II CSKP 905/24

II CSKP 905/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: 13 stycznia 2026 r. SSN Piotr Telusiewicz (przewodniczący) SSN Maciej Kowalski (sprawozdawca) SSN Dariusz Pawłyszcze po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 13 stycznia 2026 r. w Warszawie skargi kasacyjnej M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 13 czerwca 2022 r., VII AGa 1292/21, w sprawie ze skargi M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. przeciwko K S.A. w S. (Korea Południowa) o uchylenie wyroku sądu polubownego, 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz K. w S. (Korea Południowa) 1200 (tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia niniejszego orzeczenia M. spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. do dnia zapłaty. Maciej Kowalski Piotr Telusiewicz Dariusz Pawłyszcze II CSKP 905/24 2 (a.z.) UZASADNIENIE Wyrokiem z 27 września 2021 r. Sąd Arbitrażowy przy Krajowej Izbie Gospodarczej w Warszawie (dalej: „SAKIG” lub „sąd polubowny”): zasądził od K. spółki akcyjnej w S. (Korea Południowa) na rzecz M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. 682 230,52 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od 27 września 2021 r. do dnia zapłaty (pkt 1); w pozostałym zakresie powództwa oddalił (pkt 2) i orzekł o kosztach postępowania arbitrażowego (pkt. 3). W skardze o uchylenie wyroku sądu polubownego powód zaskarżył powyższy wyrok w części tj. co do pkt 1 w zakresie w jakim Sąd ten zasądził od pozwanego na rzecz powoda odsetki za opóźnienie od 27 września 2021 r. oraz pkt 2 w zakresie, w jakim oddalił powództwo o zapłatę odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od 3 maja 2016 r. do 26 września 2021 r. Wyrokiem z 13 czerwca 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił skargę powoda o uchylenie powyższego wyroku i orzekł o kosztach wywołanych jej wniesieniem. Uzasadniając to orzeczenie Sąd ten, w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej, poczynił następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne. Powód domagał się w postępowaniu arbitrażowym zasądzenia od pozwanego 682 230,52 złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 maja 2016 r. do dnia zapłaty, tytułem przysługującej mu wierzytelności o zapłatę wynagrodzenia należnego na podstawie zawartej przez strony umowy podwykonawczej na projektowanie i budowę sieci [...] z 24 sierpnia 2015 r., zmienionej następnie aneksem nr 1 z 3 listopada 2015 r. Po zakończeniu prac powód zgłosił pozwanemu gotowość do odbioru technicznego robót. Z uwagi na istnienie wad i usterek oraz uwzględnienie ich w sporządzonych protokołach odbioru, strony w lutym 2016 r. zawarły porozumienia w sprawie rozliczeń pomiędzy nimi, w ramach których powód wyraził zgodę na II CSKP 905/24 3 zapłatę przez pozwanego 75% należnego wynagrodzenia w przypadku sieci [...] oraz 80% należnego wynagrodzenia w przypadku sieci szkieletowej, objętych wystawionymi fakturami VAT, a pozwany oświadczył, że pozostałe odpowiednio 25% oraz 20% wartości wynagrodzenia objętego wystawionymi fakturami VAT zostanie zapłacone po dostarczeniu przez powoda pełnej dokumentacji powykonawczej oraz po podpisaniu protokołu usunięcia zidentyfikowanych usterek, w terminie do 30 kwietnia 2016 r. Po zawarciu ww. porozumień pozwany wypłacił 75% należnego wynagrodzenia w przypadku sieci [...] oraz 80% należnego wynagrodzenia w przypadku sieci szkieletowej. W ocenie sądu polubownego kluczowy problem w sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia czy w świetle łączącej strony przywołanych: umowy, aneksu oraz porozumienia