Warszawa, dnia 4 listopada 2022 r.
Sygn. akt VI Ka 930/21
po rozpoznaniu dnia 4 listopada 2022 r.
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi - Południe w Warszawie do ponownego rozpoznania.
|
UZASADNIENIE
|
|
Formularz UK 2
|
Sygnatura akt
|
VI Ka 930/21
|
|
Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
|
1
|
|
1.
CZĘŚĆ WSTĘPNA
|
|
0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji
|
|
Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 27 maja 2021r. sygn. III K 466/20
|
|
0.11.2. Podmiot wnoszący apelację
|
|
☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego
|
|
☐ oskarżyciel posiłkowy
|
|
☐ oskarżyciel prywatny
|
|
☐ obrońca
|
|
☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego
|
|
☐ inny
|
|
0.11.3. Granice zaskarżenia
|
|
0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia
|
|
☐ na korzyść
☒ na niekorzyść
|
☒ w całości
|
|
☐ w części
|
☐
|
co do winy
|
|
☐
|
co do kary
|
|
☐
|
co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia
|
|
0.11.3.2. Podniesione zarzuty
|
|
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji
|
|
☐
|
art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu
|
|
☐
|
art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu
|
|
☒
|
art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia
|
|
☐
|
art. 438 pkt 3 k.p.k.
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia
|
|
☐
|
art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka
|
|
☐
|
art. 439 k.p.k.
|
|
☐
|
brak zarzutów
|
|
0.11.4. Wnioski
|
|
☒
|
uchylenie
|
☐
|
zmiana
|
|
2.
Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy
|
|
0.12.1. Ustalenie faktów
|
|
0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione
|
|
Lp.
|
Oskarżony
|
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
|
Dowód
|
Numer karty
|
|
1
|
|
A. S.
|
A. S. prowadził działalność gospodarczą pod firmą Delikatesy (...) od 26 kwietnia 2010 roku do 18 października 2017 roku.
|
Wydruk CEIDG
|
k. 19
|
|
2
|
|
A. S.
|
W 2016 roku działalność A. S. zaczęła przynosić straty, około maja 2016 roku rozpoczęły się jego problemy finansowe.
|
Wyjaśnienia A. S.
|
k. 97v-98
|
|
3
|
|
A. S.
|
W sierpniu 2016 roku A. S. rozpoczął współpracę z (...) Sp. z o.o., w ramach której Spółka dostarczała firmie (...) wyroby mięsne.
Początkowo, w sierpniu oraz wrześniu A. S. terminowo płacił za dostarczony towar gotówką, jednak w październiku, mając świadomość złej sytuacji finansowej w jakiej znajduje się prowadzona przez niego działalność oraz faktu, iż nie jest w stanie spełnić świadczenia wzajemnego, poprosił o rozliczanie się ze spółką na podstawie faktur VAT z odroczonym terminem płatności. W okresie od 3 października 2016 roku do 26 października 2016 roku spółka wystawiła łącznie 20 faktur VAT z odroczonym terminem płatności na kwotę łączną 65 676,10 zł, z czego A. S. zapłacił gotówką kwotę 4 651,92 zł, doprowadzając (...) Sp. z o.o. do niekorzystnego rozporządzenia swoim mieniem.
|
Zawiadomienie
|
k. 3-8
|
|
Nakaz zapłaty
|
k. 10-11
|
|
Postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Żyrardowie z dnia 9.03.2018
|
k. 12
|
|
zeznania M. O.
|
k. 33v-34, 332-333
|
|
wezwanie do zapłaty
|
k. 35-36
|
|
faktury VAT
|
k. 37-84
|
|
zeznania W. O.
|
k. 87v-88, 333-334
|
|
zeznania B. O.
|
k. 91v-92, 334
|
|
dokumenty z akt Km 1784/17
|
k. 99
|
|
wyjaśnienia A. S.
