III CZ 5/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Piotr Telusiewicz
26 marca 2025 r.
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 26 marca 2025 r. w Warszawie
zażalenia Z. W.
na postanowienie Sądu Rejonowego w Wadowicach
z 7 listopada 2024 r., I Co 818/24,
w sprawie ze skargi Z. W.
o wznowienie postępowania
w sprawie z wniosku A. S.
z udziałem Z. W.,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 7 listopada 2024 r. Sąd Rejonowy w Wadowicach,
w sprawie z wniosku wierzyciela A. S. przy uczestnictwie dłużnika Z. W., w
przedmiocie skargi dłużnika Z. W. o wznowienie postępowania w sprawie I Co
651/19, w przedmiocie skargi Z. W. o stwierdzenie niezgodności z prawem
orzeczenia z 9 września 2024 r. wydanego pod sygn. I Co 818/24, odrzucił skargę.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł dłużnik.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W przedmiotowej sprawie dłużnik wniósł zażalenie osobiście (nie był
zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika). Przypomnieć należy, że
III CZ 5/25
2
również z tego względu została odrzucona (przez Sąd Rejonowy) skarga
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia z 9 września
2024 r. wydanego pod sygn. I Co 818/24.
W praktyce Sądu Najwyższego dominuje pogląd, iż w tego typu przypadku
zażalenie powinno podlegać odrzuceniu. W postępowaniu przed Sądem
Najwyższym obowiązuje bowiem zastępstwo stron przez adwokatów lub radców
prawnych (art. 871 § 1 k.p.c.). Dotyczy to także postępowania toczącego się na
skutek wniesienia do Sądu Najwyższego zażalenia (zob. np. postanowienie SN
z 14 kwietnia 2021 r., I CZ 33/20). Sporządzenie zażalenia do Sądu Najwyższego
osobiście przez stronę (uczestnika postępowania nieprocesowego) pozbawioną
zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje
konieczność odrzucenia takiego zażalenia wprost, jako niedopuszczalnego, bez
wzywania do uzupełnienia tego braku. Niemożliwe również jest usunięcie takiego
braku samodzielnie przez stronę, ani jej pełnomocnika w jakiejkolwiek formie (zob.
m.in. postanowienia SN z 9 lipca 2021 r., IV CZ 26/21; z 16 lipca 2021 r.,
I CZ 21/21; z 25 lutego 2022 r., III CZ 46/22; z 14 czerwca 2022 r., III CZ 197/22).
Jednak w orzecznictwie Sądu Najwyższego pojawia się również stanowisko
wskazujące na konieczność rozpoznania zażalenia w opisanej powyżej sytuacji
(postanowienie SN z 14 maja 2024 r., III CZ 47/24). Wskazuje się, że zażalenie na
odrzucenie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego
orzeczenia powinno zostać wniesione przez adwokata lub radcę prawnego. Jeżeli
jednak odrzucenie skargi nastąpiło z powodu naruszenia art. 871 § 1 k.p.c., to
zażalenie na odrzucenie wniesione z naruszeniem tego przepisu nie może zostać
odrzucone, gdyż w ten sposób Sąd Najwyższy nigdy nie mógłby skontrolować
merytorycznie prawidłowości odrzucenia skargi przez sąd powszechny.
Podzielając drugi z wymienionych poglądów, Sąd Najwyższy wskazuje, iż
Sąd Rejonowy podjął prawidłowe rozstrzygnięcie. Sąd ten właściwie odrzucił
skargę na podstawie art. 4246 § 3 k.p.c. Podstawy odrzucenia skargi zostały
właściwie i szczegółowo opisane w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego.
Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3941 § 3 w związku
z 39814 k.p.c. oddalił zażalenie.
III CZ 5/25
3
[a.ł]