Sygn. akt II KK 275/16
POSTANOWIENIE
Dnia 11 maja 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Cesarz
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 11 maja 2017 r.,
sprawy M.S.
skazanego z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w W.
z dnia 8 kwietnia 2016 r., sygn. akt IX Ka (…)
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w W.
z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt IV K (…),
p o s t a n o w i ł
1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2) obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt IV K
(...), uznał M.S. za winnego tego, że:
1. od 8 lutego 2008 r. do 25 lutego 2008 r. w Warszawie, działając w wykonaniu z
góry powziętego zamiaru i w krótkich odstępach czasu zabrał w celu
przywłaszczenia karty bankowe w postaci karty kredytowej banku P. nr (...), karty
kredytowej banku Bank B. oraz karty płatniczej P. S.A. o numerze (...) po czym przy
pomocy skradzionej karty kredytowej banku P. Nr (...) w dniu 18 lutego 2008 r.
dokonał szeregu wypłat z bankomatów na terenie W. pieniędzy w kwocie 14.700 zł,
co po uwzględnieniu prowizji banków skutkowało stratami w wysokości 15.288 zł na
szkodę A.M., to jest czynu wypełniającego dyspozycję art. 278 § 1 k.k. w zb. z art.
278 § 5 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i na podstawie art. 278 § 1
k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył karę roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności
(czyn I aktu oskarżenia),
2. czynów z pkt I, III i IV aktu oskarżenia, z tym ustaleniem, że stanowią ciąg
przestępstw z art. 278 § 1 k.k. i na podstawie art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 91 §
1 k.k. wymierzył karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Następnie Sąd wymierzył karę łączną pozbawienia wolności w wysokości 2
lat i 6 miesięcy.
Apelację od tego wyroku złożyli obrońcy oskarżonego, którzy zarzucili:
a) w zakresie pkt 1 wyroku naruszenie prawa materialnego, tj. art. 278 § 5 k.k.
poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie w sytuacji, gdy zgodnie z utrwaloną linią
orzeczniczą kradzież kart, o których mowa w zarzucie, mogła stanowić wyłącznie
czyn z art. 278 § 1 k.k., bowiem żadna z tych kart nie jest kartą uprawniającą do
podjęcia pieniędzy z automatu bankowego; a także art. 278 § 1 k.k. polegające na
błędnym uznaniu, iż znamiona tego czynu wypełnia zachowanie sprawcy, który za
pomocą karty kredytowej i posiadanego numeru PIN wypłaca pieniądze, podczas
gdy właściwą kwalifikacją prawną dla takiego zachowania jest art. 279 § 1 k.k.
b) w zakresie pkt 2 wyroku rażące naruszenie przepisów postępowania.
Obrońcy w konkluzji wnieśli o:
1) wyeliminowanie z opisu czynu z pkt 1 wyroku (pkt I aktu oskarżenia)
stwierdzenia, iż oskarżony „przy pomocy skradzionej karty kredytowej banku P. nr
(...) w dniu 18 lutego 2008 roku dokonał szeregu wypłat z bankomatów na terenie
W. pieniędzy w kwocie 14.700 złotych, co po uwzględnieniu prowizji banków
skutkowało stratami w wysokości 15.288 złotych na szkodę A.M.", a następnie
uchylenie wyroku w tej części i umorzenie postępowania ze względu na
przedawnienie karalności;
2) uchylenie wyroku w pozostałej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do
ponownego rozpoznania.
Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2016 r., sygn. akt IX Ka (...), Sąd Okręgowy w
W. zmienił zaskarżony wyrok jedynie w ten sposób, że 1) „z kwalifikacji prawnej i
podstawy skazania za czyn przypisany oskarżeniu w pkt 1” wyeliminował „art 278 §
5 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., zaś z podstawy wymiaru kary art. 11 § 3 k.k.”, a
następnie 2) utrzymał w mocy ten wyrok w pozostałej części.
