polegającą na
bezzasadnym oddaleniu wniosku dowodowego z dnia 20 marca 2024 roku
oskarżonego A. K. o wywołanie opinii psychiatrycznej co do pokrzywdzonej A. K. 1 na
okoliczność czy zdiagnozowana u pokrzywdzonej A. K. 1 schizofrenia miała wpływ na
jej zdolność do prawidłowego relacjonowania spostrzeżeń posiadających charakter
kluczowy do prawidłowego ustalenia czy zachodzą warunki do skazania A. K. za
zarzucany mu czyn - jako dowodu którego nie da się przeprowadzić - gdy tymczasem
II KK 561/24
3
jest on możliwy do przeprowadzenia i nieodzowny dla stwierdzenia nieprawidłowości
relacjonowania spostrzeżeń w sytuacji gdy w szpitalu psychiatrycznym rozpoznano u
pokrzywdzonej A. K. 1 chorobę psychiczną tj. schizofrenię nieokreśloną przez co jej
zeznania mogą być nie w pełni miarodajne co może stwierdzić jedynie powołany biegły
psychiatra a przesłuchanie pokrzywdzonej pomimo fakultatywnego brzmienia przepisu
może być obowiązkiem organu procesowego, co doprowadziło do braku weryfikacji
czy w swoich zeznaniach obciążających oskarżonego odtwarzała czy też projektowała
rzeczywistość konfabulując co jest typowe dla schizofrenii, a ostatecznie doszło do
niezasadnego utrzymania przez Sąd Okręgowy wyroku Sądu Rejonowego.
c. rażącą obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść
orzeczenia, a to art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k., w zw. z art. 120 § 1 k.p.k. polegającą na
bezzasadnym oddaleniu przez Sąd Okręgowy wniosku dowodowego z dnia 20 marca
2024 roku postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2024 roku pkt II, oskarżonego A. K. o
dopuszczenie dowodu z wydruku z dziennika obecności – „jako niemających
znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy ... we wniosku oskarżony nawet nie wskazał,
jakie to okoliczności miałyby wskazywać wydruki i o czym świadczyć” - wydając
postanowienie i uzasadniając je bez wcześniejszego wezwama w trybie art. 120 § 1
k.p.k. co skutkiem zgodnie z orzecznictwem pozoruje jedynie uzasadnienie oddalenia
wniosku dowodowego, gdyż nie wypełnia podstaw oddalenia wniosku konkretnymi
okolicznościami rozpoznawanej sprawy, co doprowadziło do bezzasadnego oddalenia
wniosków dowodowych których uwzględnienie wykazało by brak winy oskarżonego.
d. rażącego naruszenia prawa procesowego, a mianowicie art. 6 w związku z art 94 §
1 k.p.k., 98 § 1 k.p.k. i 170 § 3 k.p.k. art. 167, i 427 § 3 k.p.k. mające wpływ na treść
orzeczenia poprzez brak wydania postanowienie / brak odniesienia się/ do czterech
wniosków dowodowych zawartych w apelacji na podstawie art. tj. 427 § 3 k.p.k. w zw.
§ 3a k.p.k w których obrońca wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z:
Karty informacyjnej z leczenia szpitalnego z dnia 1 marca 2020 roku na okoliczność
doznania obrażeń i mechanizmu ich powstania u A. K. 1 . Dokumentacji medycznej A.
K. 1 znajdującej się w Samodzielnym Zakładzie Opieki Zdrowotnej Szpital Powiatowy
[…]. w R. ul. […] - na okoliczność prezentowania agresji przez A. K. wobec członków
rodziny w tym męża A. K. . Pisma z dnia 7 lutego 2023 roku złożonego w Sądzie
Rejonowym w Białej Podlaskiej w dniu 10 lutego 2023 roku na okoliczności wskazane
w piśmie jak również stosowanie przemocy A. K. 1 wobec A. K. . Przesłuchania J. Z., A.