|
k. 98, 330-332
|
|
oględziny akt XVII GNc 3188/18
|
k. 162
|
| |
|
A. S.
|
19 października 2017 roku A. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Delikatesy (...) został wykreślony z rejestru działalności gospodarczej. 11 grudnia 2018 roku Sąd Rejonowy w Płocku ogłosił upadłość A. S..
|
Wydruk KRS
|
k. 19
|
|
Akta VGU 151/18
|
k. 157
|
|
Monitor sądowy i gospodarczy
|
k. 321
|
|
Zeznania W. M.
|
k. 342-343
|
|
0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione
|
|
Lp.
|
Oskarżony
|
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi
|
Dowód
|
Numer karty
|
| |
|
|
|
|
|
0.12.2. Ocena dowodów
|
|
0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów
|
|
Lp. faktu z pkt 2.1.1
|
Dowód
|
Zwięźle o powodach uznania dowodu
|
|
2 i 3
|
Wyjaśnienia A. S.
|
Wyjaśnieniom A. S. Sąd dał wiarę w części, w której opisał przebieg i okoliczności współpracy z (...) Sp. z o.o. oraz wskazał na istniejące w inkryminowanym czasie problemy finansowe związane z prowadzoną przez niego działalnością. W powyższym zakresie wyjaśnienia są spójne wewnętrznie jak i zewnętrznie, są logiczne oraz korespondują z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, w szczególności z zeznaniami M., W. oraz B. O..
|
|
3
|
zeznania M. O.
|
Sąd obdarzył wiarą zeznania M. O. w całości. Zeznania w toku postępowania były logiczne, spójne wewnętrznie oraz korespondowały ze zgromadzonym materiałem dowodowym, w szczególności z dowodami z dokumentów w postaci dostarczonych faktur VAT.
|
|
3
|
zeznania W. O.
|
Sąd uznał zeznania W. O. za prawdziwe w całości. Depozycja świadka była logiczna, spójna wewnętrznie oraz zewnętrznie, korespondowała z materiałem dowodowym, w szczególności z zeznaniami świadków M. oraz B. O..
|
|
3
|
Zeznania B. O.
|
Sąd dał wiarę zeznaniom B. O. w całości. Zeznania w toku postępowania były logiczne, spójne, korespondowały ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w szczególności z zeznaniami M. oraz W. O..
|
|
4
|
Zeznania W. M.
|
Sąd uznał zeznania W. M. za polegające na prawdzie w całości. Świadek pełni zawód syndyka, jest obcy dla stron, w związku z czym nie miał żadnego interesu w składaniu zeznań niezgodnych z prawdą. Ponadto treść zeznań korespondowała ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.
|
|
1-4
|
Dowody z dokumentów zgromadzone w aktach sprawy
|
Dokumenty rzetelne, niekwestionowane przez strony.
|
|
0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)
|
|
Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2
|
Dowód
|
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
|
| |
|
|
|
.
STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków
|
|
Lp.
|
Zarzut
|
|
3.1
|
Obrazy przepisów postępowania tj. art. 398 § 1 k.p.k. mogącą mieć wpływ na treść zapadłego orzeczenia, skutkującą uniewinnieniem A. S. , poprzez przyjęcie przez sąd, iż zmiana opisu czynów zarzuconych oskarżonemu polegającą na wskazaniu prawidłowej daty popełnienia przestępstw wiązałaby się z przypisaniem oskarżonemu działania w datach innych niż wskazane przez oskarżyciela, co stanowiłoby wyjście poza granice aktu oskarżenia, podczas gdy dokonanie rzez sąd odmiennych niż przyjęte w zarzucie ustaleń faktycznych co do tego samego zdarzenia np. w zakresie daty czy okresu popełnienia przestępstwa, miejsca jego odpowiedzialności i wartości przedmiotu przestępstwa, zachowanie poszczególnych sprawców nie stanowi wyjścia poza granice oskarżenia i naruszenia tym samym zasady skargowości.
|
☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny
|
|
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny
|
|
Zarzut jest zasadny.
Sąd I instancji błędnie uznał, że zmiana każdorazowo opisu czynu, która wiązałaby się z przypisaniem oskarżonemu działania w związku z każdą fakturą w datach innych niż wskazane w akcie oskarżenia, stanowiłoby wyjście poza granice oskarżenia.