powodowi należy się wypłata pozostałej części wynagrodzenia. Rozstrzygając o roszczeniu powoda Sąd ten przyjął, że należy odwoływać się nie tylko do treści zawartych między stronami umowy, aneksu i porozumień, lecz także do dotychczasowej współpracy stron. Do wykładni umowy, aneksu oraz porozumienia mają zastosowanie dyrektywy wykładni oświadczeń woli, a zatem przede wszystkim art. 65 § 1 k.c. co oznacza, że należy zastosować obiektywną (zorientowaną na punkt widzenia racjonalnego adresata) metodę wykładni, w której sens oświadczenia woli ustala się biorąc pod uwagę to, jak adresat (strony) oświadczenia powinien był je rozumieć. Stosownie do § 6 ust. 3 umowy: „Rozliczenie będzie dokonywane po należytym wykonaniu robót określonych w załączniku nr 1 do umowy i terminach określonych w załączniku nr 1 do umowy, na podstawie podpisanego przez obie strony bezusterkowego protokołu odbioru”. Natomiast zgodnie z § 7 ust. 4 umowy: „Po ostatecznym zaakceptowaniu przez pozwanego wykonania robót, zrealizowanych zgodnie z ich zakresem określonym w załączniku nr 1 do umowy, pozwany podpisze z podwykonawcą (powodem) stosowny protokół odbioru (tj. częściowe lub końcowy protokół). Podwykonawca ma prawo do żądania zapłaty za wykonane roboty, jeżeli roboty zostaną odebrane bez uwag przez Województwo.” Stosownie natomiast do § 7 ust. 5 umowy: „Końcowy protokół odbioru zostanie wystawiony po prawidłowym zrealizowaniu całego zakresu robót wskazanych II CSKP 905/24 4 w załączniku 1 i po przeprowadzeniu wszystkich testów odbiorowych, co zostanie potwierdzone przez strony w końcowym protokole odbioru.” Zgodnie zaś z porozumieniem (tj. dokumentami zawieranymi dla poszczególnych obszarów) powód oświadczył, że: wyraża zgodę na zapłatę przez pozwanego 75% wartości z bliżej określonej faktury VAT, natomiast pozostałe 25% wartości z bliżej określonej faktury, której porozumienie dotyczy) zostanie wypłacone przez pozwanego po dostarczeniu przez powoda dokumentacji podwykonawczej i podpisaniu protokołu odbioru końcowego, jednak nie później niż do 30 kwietnia 2016 r. Sąd polubowny dokonując wykładni porozumień zawartych między stronami stwierdził, że celem ich zawarcia było załatwienie wszystkich dotychczasowych relacji prawnych łączących strony oraz dokonanie wzajemnych rozliczeń w określonym terminie. Zdaniem SAKIG powód udowodnił, że wykonał przedmiotowe roboty, a oceniając podnoszony zarzut brak podpisania protokołu końcowego wskazał, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem orzecznictwa i doktryny, brak protokołu odbioru robót budowlanych nie pozbawia wykonawcy roszczenia o wynagrodzenie w sytuacji faktycznego zakończenia wykonywania przez niego robót. Brak dochowania czynności odbioru robót może mieć natomiast znaczenie m.in. dla oceny wymagalności tego roszczenia i co za tym idzie ustalenia daty początkowej biegu odsetek. Sąd polubowny nie zasądził odsetek z tytułu opóźnienia zgodnie z żądaniem pozwu, tj. od dnia następnego po dniu umownego zakończenia wykonywania robót budowlanych wskazanego w podpisanych porozumieniach tj. od 1 maja 2016 r., lecz od 27 września 2021 r., tj. od dnia wydania wyroku arbitrażowego. Przyjął, że wobec braku sporządzenia protokołu końcowego robót, a więc braku niewątpliwego terminu zakończenia ich wykonywania przez powoda, od dnia wydania niniejszego wyroku pozwany pozostaje w opóźnieniu z zapłatą. Ostatnim momentem, w którym pozwany dowiedział się o obowiązku zapłaty wynagrodzenia i jego wysokości, jest dzień wydania wyroku. Powód zarzucił wyrokowi sądu polubownego m.in. sprzeczność z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej - art. 1206 § 2 pkt 2 k.p.c. to jest: a) zasadą pacta sunt servanda oraz autonomii woli stron, przez II CSKP 905/24 5 przyjęcie, że momentem decydującym, w którym pozwany dowiedział się o obowiązku zapłaty wynagrodzenia i jego wysokości oraz momentem, od którego biegną odsetki ustawowe za opóźnienie jest dzień wydania wyroku, podczas gdy ostateczny termin zapłaty wynagrodzenia wynikał z dokonania protokolarnie odbiorów, które nastąpiły w sobotę 30 kwietnia 2016 r. i upływie w poniedziałek w dniu 2 maja 2016 r. definitywnego terminu zapłaty określonego w zawartych przez strony porozumieniach w formie oświadczeń z 19 lutego 2016 r., b) z zasadą odpowiedzialności odszkodowawczej w zakresie odsetek przez ich oddalenie; c) z zasadą ochrony praw majątkowych tj. prawa własności przez oddalenie żądania powoda zapłaty od przeciwnika bliżej określonych odsetek ustawowych za opóźnienie, w sytuacji gdy pozwany w sposób nieuprawiony nieodpłatnie korzystał z majątku, który powinien wejść do majątku powoda. Odnosząc się do tych zarzutów, Sąd Apelacyjny wskazał, że odsetki za opóźnienie należą się od dnia popadnięcia dłużnika w opóźnienie, nie zaś za okres wcześniejszy. Rozważając kwestie prawidłowego zasądzenia odsetek w arbitrażu dopuścił możliwość przyjęcia, że w pewnych sytuacjach zasądzenie odsetek za wcześniejszy okres, kiedy dłużnik nie popadł w opóźnienie, mogłoby oznaczać, że wyrok sądu polubownego wydany z naruszeniem tych zasad byłby wyrokiem uchybiającym praworządności (byłby sprzeczny z klauzulą porządku prawnego). Zwrócił jednak uwagę, że w badanej sprawie sąd polubowny nie zanegował zasady, że odsetki należą się za okres opóźnienia. Uznał natomiast, że zaoferowany przez powoda materiał dowodowy nie pozwala na ustalenie innego niewątpliwego terminu wykonania prac niż data wydania orzeczenia. Zdaniem Sądu Apelacyjnego polemika z powyższym rozstrzygnięciem nie jest dopuszczalna, gdyż kontrola zgodności wyroku sądu polubownego z prawem materialnym ani badanie trafności oceny materiału dowodowego przeprowadzonej przez arbitrów, ani też poprawności ustaleń faktycznych nie mieści się w zakresie objętym dyspozycją przepisów art. 1206 § 1 czy § 2 k.p.c. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku powód zarzucił naruszenie: 1) art. 3271 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 391 § 1 i art. 387 § 21 pkt 1 i 2 i w zw. z art. 1207 § 2 k.p.c. przez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku bez ustalenia II CSKP 905/24 6 stanu faktycznego dokonanego przez Sąd Apelacyjny, pomimo nieprzyjęcia za własny stanu faktycznego ustalonego przez sąd polubowny, a także sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku bez wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku tj. z pominięciem wykazania, że w szczególności w odniesieniu do podniesionych w skardze podstaw wyrok sądu arbitrażowy nie jest sprzeczny z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej; 2) art. 378 § 1 w zw. z art. art. 3271 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 391 § 1 i w zw. z art. 1206 § 2 pkt 2 k.p.c. przez nierozpoznanie sprawy w granicach skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego w zakresie oceny i rozważenia zasadności podstaw zawartych w tej skardze tj. naruszenia klauzuli porządku publicznego w postaci zasad pacta sunt servanda, autonomii woli stron i odpowiedzialności odszkodowawczej; 3) art. 354 § 1 i art. 65 § 1 i 2 k.c. oraz art. 1206 § 2 pkt 2 k.p.c. w zakresie wynikających z nich podstawowych zasad porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej w postaci zasady pacta