II ZO 79/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 2 października 2025 r.
SSN Maria Szczepaniec
w sprawie dotyczącej obwinionego adwokata A. O.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 2 października 2025 r.
w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej
zażalenia obrońcy obwinionego, adw. M. N. z dnia 16 lipca 2025 r. na zarządzenie
Prezesa Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury z dnia 3 lipca 2025 r., sygn.
akt […] w przedmiocie odmowy przyjęcia pisma „Kasacja” obrońcy obwinionego,
adw. M. N. z dnia 3 czerwca 2025 r. od postanowienia Wyższego Sądu
Dyscyplinarnego z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt […]
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 95n pkt 1 ustawy z dnia 26 maja
1982 r. Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1564 z późn. zm. – dalej
powoływana jako – „ustawa Prawo o adwokaturze”)
postanowił:
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.
UZASADNIENIE
Wyższy Sąd Dyscyplinarny Adwokatury zarządzeniem z dnia 3 lipca 2025 r.,
sygn. akt […], odmówił przyjęcia pisma „Kasacja” obrońcy obwinionego, adw. M. N.
z dnia 3 czerwca 2025 r., od postanowienia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego z
dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt […] – jako wniesionego bezzasadnie, a to z uwagi
na fakt, że nie przysługiwał od niego środek odwoławczy.
Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł obrońca obwinionego, adw. M.
N., zaskarżając je w całości i zarzucając mu rażące naruszenie:
II ZO 79/25
2
1. art. 91a ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze przez niewłaściwe
zastosowanie przejawiające się w przyjęciu, że rozstrzygnięcie w
przedmiocie kosztów postępowania określone mianem „postanowienia”
wydane w niniejszej sprawie, nie stanowi „orzeczenia” w rozumieniu
przywołanego przepisu prawa, gdy ze względu na wiążące i definitywne
orzeczenie o prawach i obowiązkach obwinionego w zakresie odmowy
przyznania mu zwrotu kosztów postępowania wskazane rozstrzygnięcie
stanowi „orzeczenie” w rozumieniu przywołanego przepisu, a zatem
przysługuje od niego kasacja;
2. art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 91a ust. 1 ustawy Prawo o
adwokaturze poprzez pozbawienie obwinionego prawa do rozpatrzenia
jego sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły Sąd, tj. Sąd
Najwyższy albowiem organy adwokatury nie stanowią niezależnego,
bezstronnego i niezawisłego Sądu w rozumieniu ww. przepisów;
3. art. 95n pkt 1 ustawy Prawo o adwokaturze w zw. z art. 530 § 2 k.p.k.
poprzez niezasadną odmowę przyjęcia kasacji do rozpoznania pomimo
braku ku temu podstaw.
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego zarządzenia poprzez przekazanie
sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów
postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne.
Zgodnie z treścią art. 91a ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze, od orzeczenia
wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny w drugiej instancji przysługuje stronom,
Ministrowi Sprawiedliwości, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz Prezesowi
Naczelnej Rady Adwokackiej kasacja do Sądu Najwyższego, przy czym z mocy art.
91b ustawy Prawo o adwokaturze, może być ona wniesiona z powodu rażącego
naruszenia prawa, jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej.
Należy jednocześnie podkreślić, że według art. 519 k.p.k., stosowanego
II ZO 79/25
3
odpowiednio w oparciu o art. 95n pkt 1 ustawy Prawo o adwokaturze, kasacja może
być wniesiona od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego
postępowanie oraz od prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego o
umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w
art. 93a k.k. Zasada odpowiedniego stosowania przepisów o postępowaniu karnym
w postępowaniu dyscyplinarnym adwokatów, a także treść powołanych wyżej
przepisów art. 91a i 91b ustawy Prawo o adwokaturze, prowadzi do wniosku, że
kasacja w postępowaniu dyscyplinarnym adwokatów może być wniesiona jedynie
od orzeczenia Wyższego Sądu Dyscyplinarnego rozstrzygającego o
odpowiedzialności dyscyplinarnej adwokata, a więc od orzeczenia rozstrzygającego
o przedmiocie tego postępowania, nie zaś kwestii wpadkowych, jakie mogą również
być przedmiotem rozstrzygnięcia przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny.
W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że trafnie Przewodniczący
Wyższego Sądu Dyscyplinarnego w zaskarżonym zarządzeniu wskazał, że kasacja
wniesiona w niniejszej sprawie jest wniesiona bezzasadnie, zaś obwiniony i jego
obrońca zostali prawidłowo pouczeni o tym, że od postanowienia Wyższego Sądu
Dyscyplinarnego Adwokatury z dnia 9 kwietnia 2025 r., nie przysługuje środek
odwoławczy.
Ubocznie należy natomiast odnotować, że podniesione przez obrońcę
obwinionego zarzuty zawarte w zażaleniu na zarządzenie Przewodniczącego
Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury są w rzeczywistości skierowane do
postępowania dotyczącego jego odpowiedzialności dyscyplinarnej. Nie zawierają
natomiast żadnej argumentacji, która mogłaby podważyć podstawę zaskarżonego
zarządzenia, a więc tezę, że w aktualnym stanie procesowym w niniejszej sprawie
kasacja jest środkiem niedopuszczalnym.
Tym samym, uznając, iż zarządzenie Prezesa Wyższego Sądu
Dyscyplinarnego Adwokatury z dnia 3 lipca 2025 r., sygn. akt […] było w pełni
prawidłowe, należało utrzymać je w mocy.
Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.
[M. T.]
II ZO 79/25
4
[r.g.]