I KK 253/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 21 października 2025 r.
SSN Jacek Błaszczyk (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Tomasz Artymiuk
SSN Barbara Skoczkowska
w sprawie A. G.
skazanego z art. 200a § 2 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
w dniu 21 października 2025 r.
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego
od wyroku Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim
z dnia 23 września 2024 r., sygn. akt II K 397/24,
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi
Rejonowemu w Lwówku Śląskim do ponownego rozpoznania.
Tomasz Artymiuk
Jacek Błaszczyk
Barbara Skoczkowska
UZASADNIENIE
Prokuratura Rejonowa w Lwówku Śląskim w dniu 27 czerwca 2024 r.
skierowała akt oskarżenia przeciwko A. G. zarzucając mu, iż w dniu 26 stycznia 2024
r. ze skutkiem w L., woj. [...], nawiązał zakazany kontakt z małoletnią P. P. w wieku
I KK 253/25
2
12 lat za pośrednictwem aplikacji M. i F., a następnie złożył propozycję utrwalenia
treści pornograficznych - wykonania i przekazywania nagich zdjęć z udziałem ww.
małoletniej, zmierzając do jej realizacji, tj. czyn z art. 200a § 2 k.k.
Do aktu oskarżenia został dołączony w trybie art. 335 § 2 k.p.k. wniosek o
rozpoznanie sprawy przeciwko A. G. bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie
uzgodnionej z nim kary 1 roku ograniczenia wolności, polegającej na wykonywaniu
nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin
miesięcznie oraz środka karnego w postaci zakazu zbliżania się oraz kontaktowania
z pokrzywdzoną, również za pośrednictwem środków telekomunikacyjnych i
teleinformatycznych, przez okres 3 lat. Ponadto zgodnie z wnioskiem oskarżony miał
zostać zwolniony z ponoszenia kosztów postępowania i opłat sądowych.
Po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 23 września 2024 r. sprawy A. G., Sąd
Rejonowy w Lwówku Śląskim na podstawie art. 343 § 1 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1
k.p.k. uwzględnił wniosek złożony przez prokuratora o wymierzenie oskarżonemu
uzgodnionej z nim kary i wydanie wyroku na posiedzeniu. W konsekwencji, Sąd
Rejonowy w Lwówku Śląskim wyrokiem z dnia 23 września 2024 r., sygn. akt II K
397/24, orzekł:
uznał oskarżonego A. G. za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu z art. 200a
§ 2 k.k. i za to na podstawie art. 200a § 2 k.k. wymierzył mu karę 1 (jednego) roku
ograniczenia wolności zobowiązując do wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej
pracy na cele społeczne w wymiarze 30 (trzydziestu) godzin w stosunku
miesięcznym;
na podstawie art. 41 a § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego A. G. zakaz zbliżania się
na odległość mniejszą niż 100 metrów oraz zakaz kontaktowania się z pokrzywdzoną,
także poprzez środki telekomunikacji i teleinformatyczne na okres 3 lat;
1. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego w całości od zapłaty na
rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych i nie wymierzył opłaty.
Wyrok ten nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się w dniu 1
października 2024 r.
I KK 253/25
3
Kasację od tego orzeczenia wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżył
wyrok w całości na niekorzyść skazanego zarzucając rażące i mające istotny wpływ
na treść wyroku naruszenie prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 343 § 6
i 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu dołączonego do
aktu oskarżenia wadliwego wniosku prokuratora o skazanie A. G. bez
przeprowadzenia rozprawy i wymierzenie mu kary za popełnienie przestępstwa z art.
200a § 2 k.k., pomimo iż wniosek ten nie zawierał propozycji, obligatoryjnego z mocy
art. 41 § 1a pkt 2 k.k. i art. 43a § 2 k.k., orzeczenia środków karnych w postaci:
zakazu zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich
lub określonych zawodów albo działalności, związanych z wychowaniem, edukacją,
leczeniem małoletnich lub z opieką nad nimi na czas określony albo dożywotnio (art.
41 § 1a pkt 2 k.k.) oraz świadczenia pieniężnego wymienionego w art. 39 pkt 7 k.k.
na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w
wysokości co najmniej 5000 złotych (art. 43a § 2 k.k.), co skutkowało wydaniem
wyroku z również rażącą i mającą istotny wpływ na jego treść obrazą wskazanych
przepisów prawa materialnego
W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o uchylenie
zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w
Lwówku Śląskim do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się zasadna w stopniu oczywistym,
co umożliwiło - wobec wniesienia kasacji z zachowaniem terminu określonego w art.
524 § 3 k.p.k. - uwzględnienie tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia w całości
na posiedzeniu bez udziału stron na podstawie art. 535 § 5 k.p.k.
Jak trafnie zauważył skarżący, wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim
został wydany z rażącym naruszeniem przepisów prawa karnego procesowego
wskazanych w petitum kasacji.
Przypomnieć należy, że postępowanie unormowane w art. 335 k.p.k. i art.
