IV KK 181/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 11 czerwca 2026 r.
SSN Piotr Mirek (przewodniczący)
SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca)
SSN Paweł Wiliński
w sprawie T.P.
skazanego za przestępstwo z art. 178a§1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 11 czerwca 2026r.
na posiedzeniu w trybie art. 535§5 k.p.k.
kasacji Prokuratora Generalnego
wniesionej na niekorzyść skazanego
od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Ostrołęce
z dnia 24 października 2025r., sygn. akt II K 432/25
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę
Rejonowemu w Ostrołęce do ponownego rozpoznania.
Sądowi
Jerzy Grubba
Piotr Mirek
Paweł Wiliński
UZASADNIENIE
Wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Ostrołęce T.P. został uznany winnym
popełnienia przestępstwa z art. 178a§1 k.k., polegającego na tym, że w dniu 30 maja 2025 roku, w
miejscowości R., na ulicy B., gmina R., powiat o., woj. [...], prowadził samochód osobowy marki S. o
IV KK 181/26
2
numerze rejestracyjnym (..), w ruchu lądowym, znajdując się w stanie nietrzeźwości, przy
stwierdzonej zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikami: I badanie 1,05 mg/l, II
badanie 1,01 mg/l, III badanie 0,96 mg/l, IV badanie 0,95 mg/l, V badanie 0,94 mg/l. Przy
zastosowaniu art. 37a§1 k.k. Sąd wymierzył skazanemu karę grzywny w wymiarze 300 stawek
dziennych, określając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 80 złotych. Na podstawie art. 42§2
k.k. i art. 43a§2 k.k. Sąd orzekł ponadto wobec T.P. środki karne w postaci – odpowiednio – zakazu
prowadzenia pojazdów mechanicznych, do kierowania którymi uprawnia prawo jazdy kategorii B –
na okres 4 lat, z zaliczeniem na jego poczet stosownego okresu zatrzymania prawa jazdy, oraz
świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy
Postpenitencjarnej w wysokości 8.000 złotych, zaś stosownie do art. 178a§5 k.k. w zw. z art. 44b§1
k.k. orzekł przepadek pojazdu mechanicznego, którym poruszał się skazany, tj. samochodu
osobowego S.. Sąd rozstrzygnął ponadto o kosztach postępowania.
Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez strony postępowania i uprawomocnił się z
dniem 22 stycznia 2026r.
Obecnie kasację od powyższego orzeczenia, w całości, na niekorzyść skazanego, wywiódł
Prokurator Generalny, zarzucając w niej rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie
przepisu prawa karnego procesowego, a mianowicie art. 502§1 k.p.k., polegające na orzeczeniu
wobec T.P. – po przeprowadzeniu postępowania nakazowego w trybie art. 500§1 i 3 k.p.k. i uznaniu
go wyrokiem nakazowym za winnego popełnienia występku z art. 178a§1 k.k. – na podstawie art.
178a§1 k.k. przy zastosowaniu art. 37a§1 k.k. kary 300 stawek dziennych grzywny, przy ustaleniu
wysokości jednej stawki na kwotę 80 złotych, podczas gdy zgodnie z treścią przepisu art. 502§1
k.p.k. wyrokiem nakazowym można orzec karę grzywny w maksymalnej wysokości do 200 stawek
dziennych albo do 200 000 złotych.
Podnosząc wskazany zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku nakazowego w całości i
przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Ostrołęce do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna w stopniu wymaganym przez art.
535§5 k.p.k., co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu.
W przedmiotowej sprawie w istocie doszło do naruszenia art. 502§1 k.p.k. Przepis ten
stwierdza, że wyrokiem nakazowym można orzec m.in. karę grzywny w wysokości do 200 stawek
dziennych albo do 200.000 złotych. Co warto zaznaczyć, przepis ten, w przywołanym wyżej
brzmieniu, obowiązywał zarówno w czasie popełnienia przez oskarżonego przypisanego mu czynu,
jak też w dacie orzekania.
Niezastosowanie się do wskazanego ograniczenia przy orzekaniu kary grzywny w wyroku
nakazowym, a więc określenie liczby stawek dziennych w wymiarze przekraczającym określony w
nim limit, stanowi rażące naruszenie powołanego przepisu.
W niniejszej sprawie niewątpliwie doszło do takiej obrazy, bowiem Sąd Rejonowy, wydając
wyrok nakazowy, wymierzył skazanemu karę grzywny w wymiarze 300 stawek dziennych po 80
IV KK 181/26
3
złotych, a zatem w wymiarze przekraczającym górną granicę sankcji. Nie pozostawia też żadnej
wątpliwości to, że uchybienie to miało istotny wpływ na treść wydanego wyroku, ponieważ jego
konsekwencją było poniesienie przez skazanego dolegliwości, jakiej w postępowaniu nakazowym
nie powinien był ponieść.
W tym stanie rzeczy kasację należało uznać za oczywiście zasadną i uchylić zaskarżony
wyrok, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ostrołęce.
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy Sąd Rejonowy będzie zobowiązany,
już na wstępie, do podjęcia decyzji bądź to o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu
nakazowym, a w konsekwencji respektowania art. 502§1 k.p.k., bądź o rozpoznaniu
sprawy w postępowaniu zwyczajnym.
Jerzy Grubba
[WB]
[a.ł]
Piotr Mirek
Paweł Wiliński