M., J. M., A. H. pracowników Szkoły Podstawowej Nr […]ul. M. oraz Z. G. zam. B.2.,
II KK 561/24
4
[…] K. na okoliczność posiadanej przez nich wiedzy na temat spowodowania na
terenie Szkoły Podstawowej Nr […] im. K.M. przez ucznia tejże szkoły obrażeń na ciele
A. K. 1 w postaci: Widocznych sińców na czole po stronie prawej, na prawej ręce i obu
kolanach, oraz reakcji szkoły na zdarzenie, co doprowadziło do braku weryfikacji
zeznań obciążających, oskarżonego i bezkrytycznego przyjęcia projekcji i konfabulacji,
co jest typowe dla schizofrenii za podstawę powielania dalszych relacji świadków a
ostatecznie doszło do niezasadnego utrzymania przez Sąd Okręgowy wyroku Sądu
Rejonowego.
e. Rażącą obrazę art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. art. 410 k.p.k. w zw. z
art. 7 k.p.k. oraz w zw. z art. 4 k.p.k., tj. nierozważeniu całokształtu okoliczności w
sprawie, nienależyte odniesienie się do zarzutów apelacji i wspierającej ją
argumentacji i jednocześnie całkowitym pominięciu przez Sąd Okręgowy /jak też
Rejonowy/ zgłaszanych oskarżonego istotnych okoliczności w sprawie, zmierzających
do ustalenia prawdy obiektywnej, a mianowicie oparcia aktu oskarżenia na świadkach
relacjonujących jedynie wypowiedzi A.1 i A. K. 1 u których zdiagnozowano schizofrenię
i stwierdzono w opinii niemiarodajność zeznań A.1 oraz nie przeprowadzono dowodu z
opinii psychiatrycznej A. wnioskowanej przez oskarżonego na okoliczność konfabulacji
/pismo oskarżonego z dnia 16.09.2022 r i 20 marca 2024 roku/, co pomimo
zaprzeczeń opiniowanej psychologicznie A. K. 1 iż oskarżony w okresie objętym aktem
oskarżenia popełnił zarzucane mu czyny, przy jednoczesnym uznaniu przez Sąd
Okręgowy zeznań pokrzywdzonej A. za wiarygodne w następstwie czego doszło do
utrzymania niezasadnego bo wydanego z naruszeniem szeregu przepisów orzeczenia
utrzymującego w mocy orzeczenie Sądu I instancji, a ponadto sporządzenia przez Sąd
II instancji uzasadnienia uniemożliwiającego kontrolę kasacyjną w tym zakresie”.
W oparciu o wyżej wskazane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonych
wyroków.
W odpowiedzi na kasację Zastępca Prokuratora Rejonowego w Białej Podlaskiej
wniosła o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja okazała się oczywiście bezzasadna.
II KK 561/24
5
Przypomnieć należy, że kasacja nie stanowi trzeciej instancji rozpoznawania
spraw karnych, lecz jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym, a zarazem i środkiem
kontroli prawomocnych orzeczeń sądowych. To sprawia, że postępowanie kasacyjne
prowadzi tylko do oceny kasacji w aspekcie rażącego naruszenia przepisów prawa przez
sąd odwoławczy, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a nie zaś do
merytorycznego rozpoznania sprawy, w której kasacja została wniesiona (por.
postanowienie SN z 25 lutego 2014 r., IV KK 6/14).
Odnosząc się do dwóch pierwszych zarzutów kasacji, sformułowanych w
obu przypadkach jako naruszenie art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 192 § 2 k.p.k.
mające polegać na oddaleniu wniosków dowodowych o wywołanie opinii
psychiatrycznej co do pokrzywdzonej A. K. 1 na okoliczność, czy zdiagnozowana u
niej schizofrenia miała wpływ na jej zdolność do prawidłowego relacjonowania
spostrzeżeń, zaznaczenia wymaga, że Sąd odwoławczy przesłuchał A. K. z
udziałem biegłego psychologa M.T.. Sąd II instancji odniósł się do opinii psychologa
weryfikującego wiarygodność zeznań A. K. 1 , wskazując brak podstaw do jej
kwestionowania, mimo prób jej podważania przez obronę (k. 724) i podkreślając, że
biegły uwzględnił przy opiniowaniu pytania obrony (k. 681-683). Jego opinia
uwzględniała fakt choroby pokrzywdzonej i zawierała ocenę wskazującą na brak
dekompensacji psychotycznej i myślenia paralogicznego. Sąd II instancji miał na
uwadze kwestię nasilenia zaburzeń depresyjnych u A. K. 1 , dokonał także oceny
wnikliwej analizy Sądu I instancji dotyczącej stanu zdrowia pokrzywdzonych A. K. 1
i jej matki A. K., uwzględniającej opinię psychiatryczno-psychologiczną odnośnie do
pokrzywdzonej A. K. 1 i opinię psychologa dziecięcego odnośnie do A. K. 1 . Sąd
odwoławczy uznał za prawidłową konieczność ostrożnej oceny i weryfikacji ich
zeznań, a w odniesieniu do A. K. 1 – także kwestię relacjonowania przez nią
zdarzeń osobom dorosłym oraz uzupełnienie materiału dowodowego poprzez jej
przesłuchanie w postępowaniu odwoławczym. Obrona domaga się uznania zeznań
pokrzywdzonej A. K. 1 za bezwartościowe, de facto kwestionując w ten sposób na
tym etapie postępowania ustalenia faktyczne sprawy, co w kontekście
przedstawionej przez Sąd II instancji analizy, należało uznać za bezskuteczne.
