II KK 354/25
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w składzie:
Dnia 26 września 2025 r.
SSN Stanisław Stankiewicz
w sprawie K. B. i T. D.
skazanych z art. 258 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 września 2025 r.,
wniosku obrońcy skazanego K. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją
wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie
z dnia 4 czerwca 2024 r., sygn. akt II AKa 523/22,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie
z dnia 25 maja 2022 r., sygn. akt V K 192/18,
na podstawie art. 532 § 1 i 3 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W kasacji obrońcy skazanego K. B., podnoszącej zarzuty rażącego
naruszenia prawa procesowego, sformułowano również wniosek o wstrzymanie
wykonania orzeczenia – do czasu rozpoznania kasacji. W ocenie autora wniosku za
jego zasadnością przemawia charakter podniesionych uchybień.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniosek obrońcy nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 532 § 1 k.p.k., w razie wniesienia kasacji Sąd
Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego
II KK 354/25
2
orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji. Instytucja
wstrzymania wykonania wyroku ma niewątpliwie charakter wyjątkowy, wprowadza
bowiem odstępstwo od zasady niezwłocznej wykonalności prawomocnych
orzeczeń (vide art. 9 k.k.w.), a wobec tego nie podlega wykładni rozszerzającej, zaś
sama czynność procesowa wniesienia kasacji, nie stanowi dostatecznej podstawy
do zastosowania tej szczególnej instytucji. Łączy się to bowiem z faktem, że
kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku, a więc orzeczenia objętego
prawnym domniemaniem prawidłowości zawartych w nim rozstrzygnięć. Wprawdzie
przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie formułuje przesłanek przemawiających za podjęciem
takiej decyzji, jednakże w orzecznictwie prezentowane jest utrwalone stanowisko,
że zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania orzeczenia, winno być
uzasadnione szczególnymi i jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami
prowadzącymi do wniosku, że wykonanie orzeczenia, przed rozpoznaniem skargi
kasacyjnej spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w zasadzie
nieodwracalne skutki. Do owych szczególnych okoliczności należy zaliczyć rangę i
charakter postawionych zarzutów kasacyjnych i ich widoczną już prima facie
zasadność, a w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia
wniesionej skargi, gdyż w takiej sytuacji wykonanie orzeczenia przed rozpoznaniem
kasacji, zwłaszcza w zakresie kary, spowodowałoby dla skazanego zbyt poważne i
nieodwracalne następstwa. Tego rodzaju skutki mogą zaistnieć wówczas, gdy już
pobieżna analiza wniesionej kasacji świadczy o jej zasadności, a tym samym o
konieczności uchylenia zaskarżonego nią wyroku.
W świetle powyższych uwarunkowań, dokonując wstępnej kontroli kasacji
wniesionej na rzecz K. B. i w niczym nie przesądzając oczywiście ostatecznego
rozstrzygnięcia sprawy, które nastąpi po merytorycznym rozpoznaniu skargi
kasacyjnej, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że w sprawie zaistniały
przesłanki do zastosowania wyjątkowej instytucji z art. 532 § 1 k.p.k. Zresztą to
skarżący powinien odrębnie, w powiązaniu z formułowanymi w kasacji zarzutami,
przedstawić dodatkową argumentację i wykazać właśnie szczególnymi oraz
jednoznacznymi w swej wymowie okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo
uwzględnienia podniesionych zarzutów, a tym samym i nieodwracalnych skutków
wykonania już obecnie prawomocnie orzeczonej kary. Tymczasem w
II KK 354/25
3
przedmiotowej sprawie obrońca, poza przywołaniem poglądu wyrażonego w
doktrynie i orzecznictwie oraz podkreśleniem, iż „uchybienia Sądu Apelacyjnego są
istotne”, nie ujawnił owych szczególnych i jednoznacznych w swej wymowie
okoliczności wskazujących, że wykonanie kary przed rozpoznaniem wniesionej
skargi, rzeczywiście spowodowałoby dla skazanego wyjątkowo dolegliwe i w
zasadzie nieodwracalne skutki. Sama bowiem subiektywna ocena obrońcy co do
zasadności podniesionych w kasacji zarzutów, a w konsekwencji nietrafności
zapadłego wobec skazanego orzeczenia, nie wystarcza do pozbawienia
prawomocnego wyroku waloru wykonalności. Z kolei afirmowane w kasacji
uchybienia, akcentujące rażącą obrazę przepisów postępowania (art. 433 § 1 k.p.k.
w zw. z art. 435 k.p.k. oraz art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 433 § 1 i 2 k.p.k.), mającą
wpływ na treść orzeczenia - muszą zostać szczegółowo przeanalizowane przez
Sąd Najwyższy na rozprawie kasacyjnej. Rzecz jasna takiej gruntownej oceny nie
można dokonywać na przedpolu merytorycznego rozpoznania kasacji, w sytuacji,
gdy obrońca nie podnosi tego rodzaju uchybień oraz argumentów, które w sposób
oczywisty, a więc bez potrzeby głębszego wnikania w całokształt materiałów
sprawy, wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości, ewidentną ich zasadność, a
zatem już prima facie przekonywałyby o wysokim prawdopodobieństwie
uwzględnienia kasacji.
Dostrzec także należy, że w pisemnej odpowiedzi na tę skargę, prokurator
wniósł o jej oddalenie jako „oczywiście bezzasadnej”, zaś w uzasadnieniu swego
stanowiska podkreślił nadto, iż „wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku winien
zostać nieuwzględniony”.
W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy doszedł do przekonania, że na
obecnym etapie brak było wystarczających podstaw do zastosowania
nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Przedmiotowe,
incydentalne postąpienie w żadnej mierze nie przesądza o trafności podniesionych
w skardze zarzutów i kierunku przyszłego rozstrzygnięcia w przedmiocie
zasadności wniesionej kasacji.
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia wniosku, orzeczono jak na
wstępie.
II KK 354/25
4
[J.J.]
[r.g.]