POSTANOWIENIE
Dnia 26 marca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Kołodziejski
w sprawie S. W.
skazanego za przestępstwo z art. 197 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 26 marca 2024 r.,
żądania sędziego o wyłączenie od rozpoznania sprawy
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego M. W. -W. od rozpoznania sprawy o sygn. akt II KK 36/24.
UZASADNIENIE
W dniu 25 stycznia 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy skazanego S. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 19 września 2023 r., sygn. akt II Ka 380/23, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Krasnymstawie z dnia 19 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 627/22.
Sprawa ta została zarejestrowana w Sądzie Najwyższym pod numerem II KK 36/24, a do jej rozpoznania została wyznaczona SSN M. W. -W.
W dniu 13 lutego 2024 r. SSN M. W. -W. złożyła do akt przedmiotowej sprawy oświadczenie na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. i art. 42 § 1 k.p.k., w którym wskazała, że dostrzega okoliczności mogące powodować u postronnego obserwatora uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności, w związku z czym wniosła o wyłączenie od rozpoznania sprawy II KK 36/24. Jako uzasadnienie swojego żądania podała fakt, iż apelację w tej sprawie sporządziła i podpisała adw. X.Y. z którą łączy ją wieloletnia znajomość związana ze stałą współpracą i opieką naukową. Jak wskazała, Pani X.Y. była jej studentką, magistrantką, a od 1 października 2017 r. do chwili obecnej jest także jej doktorantką. SSN M. W. -W. została już wyznaczona promotorem rozprawy doktorskiej ww. Ponadto w trakcie studiów doktoranckich sprawowała nad nią opiekę naukową m.in. poprzez uczestnictwo w procesie publikacji naukowych, jak i współdziałanie przy realizacji grantu badawczego oraz wspólnych publikacji naukowych. Jak zaznaczyła, przedmiotowe oświadczenie nie oznacza, że nie jest w stanie w sposób niezależny i obiektywny rozpoznać sprawy II KK 36/24, jednak wobec przywołanych okoliczności u postronnego i racjonalnego obserwatora może powstać uzasadniona wątpliwość w tym zakresie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Żądanie sędziego o wyłączenie od udziału w sprawie jest zasadne.
Analiza treści art. 41 § 1 k.p.k. prowadzi do wniosku, że złożenie przez sędziego oświadczenia o istnieniu okoliczności mogących wpłynąć na jego bezstronność wymaganą przez prawo i uzasadniających obawę co do możliwości obiektywnego orzekania w konkretnej sprawie, obliguje sąd nie tylko do wnikliwego rozważenia przedstawionych przesłanek tej inicjatywy, ale w wypadku potwierdzenia ich rzeczywistego występowania, powinno – co do zasady – prowadzić do uwzględnienia wniosku sędziego o wyłączenie od rozpoznania sprawy, zwłaszcza gdy w odbiorze zewnętrznym może powstać wątpliwość co do istnienia kierunkowego nastawienia sędziego do stron procesowych lub uczestników postępowania (zob. postanowienie SN z dnia 21 maja 2020 r., II KO 18/20, LEX nr 3160438).
Taka też sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Niewątpliwie sporządzenie i podpisanie apelacji na korzyść oskarżonego przez adwokata pozostającego od wielu lat, w tym także obecnie, pod stałą opieką naukową sędziego może zarówno w odbiorze zewnętrznym, jak i u samych stron procesu rodzić wątpliwość co do obiektywizmu tego sędziego w postępowaniu kasacyjnym. Tym bardziej, że podniesione w nadzwyczajnym środku zaskarżenia zarzuty dotyczą m.in. nierzetelnej kontroli odwoławczej. W realiach niniejszej sprawy badany więc będzie sposób rozpoznania apelacji wywiedzionej właśnie przez adw. X.Y. w kontekście spełnienia standardów wyznaczonych przez art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.
[PGW]
[ał]