W kasacji obrońca skazanego zarzucił wyrokowi Sądu odwoławczemu:
− rażące naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść
orzeczenia, a mianowicie art. 278 § 1 k.k. poprzez jego błędne zastosowanie, w
sytuacji gdy z opisu czynu, o którym mowa w punkcie 1 wyroku Sądu Okręgowego,
nie wynika, jakie było saldo na rachunku bankowym ani rachunku kredytowym, co
stanowi jedno ze znamion czynu zabronionego (zgodnie z treścią uzasadnienia
wyroku Sądu Okręgowego), a zatem skazanemu nie można przypisać popełnienia
czynu, o którym mowa w art. 278 § 1 k.k.,
a w razie niepodzielenia powyższych argumentów,
− rażące naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na treść
orzeczenia, a mianowicie art. 91 § 1 k.k. polegające na niezastosowaniu tego
przepisu przy korekcie kwalifikacji prawnej czynu z pkt I, podczas gdy zostały
spełnione wszystkie przesłanki uzasadniające uznanie, że skazany w przypadku
wszystkich czterech przypisanych mu czynów działał w warunkach ciągu
przestępstw, a w związku z tym zastosowanie art. 91 § 1 k.k. co do każdego z nich,
kwalifikowanego z tego samego przepisu art. 278 § 1 k.k., i wymierzenie jednej kary
- zamiast kary łącznej - było obligatoryjne.
Obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku zakresie pkt I orzeczenia i
uniewinnienie M.S. od zarzutu z pkt I aktu oskarżenia, ewentualnie o uchylenie
wyroku Sądu Okręgowego w całości i przekazanie sprawy do ponownego
rozpoznania w postępowaniu apelacyjnym.
Prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako
oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wyeliminowanie przez Sąd odwoławczy z podstawy prawnej skazania za
czyn z pkt I a/o (pkt 1 części dyspozytywnej wyroku Sądu I instancji) art. 278 §
5 k.k. było efektem uznania, że przepis ten dotyczy zaboru wyłącznie karty
bankomatowej, czyli uprawniającej jedynie do wypłaty pieniędzy z bankomatu.
Natomiast oskarżony skradł dwie karty kredytowe i kartę płatniczą, które uprawniają
również do zapłaty za towar lub usługi. Zmiana ta nastąpiła w uwzględnieniu
pierwszej części zarzutu z pkt 1 apelacji. Sąd odwoławczy nie podzielił natomiast
wyrażonego w niej poglądu, że zachowanie oskarżonego sprowadziło się do
realizacji tylko znamion wykroczenia z art. 119 § 1 k.k. ze względu na wartość
skradzionych kart i niemożność zakwalifikowania tego zachowania z art. 279 §
1 k.k. wobec braku apelacji na niekorzyść. Nadto Sąd Okręgowy wskazał, że,
zgodnie z trafnymi ustaleniami Sądu Rejonowego, działanie oskarżonego nie
ograniczyło się do kradzieży kart, ale polegało także na zaborze w celu
przywłaszczenia przez użycie jednej z nich kwoty 14. 700 zł, co lokuje to działanie
w ramach znamion z art. 278 § 1 k.k. Ostatecznie więc nie ma żadnego znaczenia
wielkość salda na rachunku bankowym, z którego pobierane były te pieniądze, jak
utrzymuje się w kasacji. Oskarżony zachowaniem opisanym w pkt I a/o,
uzupełnionym w pkt 1 części dyspozytywnej wyroku Sądu meriti, wypełnił więc co
najmniej znamiona art. 278 § 1 k.k. Na marginesie, w kolejnych tego typu sprawach
w polu uwagi pozostawać powinien pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu
Najwyższego z dnia 15 września 2016 r., II KK 129/16 (OSNKW 2016, z. 11, poz.
78), że art. 278 § 5 k.k. kryminalizuje kradzież „karty uprawniającej do podjęcia
pieniędzy z automatu bankowego”, niezależnie od tego, jaki charakter ma karta.
Zarzut podniesiony po drugim tiret jest w rzeczywistości, niedopuszczalnym
w postępowaniu kasacyjnym, zarzutem błędu w ustaleniach faktycznych poprzez
przyjęcie, i to przez Sąd Rejonowy, że przesłanki z art. 91 § 1 k.k. nie dotyczą
wszystkich czynów, ale trzech ostatnich. Ponadto, gdyby nawet przyjąć, że
należałoby wszystkie przypisane zachowania rozpatrywać jako ciąg przestępstw
(tzn. powinien to czynić Sąd odwoławczy), to w kasacji trzeba było wykazać, że
cztery działania w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, ocenione byłyby łagodniej
(orzeczona byłaby niższa kara) niż wymierzona kara łączna. A tego w skardze nie
wykazano.
Z przytoczonych względów uznając zarzuty za całkowicie chybione,
oddalono kasację jako oczywiście bezzasadną.
as
