I CSK 1744/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Krzysztof Wesołowski
26 lutego 2025 r.
na posiedzeniu niejawnym 26 lutego 2025 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa Z. K. i B. K.
przeciwko M. J.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Z. K.
od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie
z 16 lutego 2024 r., V Ga 301/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego tytułem kosztów
postępowania kasacyjnego 2700 (dwa tysiące siedemset)
złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas po
upływie tygodnia od dnia doręczenia postanowienia
powodowi do dnia zapłaty.
M.L.
UZASADNIENIE
W związku ze skargą kasacyjną powoda Z. K. od wyroku Sądu Okręgowego
w Olsztynie z 16 lutego 2024 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
I CSK 1744/24
2
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania
przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być osiągnięty jedynie przez powołanie
i uzasadnienie istnienia przesłanek umożliwiających realizację publicznoprawnych
funkcji skargi kasacyjnej. Tylko na tych przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć
rozstrzygnięcie o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania. Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo
jest uzasadnione jedynie w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej
funkcje publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie, nawet w takiej, w której
rozstrzygnięcie oparte jest na błędnej subsumpcji czy wadliwej wykładni prawa,
skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania. Podkreślenia wymaga, że
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie
ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej
indywidualnej sprawie.
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparł na
przesłance uregulowanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Przesłanka ta nie została
spełniona.
Uzasadnienie oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jako przesłanki jej
przyjęcia do rozpoznania wymaga powołania się na kwalifikowaną postać
naruszenia zaskarżonym orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub
procesowego i przeprowadzania wywodu zmierzającego do jego wykazania.
Oczywistość naruszenia ma miejsce wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie,
przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia
w szczegóły czy dokonywania pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę
przepisów i doszukiwania się ich znaczenia. O przyjęciu skargi kasacyjnej do
rozpoznania nie decyduje przy tym samo oczywiste naruszenie konkretnego
przepisu prawa materialnego lub procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone
orzeczenie, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście
nieprawidłowego orzeczenia. Skoro podstawami skargi kasacyjnej nie mogą być
objęte zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.),
tylko nie można z odwołaniem się do nich wywodzić o oczywistej zasadności skargi
I CSK 1744/24
3
kasacyjnej albo wykazywać tę zasadność z odwołaniem się do innego stanu
faktycznego niż będący podstawą rozstrzygnięcia (zob. postanowienie Sądu
Najwyższego z 3 marca 2023 r., I CSK 2765/22).
Według skarżącego skarga była oczywiście zasadna ponieważ „zaskarżone
orzeczenie sądu II instancji w sposób oczywisty narusza przepisy prawa
materialnego tj. art. 656 § 1 k.c. w zw. z art. 644 k.c., art. 656 § 1 k.c. w zw. z art.
639 k.c. lub art. 656 § 1 k.c. w zw. z art. 636 § 1 k.c. oraz przepisy prawa
procesowego tj. art. 378 § 1 k.p.c. oraz art. 387 §2(1) ust. 2 k.p.c.”
Autor skargi kasacyjnej wskazał ponadto, że „Sąd II instancji oddalając
apelację podzielił całkowicie wadliwą interpretację brzmienia treści przytoczonych
przepisów, co wynika z treści orzeczenia, a tym samym w odniesieniu do
ustalonego stanu faktycznego przez Sąd I instancji wydał wyrok z rażącym
naruszeniem prawa materialnego. Sąd II instancji zupełnie nie zważał na fakt, że
powód przez cały czas trwania umowy o dzieło, a więc do dnia odstąpienia od niej
przez pozwanego, był gotów wykonywać dzieło, a wszelkie ewentualne usterki na
bieżąco usuwać. Zupełnie marginalizowany został fakt, że pozwany poza rzekomo
ustnymi uwagami co do realizowanego dzieła, faktycznie nie wezwał powoda do
zmiany sposobu wykonywania dzieła i nie wyznaczył mu w tym celu odpowiedniego
terminu.”
Jednocześnie według skarżącego „wydanie rozstrzygnięcia oddalającego
apelację oraz następcze sporządzenie uzasadnienia tego wyroku w formie
naruszającej przepisy art. 378 § 1 k.p.c. oraz art. 387 § 2 (1) ust. 2 k.p.c. skutkować
winno uchyleniem przedmiotowego wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego
rozpoznania sądowi II instancji.”
Co się tyczy oczywistej zasadności skargi kasacyjnej należy podkreślić, że
o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje per se nawet oczywiste
naruszenie konkretnego przepisu, lecz jego skutek polegający na wydaniu
oczywiście nieprawidłowego orzeczenia, które nie może się ostać. Wniosek
powoda nie odpowiada tym wymaganiom.
Skarga kasacyjna nie spełnia powyższego kryterium. Rozpoznając skargę,
Sąd Najwyższy nie jest uprawniony ani do badania prawidłowości ustaleń
I CSK 1744/24
4
faktycznych, ani do oceny dowodów dokonanych przez sąd odwoławczy. Sąd
Najwyższy, jako „sąd prawa”, rozpoznając nadzwyczajny środek zaskarżenia
w postaci skargi kasacyjnej, jest związany ustalonym stanem faktycznym sprawy.
Związanie to wyklucza nie tylko przeprowadzenie w jakimkolwiek zakresie
dowodów, lecz także badanie, czy sąd drugiej instancji nie przekroczył granic
swobodnej ich oceny. Z tego punktu widzenia każdy zarzut skargi kasacyjnej, który
ma na celu polemikę z ustaleniami faktycznymi, chociażby pod pozorem
kontestowania błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania określonych
przepisów prawa materialnego, z uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c.,
jest a limine niedopuszczalny (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15
stycznia 2025 r., I CSK 1197/24). Natomiast taki charakter mają zarzuty
przedstawione przez skarżącego we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania.
Krytyka orzeczenia Sądu drugiej instancji, zawarta w skardze kasacyjnej, jest
klasyczną polemiką z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez Sądy obu
instancji. W związku z tym, że dotyczy ona w istocie nie obrazy przepisów prawa
materialnego, a ustalenia faktów i oceny dowodów, nie może świadczyć o
oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.
Jednocześnie zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego,
z ustanowionego w art. 378 § 1 k.p.c. obowiązku rozpoznania sprawy w granicach
apelacji nie wynika konieczność osobnego omówienia przez sąd w uzasadnieniu
wyroku każdego argumentu apelacji. Za wystarczające należy uznać odniesienie
się do sformułowanych w apelacji zarzutów i wniosków w sposób wskazujący na to,
że zostały one przez sąd drugiej instancji w całości rozważone przed wydaniem
orzeczenia (zob. np. wyrok SN z 4 kwietnia 2018 r., V CSK 266/17).
Natomiast zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku motywy
rozstrzygnięcia pozwalają na ustalenie, jakie przyczyny, zdaniem Sądu drugiej
instancji, przemawiały za oddaleniem apelacji powoda.
Wobec powyższego, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł
jak w sentencji.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c.
I CSK 1744/24
5
M.L.
[a.ł]