343 k.p.k. jest jednym z postępowań konsensualnych, w ramach którego Sąd
orzekający w tym trybie rozpoznaje sprawę na posiedzeniu, bez przeprowadzania
I KK 253/25
4
postępowania dowodowego, a nawet bez udziału stron (jeżeli mimo prawidłowego
zawiadomienia nie stawią się na posiedzenie, a zarazem, gdy prezes sądu lub sąd
nie uzna ich obecności za konieczną), i wydaje wyrok skazujący oskarżonego, o ile
uwzględnia złożony przez prokuratora, po uzgodnieniu z oskarżonym, wniosek o
którym mowa w art. 335 § 1 k.p.k.
Jednocześnie, mając na uwadze brzmienie art. 343 § 7 k.p.k., rozpoznając
omawiany wniosek sąd powinien dokonać nie tylko jego formalnej i merytorycznej
kontroli, ale również przeanalizować zgodność zawartych w nim propozycji z
wymogami prawa materialnego i procesowego. Dopiero gdy wymogi te in concreto
zostaną spełnione, to wniosek o skazanie bez rozprawy może zostać uwzględniony.
W przedmiotowej sprawie A. G. został skazany za dokonanie przestępstwa
z art. 200a § 2 k.k. Nie ulega wątpliwości, że przedmiotem ochrony w przypadku typu
czynu zabronionego opisanego w dyspozycji przywołanego przepisu jest wolność
seksualna małoletnich, zaś przesłanka zastosowania zakazu przewidzianego w art.
41 § 1a zdanie drugie k.k. wchodzi w grę w razie skazania za którekolwiek z
przestępstw określonych w rozdziale XXV Kodeksu karnego (por. wyrok Sądu
Najwyższego z dnia 14 maja 2024 r., III KK 57/24). Oznacza to, że na Sądzie ciążył
obowiązek orzeczenia wobec oskarżonego zakazu zajmowania wszelkich lub
określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo
działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub z
opieką nad nimi na czas określony albo dożywotnio. (por. wyrok Sądu Najwyższego
z dnia 6 listopada 2023 r., I KK 132/23).
Ponadto, w związku ze skazaniem A. G. za przestępstwo z art. 200a § 2 k.k.
na Sądzie I instancji spoczywał obowiązek orzeczenia świadczenia na rzecz
Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości
co najmniej 5000 złotych. Orzeczenie tego środka karnego, w realiach niniejszej
sprawy, na podstawie art. 43a § 2 k.k. było obligatoryjne, a Kodeks karny nie
przewiduje od tego obowiązku żadnego wyjątku (por. wyrok Sądu Najwyższego z
dnia 3 września 2024 r., IV KK 203/24).
I KK 253/25
5
W konsekwencji, brak obligatoryjnego rozstrzygnięcia o wskazanych środkach
karnych stanowi rażące naruszenie prawa materialnego. O obrazie prawa
materialnego można bowiem zasadnie twierdzić m.in. w sytuacji niezastosowania
określonego przepisu, gdy jego zastosowanie było obowiązkowe (por. wyroki Sądu
Najwyższego: z dnia 11 kwietnia 2017 r., II KK 31/17 oraz z dnia 6 listopada 2023 r., I
KK 132/23).
Oznacza to, że aprobując wniosek prokuratora, Sąd ten dopuścił się rażącego
i mającego istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenia przepisów prawa karnego
procesowego i materialnego, wskazanych w petitum kasacji. Złożony bowiem przez
prokuratora w trybie art. 335 § 1 k.p.k. wniosek, został sformułowany z naruszeniem
przepisu art. 41 § 1a zdanie drugie k.k. oraz art. 43a § 2 k.k., a jego uwzględnienie
przez Sąd doprowadziło do rażącej obrazy tych przepisów prawa karnego
materialnego.
Reasumując, brak przesłanek z art. 335 § 1 k.p.k. w zw. z art. 343 § 6 i §
7 k.p.k. umożliwiających wydanie orzeczenia na posiedzeniu, nie pozwalał Sądowi
na uwzględnienie wniosku prokuratora. Sąd powinien był dostrzec i zasygnalizować
uchybienia, nie mógł jednak uwzględnić wniosku pozostającego w sprzeczności z
konkretnymi przepisami prawa karnego materialnego. Skoro jednak tego nie uczynił,
to tym samym dopuścił się rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku (art.
523 § 1 k.p.k.) naruszenia przepisów prawa karnego procesowego, a w konsekwencji
przepisów prawa karnego materialnego, wskazanych w zarzucie kasacyjnym.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i
przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Lwówku Śląskim do ponownego
rozpoznania, w trakcie którego Sąd uwzględni poczynione wyżej uwagi i wyda
orzeczenie zgodne z przepisami prawa.
[J.J.]
[r.g.]
I KK 253/25
6
Tomasz Artymiuk
Jacek Błaszczyk
Barbara Skoczkowska