II KK 21/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba
Dnia 5 marca 2025 r.
na posiedzeniu w trybie art. 535§3 k.p.k.
po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025r.
sprawy D. W.
skazanego za czyn z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 197§1 k.k. w zb. z art. 157§2 k.k. w
zw. z art. 11§2 k.k. i inne
z powodu kasacji obrońcy skazanego
wniesionej od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 28 sierpnia 2024r., sygn.
akt XI Ka 572/24, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Lubartowie z
dnia 27 marca 2024r., sygn. akt II K 610/23
postanowił:
1. oddalić kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną,
2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Kasacja wniesiona w imieniu skazanego jest bezzasadna w stopniu
oczywistym.
W pierwszym zarzucie wskazano na naruszenie art. 41§1 k.p.k. w zw. z art.
440 k.p.k. poprzez rozpoznanie sprawy przed Sądem I instancji przez Sędziego
Sądu Rejonowego, która w ocenie obrony, wydając postanowienie o zastosowaniu
środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania w stosunku do
II KK 21/25
2
oskarżonego w dniu 5 sierpnia 2023r. wyraziła swój pogląd na sprawę i wskazała,
że „jej zdaniem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje na to, że
oskarżony dopuścił się popełnienia zarzucanych mu czynów, przez co zachodzi
uzasadniona wątpliwość co do bezstronności tego sędziego”.
Odnosząc się do tak postawionego zarzutu należy zwrócić uwagę,
że w orzecznictwie Sądu Najwyższego problematyka ta była już poruszana.
W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 29 października 2013r., V KK 206/13,
Sąd wskazał, że „co do zasady orzekanie w tzw. sprawach incydentalnych, w tym
o tymczasowym aresztowaniu, nie jest okolicznością przemawiającą za
wyłączeniem sędziego. Jedynie w przypadku, gdyby sędzia orzekając w takim
postępowaniu wypowiedział się w sposób mogący budzić wątpliwości co do jego
bezstronności podczas merytorycznego rozpoznania sprawy, możliwe byłoby
rozważanie jego wyłączenia”. Analiza treści postanowienia Sądu Rejonowego w
Lubartowie z dnia 28 grudnia 2023r. w przedmiocie rozważenia zasadności
utrzymania tymczasowego aresztowania wobec D. W. nie prowadzi do konkluzji, że
Sąd wypowiedział się w sposób kategoryczny odnośnie jego sprawstwa za
zarzucane mu czyny. Wbrew twierdzeniom obrony w żadnym miejscu tego
postanowienia nie pada stwierdzenie, że D. W. „dopuścił się popełnienia
zarzucanych mu czynów”. Wielokrotnie natomiast Sąd wyraził zdanie, że zachodzi
duże czy też wysokie prawdopodobieństwo, że oskarżony popełnił zarzucane mu
przestępstwa, podkreślając przy tym, że oczywiście wymienione przez niego
dowody będą podlegały ocenie w toku procesu, niemniej ogólna przesłanka do
dalszego stosowania wobec oskarżonego środka zapobiegawczego w postaci
tymczasowego aresztowania z art. 249§1 k.p.k. została spełniona (k. 243-244 akt
sprawy II K 610/23).
Zauważenia wymaga także, że w toku postępowania nie złożono wniosku
o wyłączenie sędzi M.P. od udziału w sprawie. Stawianie aktualnie w tej przestrzeni
zarzutu tym bardziej nie może okazać się skuteczne (por. postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 14 stycznia 2003r., III KKN 400/01, uchwała Sądu
Najwyższego z dnia 22 lutego 2012r., SNO 50/11). Nietrafiony jest zatem zarzut
naruszenia art. 440 k.p.k.
II KK 21/25
3
Przechodząc dalej - podniesionych w kasacji zarzutów naruszenia przez Sąd
Okręgowy art. 433§1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457§3 k.p.k. również nie można uznać
za zasadne. Analiza motywów pisemnych Sądu Odwoławczego prowadzi do
wniosku, że odniósł się on do wszystkich zarzutów apelacji i uczynił to w sposób
prawidłowy –wyczerpujący i zgodny z zasadami prawidłowego rozumowania.
W podjętych rozważaniach Sąd wykazał, dlaczego w jego ocenie zarzuty apelacji
nie są zasadne i dlaczego stanowisko Sądu I instancji należy uznać za prawidłowe.