sunt servanda oraz autonomii woli stron - przez niezastosowanie tych przepisów w stanie faktycznym sprawy i w efekcie dokonanie błędnej wykładni łączących stronę umów i porozumień, skutkujące przyjęciem, że momentem decydującym w którym pozwany dowiedział się o obowiązku zapłaty wynagrodzenia i jego wysokości oraz momentem, od którego biegną odsetki ustawowe za opóźnienie jest dzień wydania wyroku przez Sąd Arbitrażowy, podczas gdy ostateczny termin zapłaty przypadał na dzień 30 kwietnia 2016 r. i wynikał z zawartych przez strony porozumień w formie oświadczeń z 19 lutego 2016 r.; 4) art. 481 § 1 k.c. i art. 64 ust. 2 Konstytucji oraz art. 1206 § 2 pkt 2 k.p.c. w zakresie wynikających z nich podstawowych zasad porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej w postaci zasady odpowiedzialności odszkodowawczej oraz zasady ochrony praw majątkowych (prawa własności), przez ich niezastosowanie i oddalenie żądania powoda zapłaty od pozwanego bliżej określonych odsetek, podczas gdy pozwany pozostając w opóźnieniu z zapłatą kwoty zasądzonego wynagrodzenia od 3 maja 2016 r. tj. momentu dokonania odbiorów, które nastąpiły 30 kwietnia 2016 r. i upływie terminu zapłaty określonego we wskazanych porozumieniach naruszył postanowienia umowy powodując szkodę II CSKP 905/24 7 w majątku powoda, a co najmniej w sposób nieuprawiony nieodpłatnie korzystał z kapitału, który powinny wejść do majątku powoda. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i o przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwany wniósł o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, względnie jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zarzuty skargi kasacyjnej nie są zasadne. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów dotyczących naruszenia przez Sąd Apelacyjny prawa procesowego, należy wskazać, że zgodnie z poglądem dominującym w orzecznictwie Sądu Najwyższego naruszenie przez sąd drugiej instancji zasad sporządzania uzasadnienia orzeczenia jedynie wyjątkowo może stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną, co ma miejsce, gdy wskutek uchybienia wymaganiom stawianym uzasadnieniu zaskarżone orzeczenie nie poddaje się kontroli kasacyjnej. W orzecznictwie tym wyrażane jest także dalej idące, choć niepozbawione kontrowersji, stanowisko, zgodnie z którym wady uzasadnienia z natury nie mogą mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia, gdyż uzasadnienie jest sporządzane już po wydaniu orzeczenia (zob. wyrok SN z 5 grudnia 2025 r., II CSKP 1142/23, i cytowane tam orzecznictwo). Ponadto przypomnieć trzeba, że od 7 listopada 2019 r. treść uzasadnienia orzeczenia sądu drugiej instancji rozstrzygającego apelację jest w wyczerpujący sposób uregulowana w art. 387 § 21 k.p.c. (zob. ustawę z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw). Przepis ten ma zastosowanie do uzasadniania orzeczeń wydanych od 7 listopada 2019 r., także w razie wszczęcia postępowania przed tym dniem (zob. art. 9 ust. 2 przywołanej ustawy z 4 lipca 2019 r.). Artykuł 387 § 21 k.p.c. jest przy tym przepisem szczególnym względem art. 3271 k.p.c. co oznacza, że sąd drugiej instancji może na płaszczyźnie konstrukcji uzasadnienia orzeczenia dopuścić się jedynie naruszenia art. 387 § 21 k.p.c. II CSKP 905/24 8 (zob. np. wyroki SN: z 13 września 2022 r., II CSKP 709/22, i z 12 grudnia 2023 r., II CSKP 1352/22). Uzasadnione jest zatem przyjęcie, że to tylko ten ostatni przepis reguluje sposób sporządzenia uzasadnienia orzeczenia przez Sąd Apelacyjny rozpoznający skargę o uchylenie wyroku sądu polubownego (art. 1207 § 2 k.p.c.). Umknęło przy tym