III KO 204/24
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 27 marca 2025 r.
SSN Małgorzata Gierszon
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 27 marca 2025 r.
inicjatywy skazanego K.K.
podjętej w oparciu o przepis art. 9 § 2 k.p.k.
w przedmiocie wznowienie z urzędu
postępowania kasacyjnego zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie
z dnia 7 września 2022 r., II AKa 163/22,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie
z dnia 11 kwietnia 2022 r., III K 262/21,
na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. a contrario
postanowił
stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu
postępowania;
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 12 stycznia 2025 r. skazany K.K. wniósł na podstawie art. 9 §
2, 540 i 542 k.p.k. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2022 r., II AKa 163/22,
oraz o umorzenie postępowania karnego w całości. Uzasadniając ten wniosek
podał, że akt oskarżenia został wniesiony przez wadliwie powołanego prokuratora,
a w składzie Sądu Apelacyjnego w Krakowie zasiadali sędziowie SSA X.Y. i SSA
III KO 204/24
2
X.Y.1 powołani w procedurze z udziałem upolitycznionej Krajowej Rady
Sądownictwa. W kolejnym piśmie wniesionym w tym samym dniu wniósł o
ustanowienie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie
postępowania oraz o zwolnienie od kosztów postępowania. Do Sądu Najwyższego
wpłynął również wniosek skazanego z 26 listopada 2024 r. wniesiony do Sądu
Apelacyjnego w Krakowie w przedmiocie wyznaczenia obrońcy z urzędu do
sporządzenia i wniesienia wniosku o wznowienie postepowania.
W kolejnym piśmie z dnia 6 maja 2025 r. skazany po raz kolejny wymienił
nazwiska podanych wcześniej sędziów zasiadających w składzie Sądu II instancji
jako sędziów, których udział w składzie tego sądu świadczy o potrzebie wznowienia
postepowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 542 § 3 k.p.k. postępowanie wznawia się z urzędu w razie
stwierdzenia uchybień z art. 439 § 1 k.p.k. W związku z tym nie było potrzeby
wyznaczenia skazanemu obrońcy z urzędu do sporządzenia i wniesienia wniosku o
wznowienie postepowania. Pismo wniesione przez skazanego potraktowane
zostało jako sygnalizacja potrzeby wznowienia przez Sąd Najwyższy postępowania
z urzędu.
Badając podane przez skazanego okoliczności mające przemawiać za
potrzebą wznowienia postępowania stwierdzić należy, że brak takich podstaw.
Uchwała Sądu Najwyższego wydana w składzie połączonych Izb: Cywilnej,
Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego w dniu 23
stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20) zapadła na kanwie sprawy, której
kontekst prawno-faktyczny dotyczył problematyki związanej z procesem
powoływania na stanowiska sędziego Sądu Najwyższego, nie zaś sądów
powszechnych. Jest to o tyle ważkie, że również dotychczasowa linia orzecznicza,
w tym przede wszystkim treść uchwały Sądu Najwyższego, rozróżnia sytuację
prawną sędziów powoływanych na stanowiska sędziowskie w Sądzie Najwyższym i
w sądach powszechnych i co istotne, tylko w zakresie tych pierwszych jest ona
kategoryczna. Nie można tym samym uznać, by wyrok ten w sposób bezwzględny
III KO 204/24
3
przełamywał dotychczasową linię orzeczniczą dotyczącą sytuacji sędziów sadów
powszechnych, którzy otrzymali nominacje w następstwie wniosku złożonego przez
KRS ukształtowaną w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.
W niniejszej sprawie odwołać należy się zatem przede wszystkim do
uchwały składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022r., sygn.
akt I KZP 2/22, która dotykała powyższego problemu.
W tezie 2 tej uchwały Sąd Najwyższy stwierdził, że „brak podstaw do
przyjęcia a priori, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w
następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17
stycznia 2018r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo
sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2
k.p.k. Taka sytuacja zachodzi jedynie w stosunku do sędziów Sądu Najwyższego,
którzy otrzymali nominacje w takich warunkach”.
Z powyższej uchwały nie wynika zatem, że każdy sędzia sądu
powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie
przed Krajową Radą Sądownictwa po dniu 17 stycznia 2018 r., nie spełnia
minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem był
nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sytuacja taka
wymaga przeprowadzenia testu bezstronności. W uzasadnieniu kasacji nie
podniesiono jednak żadnych okoliczności, które dostarczyłyby przekonujących
argumentów za przyjęciem, że wskazany w zarzucie sędzia sprawozdawca nie
powinien brać udziału w omawianej sprawie ze względu na wątpliwości co do jego
bezstronności.
Sędziowie X.Y.1 i X.Y. byli już poddani procedurze testowej przed Sądem
Najwyższym. W postanowieniach z dnia 10 lipca 2024 r., III KK 256/24 i z dnia 29
sierpnia 2024 r., III KK 348/24, Sąd Najwyższy uznał, że powołanie X.Y.1 na
stanowisko Sędziego Sądu Apelacyjnego w Krakowie wynikało z jej wieloletniego
doświadczenia zawodowego, systematycznego dokształcania się i pozytywnej
oceny sposobu pełnienia przez nią urzędu. Podobnie w przypadku SSA X.Y. w
postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2024 r., III KK 211/24 i z
dnia 8 sierpnia 2024 r., III KO 57/24, nie stwierdzono żadnych okoliczności
mogących przemawiać za tym, że w jego przypadku powołanie na stanowisko
III KO 204/24
4
Sędziego Sądu Apelacyjnego w Krakowie przez Krajowa Radę Sądownictwa miało
negatywny wpływ na jego niezawisłość i niezależność.
Podobnie jeśli chodzi o prokuratora, który wniósł akt oskarżenia w badanej
sprawie, który zajmował stanowisko Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków-
Nowa – Huta w Krakowie (k. 438 i n.), brak podstaw do stwierdzenia, ze wniesiony
przez niego akt oskarżenia nie jest skargą uprawnionego oskarżyciela.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do
wznowienia postępowania przed Sądem Najwyższym z urzędu.
{WB]
[a.ł]