Wymienił materiał dowodowy przemawiający za uznaniem sprawstwa skazanego i
omówił go przez pryzmat zastrzeżeń obrońcy zawartych w apelacji. Dokonana w
sprawie ocena materiału dowodowego, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie razi
dowolnością – wprost przeciwnie, jest rzetelna, kompleksowa i bezstronna.
Nie polega na prawdzie twierdzenie, że relacje pokrzywdzonej ewoluowały,
a wątek seksualny pojawił się dopiero podczas przesłuchania w dniu 25 sierpnia
2023r. Już bowiem podczas pierwszego, wstępnego przesłuchania w dniu 4
sierpnia 2023r., wspomina ona o niewłaściwym zachowaniu skazanego, o
charakterze seksualnym (vide: k. 14 akt sprawy II K 610/23). Sąd Odwoławczy
wyjaśnił jakie mogły być przyczyny tego, że depozycje pokrzywdzonej i J. G. były
w szczegółach odmienne. Skarżący zdaje się zupełnie pomijać fakt, że J. G. w
czasie zdarzenia znajdował się pod wpływem alkoholu i jego możliwości
spostrzegania i rejestrowania wydarzeń były niewątpliwie upośledzone. Nie zmienia
to jednak faktu, że co do samego trzonu wydarzeń zeznania te pokrywają się z
wersją pokrzywdzonej i wskazują na zastosowanie przez D. W. wobec X.Y. agresji
fizycznej i werbalnej o charakterze seksualnym. Świadek G. relacjonował już w
czasie pierwszego przesłuchania, że D. W. zerwał z pokrzywdzonej spodenki i w
sposób wulgarny wyraził, co zamierza z nią zrobić, co z kolei stanowiło dla niego
impuls, żeby podjąć działania w celu odwiedzenia napastnika od jego zamiarów (k.
28 ww. akt). Również tego skarżący zdaje się nie dostrzegać. Podobnie jak tego, że
Sąd Odwoławczy do wszystkich tych okoliczności odniósł się na str. 4 uzasadnienia.
Dodać jedynie w tej przestrzeni można, że wersję wspomnianych uczestników
zdarzenia potwierdzają zeznania sąsiadki – J. K. i interweniującego funkcjonariusza
policji – A. G. , z których wynika, że pokrzywdzona opisując wydarzenie
bezpośrednio po ucieczce z domu mówiła o tym, że skazany próbował ja zgwałcić.
II KK 21/25
4
Sąd Okręgowy w sposób prawidłowy i racjonalny odniósł się również do
twierdzeń obrony związanych z konkluzją opinii biegłej psycholog, w której
wskazano, że X.Y. nie przejawia cech ofiary przemocy seksualnej. Jest to kolejny
element, którego skarżący zupełnie nie dostrzega. Nie jest bowiem tak, że każda
ofiara takiej przemocy przejawia określony wachlarz zachowań. Tym bardziej
odnieść to należy do sytuacji, gdy doszło do usiłowania zgwałcenia, nie zaś jego
dokonania. Sąd Odwoławczy przywołał w tej kwestii szerszą i zasługującą na pełną
aprobatę argumentację. Nie jest też tak, jak twierdzi skarżący, że opinia biegłej
psycholog stanowiła podstawę do czynienia ustaleń faktycznych – była to opinia
pomocnicza, wywołana przede wszystkim w celu oceny psychologicznej
wiarygodności zeznań pokrzywdzonej. Ustalenia faktyczne oparte zostały natomiast
na szeregu innych dowodach zgromadzonych w postępowaniu, które zostały
należycie ocenione.
W tej sytuacji nie można uznać, by Sąd Odwoławczy uchybił zasadom
prawidłowego przeprowadzania kontroli odwoławczej. Zarzut naruszenia art. 433§2
k.p.k. należało uznać za niezasadny.
Mając na względzie powyższe należało uznać, że autor kasacji nie wykazał,
by Sąd Odwoławczy dopuścił się uchybienia o charakterze rażącego naruszenia
prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia i które winno skutkować
orzeczeniem o charakterze kasatoryjnym.
To zaś skutkowało uznaniem kasacji za bezzasadną w stopniu oczywistym.
Skazanego obciążono kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego,
nie znajdując podstaw do zwolnienia od ich ponoszenia.
[J.J.]
[a.ł]
II KK 21/25
5