uwadze skarżącego, że Sąd Apelacyjny nie rozpoznawał merytorycznie sprawy, bo spór dzielący strony został poddany arbitrom, a jego rola ograniczona była do rozpoznania skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego. Tym samym sąd ten nie mógł przyjąć za własne ustaleń faktycznych poczynionych w arbitrażu, ale musiał poczynić własne ustalenia dotyczące rozpoznawanych podstaw skargi o uchylenie (powołanych przez skarżącego oraz branych pod uwagę z urzędu). W tym kontekście podnieść trzeba, że zarzucanie sądowi skargi, że nie poczynił niezbędnych ustaleń faktycznych powinno być połączone z wskazaniem przepisu regulującego badaną podstawę skargi o uchylenie. Wbrew twierdzeniom powoda ustalenia takie zostały poczynione, a analiza uzasadnienie zaskarżonego wyroku wskazuje przy tym, że zawiera ono wszystkie niezbędne elementy konstrukcyjne przewidziane w ustawie procesowej. Dodać także należy, że przedstawione motywy i argumenty pozwalają prześledzić i ocenić stanowisko tego Sądu Apelacyjnego, a okoliczność, że skarżący z tymi wywodami się nie zgadza, nie może stanowić podstawy do uwzględnienia podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Co do zarzutów sformułowanych w pkt 2, to nie mogły one odnieść skutku, gdyż skuteczne zarzucenie naruszenia wskazanych tam przepisów w postępowaniu kasacyjnym wymaga objęcia zarzutem również art. 1207 § 2 k.p.c. jako przepisu nakazującego stosować odpowiednio przepisy o apelacji do postępowania ze skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego. Jedynie zatem ubocznie zauważyć należy, że Sąd Najwyższy w wyroku z 13 września 2022 r., II CSKP 709/22 odnosząc się do zarzutu dotyczącego nierozpoznania sprawy w granicach skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego i zaniechania rozpoznania wszystkich wskazanych w skardze zarzutów wyraził stanowisko, że odniesienie się osobno do każdego z podniesionych przez skarżącego zarzutów nie jest bezwzględnym warunkiem prawidłowego rozpoznania II CSKP 905/24 9 sprawy przez Sąd Apelacyjny. Za wystarczające należy uznać odniesienie się do sformułowanych w skardze zarzutów i wniosków w sposób wskazujący na to, że zostały one przez Sąd Apelacyjny w całości rozważone przed wydaniem orzeczenia. Chybione są także zarzuty powoda odnoszące się do naruszenia przez Sąd Apelacyjny prawa materialnego (art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c.). Wskazać należy, że Sąd Apelacyjny trafnie ocenił zakres swojej kognicji w badanym postępowaniu przyjmując, że konstrukcja skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego wskazuje, że środek ten nie służy dokonywaniu merytorycznej kontroli poprawności rozstrzygnięcia arbitrów przez sąd powszechny, podobnej do kontroli instancyjnej w postępowaniu sądowym. W postępowaniu o uchylenie wyroku sądu polubownego niedopuszczalne jest bowiem merytoryczne rozpoznanie sporu, a kontrola orzeczenia arbitrów odbywa się wyłącznie z punktu widzenia wystąpienia podstaw skargi zamieszczonych w art. 1206 k.p.c. (zob. wyrok SN z 15 czerwca 2021 r., III CSKP 102/21, i cytowane tam orzecznictwo). Wywodzona z umowy o arbitraż kompetencja sądu polubownego nie ma charakteru swoistej prejurysdykcji - sąd polubowny rozstrzyga sprawę samodzielnie, w miejsce sądu państwowego, i do niego należy ustalenie podstawy faktycznej oraz ocena prawna sporu. Kontrola sprawowana nad sądownictwem polubownym przez sąd państwowy nie jest zatem równoznaczna z rozstrzyganiem sprawy ex novo, nie tylko w płaszczyźnie faktycznej, lecz także w płaszczyźnie prawnej (zob. postanowienie SN z 19 czerwca 2019 r., I CSK 23/19, i cytowane