Zagadnienie wyjścia poza granice aktu oskarżenia związane z zasadą skargowości z art. 14 § 1 k.p.k. zostało przekonywująco omówione w Komentarzu do art. 14 § 1 k.p.k. pod redakcją sędziego Dariusz Świeckiego i na zawartą tam argumentację należy się powołać.
Granice określa nie opis czynu zawarty w akcie oskarżenia czy też przyjęta przez uprawnionego do wystąpienia z wnioskiem o rozpoznanie sprawy kwalifikacja prawna, lecz zdarzenie w znaczeniu historycznym. Oskarżenie o popełnienie przestępstwa oszustwa poprzez wprowadzenie w błąd pokrzywdzonego co do możliwości zapłaty zostało oparte na konkretnych 20 wymienionych w akcie oskarżenia fakturach. Z tego powodu nie będzie wyjściem poza granice oskarżenia zmiana daty wprowadzenie pokrzywdzonego w błąd gdyż przyjęcie daty wystawienia faktury i odbioru towaru jako momentu wprowadzenia w błąd również opiera się na tych samych fakturach wskazanych w akcie oskarżenia. Tym samym chodzi o to samo wprowadzenie w błąd i wynikające z niego niekorzystne rozporządzenie mieniem. Ponadto dotyczy tego samego pokrzywdzonego i w każdym wypadku wystawienia 20 faktur wskazuje się na ten sam sposób działania. „Należy także powołać się na wyrok Sądu Najwyższego (wyrok z 30.10.2012 r., II KK 9/12, LEX nr 1226693) w zakresie dopuszczalnych (mieszczących się w granicach skargi) uprawnień sądu do modyfikacji zarzutu i kwalifikacji prawnej. Zgodnie z powołanym orzeczeniem możliwe jest: ustalenie odmiennego czasu popełnienia czynu będącego przedmiotem rozpoznania, dokonanie odmiennych ustaleń faktycznych dotyczących zarówno strony przedmiotowej, jak i podmiotowej, ustalenie odmiennego sposobu zachowania się i działania poszczególnych sprawców, ustalenie odmiennego skutku i powiązanie go z zachowaniem oskarżonego. Nie będzie zatem wyjściem poza granice oskarżenia przypisanie oskarżonemu czynu w postaci kwalifikowanej czy uprzywilejowanej, ustalenie odmiennego (choćby poważniejszego) skutku działania oskarżonego, innej wartości szkody. Podstawowym wyznacznikiem jest tu bowiem zdarzenie historyczne i inne ograniczenie musiałoby wpływać na swobodę orzeczniczą sądu. Wyjściem poza granice aktu oskarżenia będzie natomiast przypisanie znamion czynu innego niż rozpatrywane zdarzenie historyczne, a zatem np. ustalenie, że oskarżony działał w innym miejscu i czasie, atakując inne dobro prawne czy działając na szkodę innego pokrzywdzonego (wyrok SN z 23.11.2005 r., IV KK 393/05, OSNwSK 2005, poz. 2163). Bardzo ważnym elementem pozwalającym określić ograniczenie zasady samodzielności jurysdykcyjnej sądu w zakresie zasady skargowości jest wyrażenie woli przez prokuratora. Sąd Najwyższy w wyroku z 6.04.2017 r. (sygn. akt V KK 330/16, LEX nr 2270908), wskazał, że sąd orzekający w sprawie karnej dysponuje wprawdzie znaczną swobodą w kształtowaniu przedmiotowo-podmiotowego opisu oraz oceny prawnej zachowania oskarżonego w ramach zdarzenia historycznego będącego podstawą orzekania i przedmiotem procesu, ale jeżeli organ prowadzący postępowanie przygotowawcze i wnoszący akt oskarżenia, w drodze stosownego orzeczenia, wyraźnie rozstrzygnie o wyłączeniu z tego zachowania określonego jego fragmentu, to takie ograniczenie skargi publicznej jest wiążące dla sądu (zob. podobnie wyrok SN z 14.04.2016 r., V KK 458/15, LEX nr 2294600).” (M. Kurowski [w:]
Kodeks postępowania karnego. Tom I. Komentarz aktualizowany, red. D. Świecki, LEX/el. 2022, art. 14. Z tych powodów należy uznać za zasadny zarzut apelacji prokuratora).
