III KO 110/25
ZARZĄDZENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Wiesław Kozielewicz
Dnia 30 lipca 2025 r.
Sędzia SN Wiesław Kozielewicz w związku z pismem skazanego
M.P. (P.) z dna 23 czerwca 2025 r. dotyczącym wznowienia z urzędu
postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu
Apelacyjnego w Krakowie z dnia 6 lutego 2024 r., sygn. akt AKa
21/23, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 14
października 2022 r., sygn. akt III K 34/22, nie stwierdzam podstaw
do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie
wskazanego wyżej postępowania z urzędu (art. 542 § 3 k.p.k.).
UZASADNIENIE
W przepisie art. 542 § 3 k.p.k. unormowano wznowienie postępowania
karnego z urzędu. Do wznowienia postępowania karnego w tym trybie dochodzi
jedynie wówczas jeżeli ujawni się jedno z bezwzględnych uchybień odwoławczych
z art. 439 § 1 k.p.k. Wznowienie postępowania z urzędu na podstawie uchybień z
art. 439 § 1 pkt 1 - 8 k.p.k. może nastąpić na korzyść bądź na niekorzyść
oskarżonego, zaś z przyczyn ujętych w art. 439 § 1 pkt 9 - 11 k.p.k. tylko na
korzyść. Natomiast art. 542 § 4 k.p.k. stanowi, że wznowienie nie może
nastąpić z tych przyczyn, jeżeli były one przedmiotem rozpoznania w trybie
kasacji.
W realiach sprawy brak jest podstaw do podjęcia działań z urzędu przez Sąd
III KO 110/25
2
Najwyższy w przedmiocie wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 6 lutego 2024 r., sygn. akt AKa
21/23, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 14 października
2022 r., sygn. akt III K 34/22.
W toku postępowania kasacyjnego toczącego się przed Sądem Najwyższym
z powodu kasacji wniesionej przez adwokata M.P. - obrońcy z urzędu skazanego
M.P., od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 6 lutego 2024 r., sygn. akt
AKa 21/23, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 14
października 2022 r., sygn. akt III K 34/22, zarówno skazany M.P. (por. k. 32 i k. 37
akt Sądu Najwyższego o sygnaturze III KK 491/24), jego obrońca (por. k. 66 akt
Sądu Najwyższego o sygnaturze III KK 491/24) wskazywali na obrazę art. 439 §1
pkt 2 k.p.k., polegająca na wydaniu orzeczenia przez Sąd Apelacyjny w Krakowie w
składzie była SSA X. Y., powołana na urząd sędziego Sadu Apelacyjnego w
Krakowie na wniosek z dnia […] 2021 r. wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady
Sądownictwa. Ta kwestia, jak to jasno wynika, z pisemnego uzasadnienia
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2024 r., sygn. akt III KK
491/24, została rozważona przez Sąd Najwyższy orzekający w jednoosobowym
składzie (SSN X.1 Y.1) i Sąd Najwyższy przyjął, iż udział w składzie orzekającym
Sądu Apelacyjnego w Krakowie, który wydał wyrok z dnia 6 lutego 2024 r., sygn.
akt AKa 21/23, SSA X. Y. nie stanowi uchybienia nienależyte obsady sądu o której
mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (por, s. 7 - 9 pisemnego uzasadnienia
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2024 r., sygn. akt III KK
491/24 - k. 63 - 64 akt Sądu Najwyższego o sygnaturze III KK 491/24). W piśmie z
dna 23 czerwca 2025 r. dotyczącym wznowienia z urzędu postępowania
zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 6
lutego 2024 r., sygn. akt AKa 21/23, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w
Krakowie z dnia 14 października 2022 r., sygn. akt III K 34/22, skazany M.P., z
naruszeniem unormowania art. 542 § 4 k.p.k., poniósł zatem zaistnienie w sprawie
uchybienia, mimo, że zarzut dotyczący tego uchybienia został już wcześniej
rozpoznany przez Sąd Najwyższy w trybie kasacji.
W uchwale składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 24 maja
2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48, wyrażono pogląd, że w
III KO 110/25
3
postępowaniu o wznowienie postępowania, ujętym w art. 542 § 3 k.p.k., istnieje
zawsze możliwość wykorzystania inicjatywy stron w celu usunięcia rzeczywistych
uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. Pełne zastosowanie znajduje tu
instytucja przewidziana w art. 9 § 2 k.p.k., umożliwiająca stronie wystąpienie z
wnioskiem (sygnalizacją) o dokonanie czynności z urzędu. Ta inicjatywa, w razie
potwierdzenia zaistnienia wskazanego uchybienia, może prowadzić do wszczęcia z
urzędu postępowania wznowieniowego zaś w braku zaistnienia uchybienia
skutkującego obowiązkiem wszczęcia z urzędu postępowania wznowieniowego nie
wymaga wydania orzeczenia stwierdzającego, że wskazywana usterka nie
występuje.
W realiach niniejszej sprawy można byłoby zatem poprzestać jedynie na
pisemnym poinformowaniu skazanego M.P. o braku podstaw do wszczęcia
postępowania wznowieniowego z urzędu, jednakże za celowe uznano decyzję o
braku prawnych podstaw do wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu
podjąć w formie niezaskarżalnego zarządzenia.
[WB]
[r.g.]
