IV CSK 269/20

Sygn. akt IV CSK 269/20

POSTANOWIENIE

Dnia 16 marca 2021 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Anna Owczarek

w sprawie z wniosku J. P.
‎przy uczestnictwie małoletnich – O. P. i S. P. oraz P. S., R. S., K. S., J. P., Z. P., R. P., X. P., I. Ć. i B. S.
‎o stwierdzenie nabycia spadku,
‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 16 marca 2021 r.,
‎na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania J. P.

od postanowienia Sądu Okręgowego w B.
‎z dnia 5 lutego 2020 r., sygn. akt II Ca (…),

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

J. P. - uczestnik postępowania z wniosku J.P. o stwierdzenie nabycia spadku po X. P., zm. 19 października 2014 r. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego w B. z dnia 5 lutego 2020 r., oddalającego jego apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 15 maja 2019 r., którym stwierdzono, że spadek po X. P. na podstawie ustawy nabyli: wnuk R. P. w ½ części; wnuk R. S. w 1/8; wnuk P. S. w 1/8; wnuk K. S. w 1/8 oraz wnuczka I. B. Ć. w 1/8 części.

Sąd Najwyższy, oceniając - na podstawie art. 398⁹ § 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. - skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył:

W niniejszej skardze oparto się na przesłance wskazanej w art. 398⁹ § 1 pkt 4 k.p.c., podnosząc, że oczywista zasadność skargi wynika z naruszenia art. 286 i art. 290 w zw. z art. 382 i art. 391 § 1 k.p.c. Zdaniem skarżącego Sąd odwoławczy oparł się wyłącznie na opinii biegłych skupiającej się na zagadnieniach psychiatrycznych bez odniesień natury psychologicznej do stanu spadkodawcy. Ponadto skarżący podniósł, że oddalenie wniosków dowodowych o przesłuchanie uczestniczki postępowania J.P. skutkowało brakiem przyjęcia, że  w chwili sporządzania testamentu spadkodawca był osobą uległą i podatną na sugestie swojej ówczesnej żony.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, dla skutecznego powołania w skardze przesłanki określonej w art. 398⁹ § 1 pkt 4 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. konieczne jest wykazanie przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2016 r., IV CSK 729/14 oraz z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15 - niepubl.). Musi być zatem oczywiste, że ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna bez głębszej analizy przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II CSK 225/11, nie publ.; z dnia 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, niepubl.). Przy tym przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że  skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2015 r., IV CSK 189/15, nie publ.). Skarżący powinien nie tylko przywołać konkretne przepisy prawa, którym - jego zdaniem - Sąd drugiej instancji uchybił, ale także przytoczyć odpowiednią jurydyczną argumentację odnoszącą się do oczywistości ich naruszenia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2013 r., I UK 214/13, niepubl.).

Przedstawienie tej przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania nie odpowiada powyższym wymaganiom, bowiem nie opisuje naruszenia prawa o charakterze kwalifikowanym, lecz przyjmuje postać polemiki z opinią biegłych oraz z ustaleniami stanu faktycznego poczynionymi przez sądy meriti. Co do zasady natomiast przedmiotem skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalania faktów bądź oceny dowodów (art. 398³ § 3 k.p.c.).

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398⁹ § 1 i 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.

ke