tam orzecznictwo). Tak ujęty przedmiot postępowania ze skargi o uchylenie, determinuje zakres zarzutów, które mogą zostać w skardze kasacyjnej skutecznie postawione wyrokowi Sądu Apelacyjnego. Na tym tle chybione są zarzuty naruszenia przez Sąd Apelacyjny art. 354 § 1, art. 65 § 1 i 2 oraz art. 481 § 1 k.c. Przepisy te nie mogły zostać przez ten Sąd naruszone już tylko z tej przyczyny, że nie były na etapie rozpoznawania skargi o uchylenie stosowane. Sąd Apelacyjny nie rozpoznawał bowiem dzielącego strony sporu, nie dokonywał wykładni zawartych przez nie umów, ale rozważał jedynie, czy rozstrzygnięcie sporu w ustalonym stanie faktycznym przy zastosowaniu wybranej przez arbitrów podstawy prawnej nie naruszyło art. 1206 § 2 pkt 2 k.p.c. II CSKP 905/24 10 Przechodząc do oceny tej kwestii stwierdzić należy, że Sąd Apelacyjny dokonał kontroli zaskarżonego orzeczenia zgodnie z istotą klauzuli porządku publicznego przyjmując, że przy jej stosowaniu nie chodzi o to, aby oceniane orzeczenie było zgodne ze wszystkimi wchodzącymi w grę bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa, lecz o to, czy wywarło ono skutek sprzeczny z podstawowymi zasadami krajowego porządku prawnego o charakterze konstytucyjnym albo wiodącymi zasadami dla określonych dziedzin prawa materialnego lub procesowego (zob. postanowienie SN z 30 listopada 2022 r., I CSK 3335/22, i cytowane tam orzecznictwo). Mimo różnego ujęcia stwierdzić należy, że powód – odwołując się do klauzuli porządku publicznego w rzeczywistości kontestuje orzeczenie sądu polubownego w zakresie rozstrzygnięcia o należności odsetkowej od zasądzonego świadczenia głównego, wskazując na błędy w ustaleniach faktycznych oraz zarzucając jego sprzeczność z postanowieniami umowy, w której strony określiły termin płatności, a w konsekwencji naruszenie art. 481 § 1 k.c. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy wymagalność świadczenia pieniężnego wynikającego ze stosunku umownego strony mogą uregulować według własnego uznania, a postanowienia w tym zakresie mają znaczenie dla ustalenia terminu, z upływem którego dłużnik popada w opóźnienie, czego skutkiem jest uprawnienie wierzyciela do żądania odsetek. W tym kontekście w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażono stanowisko, że wyrok sądu polubownego, który został wydany z naruszeniem zasady, iż odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia odszkodowawczego należą się od dnia popadnięcia dłużnika w opóźnienie, uchybia praworządności. Z drugiej strony zwrócono uwagę, że odsetki za opóźnienie mają charakter świadczeń ubocznych zależnych od istnienia świadczenia głównego, w postępowaniu przed sądem polubownym istotne są również okoliczności, które zadecydowały o określeniu daty początkowej świadczenia odsetkowego (zob. wyrok SN z 9 stycznia 2019 r., I CSK 743/17). Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, Sąd Apelacyjny prawidłowo przyjął, że ustalenie przez sąd polubowny, że zaoferowany przez powoda materiał dowodowy nie pozwala na ustalenie innego niewątpliwego terminu wykonania prac II CSKP 905/24 11 niż termin wydania orzeczenia nie spowodowało wydania wyroku, którego skutki byłyby sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego - art. 1206 § 2 pkt 2 k.p.c. Z tych względów, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1, 11 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. przy uwzględnieniu § 8 ust. 1 pkt 4 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 oraz § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Maciej Kowalski Piotr Telusiewicz Dariusz Pawłyszcze (M.M.) [r.g.]