Ocena zeznań pokrzywdzonej przedstawiona przez Sąd odwoławczy jest zgodna z
wymogami art. 7 k.p.k.
II KK 561/24
6
Odnosząc się do trzeciego zarzutu, podnoszącego naruszenie art. 170 § 1
pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 120 § 1 k.p.k. mające polegać na bezzasadnym oddaleniu
przez Sąd Okręgowy wniosku dowodowego o dopuszczenie dowodu z wydruku z
dziennika obecności, również należało stwierdzić jego oczywistą bezzasadność.
Oddalenie wniosku zostało umotywowane, a zarzut obrońcy stanowi gołosłowną
polemikę z decyzją Sądu I instancji i wielokrotnie powielaną w toku postępowania
próbę podważenia kompletności materiału dowodowego sprawy.
Również trzeci zarzut kasacji, w którym skarżący zarzuca naruszenie art. 6
w związku z art 94 § 1 k.p.k., 98 § 1 k.p.k. i 170 § 3 k.p.k. art. 167, i 427 § 3 k.p.k.
poprzez brak wydania postanowienia /brak odniesienia się/ do czterech wniosków
dowodowych zawartych w apelacji, nie stanowi podstawy do wzruszenia
prawomocnego rozstrzygnięcia. Sąd II instancji odniósł się do kwestionowanych
przez obronę skutków zdarzenia w szkole (popchnięcia A. K. 1 przez kolegę) oraz
podobieństwa stwierdzonych obrażeń z dni 21.10.2019 r. i 28.02.2020 r., również w
świetle zeznań pokrzywdzonej, dostępnej dokumentacji i pracowników szkoły.
Zarzuty dotyczące dokumentacji z 1.03.2020 r. stanowią powtórzenie apelacji
(zarzut h.), podobnie jak te dotyczące ustalenia mechanizmu powstania obrażeń
(zarzut j.), które Sąd II instancji ocenił w uzasadnieniu wyroku.
Również ostatni zarzut kasacji, wskazujący na naruszenie art. 433 § 2 k.p.k.
w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. art. 410 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k.,
poprzez nierozważenie całokształtu okoliczności w sprawie, nienależyte odniesienie
się do zarzutów apelacji i wspierającej ją argumentacji, nie znajduje potwierdzenia
w realiach przedmiotowej sprawy. Sąd II instancji odniósł się bowiem do wszystkich
zarzutów apelacji, uzasdnienie wskazuje na rzetelne ich rozpoznanie, a zarzuty
kasacyjne stanowią w istotnej części powtórzenie zarzutów apelacyjnych,
koncentrują się na próbie podważenia ustaleń faktycznych i oceny materiału
dowodowego, w tym wartości dowodowej zeznań pokrzywdzonej. Skarżący nie
wykazał rażącego naruszenia przepisów w rozumieniu art. 523 § 1 k.p.k.
Z powyższych względów, nie dopatrując się w przedmiotowej sprawie
zaistnienia którejkolwiek z wymienionych w treści art. 439 § 1 k.p.k. bezwzględnych
przyczyn odwoławczych, ani innej rażącej obrazy prawa mogącej mieć istotny
wpływ na treść orzeczenia Sądu II instancji, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 535
II KK 561/24
7
§ 3 k.p.k., zdecydował o oddaleniu kasacji obrońcy skazanego, jako oczywiście
bezzasadnej.
Rozstrzygnięcie o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego znajduje
uzasadnienie w treści ogólnej reguły z art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[J.J.]
[a.ł]