|
|
Wniosek
|
|
o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
|
☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny
|
|
Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.
|
|
Wniosek jest zasadny gdyż sąd I instancji błędnie uznał , że zmiana daty czynu stanowić będzie wyjście poza granice oskarżenia pomimo, że w dalszym ciągu taka zmiana mieści się w zdarzeniu historycznym, które stało się podstawą wniesienia aktu oskarżenia.
|
|
4.
OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
|
|
1.
|
|
|
Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
|
| |
|
5.
ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO
|
|
0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
|
|
0.11.
|
Przedmiot utrzymania w mocy
|
|
|
Zwięźle o powodach utrzymania w mocy
|
| |
|
0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
|
|
0.0.11.
|
Przedmiot i zakres zmiany
|
|
|
Zwięźle o powodach zmiany
|
|
|
0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji
|
|
0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia
|
|
1.1.
|
|
☐ art. 439 k.p.k.
|
|
Zwięźle o powodach uchylenia
|
| |
|
2.1.
|
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości
|
☐ art. 437 § 2 k.p.k.
|
|
Zwięźle o powodach uchylenia
|
| |
|
3.1.
|
Konieczność umorzenia postępowania
|
☐ art. 437 § 2 k.p.k.
|
|
Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia
|
| |
|
4.1.
|
Sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który w pierwszej instancji został uniewinniony
|
☒ art. 454 § 1 k.p.k.
|
|
Zwięźle o powodach uchylenia
|
|
Sąd I instancji błędnie uznał, że zmiana daty przestępstwa stanowić będzie wyjście poza granice oskarżenia pomimo, że taka zmiana nadal znajduje oparcie w zdarzeniu historycznym będącym podstawą aktu oskarżenia.
Analiza zgromadzonego materiału dowodowego wskazuje, iż A. S. świadomie wprowadził pokrzywdzonego w błąd co do zamiaru spełnienia świadczenia wzajemnego poprzez uiszczenie pieniędzy za pobrany towar i doprowadził pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wystawienie 20 faktur z odroczonym terminem płatności. Należy wskazać, że w dacie powstania zobowiązania czyli w dacie wystawienia faktur i odbioru towaru – co prawidłowo ustalił sąd I instancji, jako datę popełnienia przestępstwa oszustwa, działalność prowadzona przez oskarżonego nie przynosiła oczekiwanego zysku. Znajdował się on w złej sytuacji finansowej, w związku z czym nie miał faktycznej możliwości realizacji zaciągniętych zobowiązań na warunkach wskazanych w fakturach. W chwili wystawiania faktur z odroczonym terminem płatności oskarżony miał niespłacone zobowiązania wobec innych kontrahentów, których wierzytelności stały się wymagalne wcześniej. Wniosek taki wynika z faktu, iż w krótkim czasie od wystawienia przedmiotowych faktur zakończył prowadzenie działalności gospodarczej – 19.10.2017r. (k- 157) zaś w dniu 11 grudnia 2018r. w sprawie VGU 151/18 Sąd Rejonowy w Płocku ogłosił jego upadłość.
|
|
0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania
|
|
Należy przeprowadzić postępowanie dowodowe, w celu dokładnego ustalenia sytuacji finansowej oskarżonego wpływającej na możliwość realizacji zobowiązania wobec pokrzywdzonego należy zapoznać się z postępowaniem upadłościowym prowadzonym przez Sąd Rejonowy w Płocku sygn. VGU 151/18.
|
|
0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku
|
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
|
Przytoczyć okoliczności
|
| |
|
|
6.
Koszty Procesu
|
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
|
Przytoczyć okoliczności
|
| |
|
|
7.
PODPIS
|
| |